Wybór systemu krycia

Wybór systemu krycia

Każdy system krycia niesie za sobą pewne wymagania. Dowiedz się więcej na ten temat!

Wybór systemu krycia jest ściśle związany z liczebnością stada podstawowego w gospodarstwie.

Większe gospodarstwa, użytkujące kilkaset i więcej loch, często podejmują decyzję o uruchomieniu przyfermowego laboratorium produkcji nasienia.

Produkcja nasienia do inseminacji

stado świń

fot. Fotolia

Wybór systemu krycia zależy od liczebności stada podstawowego

Gospodarstwa, utrzymujące do 300 loch powinny dokładnie przemyśleć i przekalkulować zagadnienie inwestycji związanej z produkcją nasienia do inseminacji. Rozpatrując ten temat tylko i wyłącznie w kategoriach kosztów bezpośrednich produkcji dawki inseminacyjnej, sprawa nie podlega dyskusji.

Z pewnością inseminacja jest tańszym rozwiązaniem w porównaniu do krycia naturalnego. Naturalne krycie świni, przy uwzględnieniu wyłącznie kosztów (bez dodatkowych zalet wynikających z wyższego wskaźnika częstotliwości oproszeń oraz wykorzystaniem lepszego materiału genetycznego), jest tańszym rozwiązaniem w stadach liczących ok.15-25 loch.

W stadach powyżej 25 loch jeden knur nie wystarczy. W takich przypadkach uzasadnione jest korzystanie z unasienniania przy jednoczesnym utrzymywaniu przynajmniej jednego knura, który jest wykorzystywany do wyszukiwania rui oraz krycia loch trudnych do zainseminowania.

Knury inseminacyjne

inseminacja

Knur inseminacyjny

Jednak każdy system krycia niesie ze sobą pewne wymagania, jakim musi sprostać producent. Tak, aby nie podwyższać kosztów produkcji we własnym gospodarstwie.

Knury wykorzystywane do krycia naturalnego, m.in. z powodu braku systematycznych okresowych badań nasienia, postrzegane są zazwyczaj gorzej niż knury, od których pozyskiwane jest nasienie do inseminacji. Mimo, iż bardzo dobrze spełniają swoją rolę w stadzie.

W praktyce wielokrotnie obserwowano, że tzw. knury inseminacyjne, których nasienie nie spełniały minimalnych wymagań, były używane przez wiele lat w kryciu naturalnym, dając liczne potomstwo.

Wybór odpowiedniego knura

Knury wybierane do zakupu powinny charakteryzować się: wysokim tempem wzrostu, dobrym wykorzystaniem paszy, wysoką mięsnością, dobrym libido, wysoką jakością nasienia, mocną konstytucją oraz zdrowymi kończynami, a także właściwym temperamentem.

Długość użytkowania knura

Długość użytkowania knura w stadzie zależy od wielu czynników m.in.: warunków utrzymania w chlewni, postępowania z nim, intensywności żywienia i jakości podawanej mieszanki oraz intensywności użytkowania.

długość użytkowania knura

fot. Fotolia

Długość użytkowania knura zależy od warunków panujących w chlewni

Najważniejszym elementem jest utrzymywanie zwierząt w dobrej kondycji. W praktyce obserwuje się, że knury są żywione zbyt obficie. Powoduje to, że stają się ociężałe, a przez to mniej sprawne i przydatne do krycia.

Knury do wieku około 12 miesięcy powinny być eksploatowane w sposób ograniczony. Używanie do krycia młodych knurów, w wieku poniżej 7 miesięcy, oraz nadmierna eksploatacja knurów do wieku 10-12 tygodni, mogą być przyczyną niskiej skuteczności krycia.

Wpływa to również na rodzenie się mniejszych liczebnie miotów oraz przedwczesne brakowania knurów ze stada. Starsze zwierzęta mogą być użytkowane nawet 16-20 razy w miesiącu. Należy jednak pamiętać, że po tygodniu intensywnego krycia, musi być zapewniona 5-6-dniowa przerwa w celu regeneracji jego potencjału biologicznego.

Skuteczność krycia

W chlewniach, w których utrzymywany jest jeden knur, występują okresy, kiedy liczba przypadających do krycia samic jest zbyt duża. W takim przypadku część kryć (u loch) może być wykonana jednokrotnie, bez istotnego wpływu na skuteczność krycia.

Badania wykazały, że lochy przy jednokrotnym kryciu nie wykazały istotnych różnic w skuteczności krycia i wielkości miotu.

Badania przeprowadzone w Stanach Zjednoczonych na fermie liczącej 1200 loch i 125 knurów wykazały, że lochy przy jednokrotnym kryciu nie wykazały istotnych różnic w skuteczności krycia i wielkości miotu.

Jedynie lochy pierwiastki przy jednokrotnym kryciu miały obniżoną wielkość miotu o jedno prosię. Natomiast wprowadzenie trzykrotnego krycia nie miało wpływu na wielkość omawianych parametrów.

Świadectwo zdrowia knura

Kupując knura, należy zwrócić uwagę na jego: kondycję, ogólny stan zdrowotny oraz stan kończyn. Świadectwo zdrowia knura musi zawierać adnotację, że zwierzę jest wolne od brucelozy i choroby Aujeszky’ego.

W gospodarstwie knur powinien zostać poddany szczepieniom profilaktycznym oraz odrobaczaniu. Przy zakupie knurów należy skontrolować, czy zwierzęta były wcześniej sprawdzone w kierunku przydatności do rozpłodu (badania libido oraz jakości nasienia).

Producent powinien na bieżąco sprawdzać stan zdrowia zwierzęcia, jego apetyt oraz stan kończyn.

Warunki termiczne a krycie świni

trzoda chlewna

fot. Fotolia

Na jakość nasienia knura wpływa wiele czynników, m.in. temperatura

Temperatura zewnętrzna, wynosząca 30°C i więcej powoduje pogorszenie jakości nasienia knurów w postaci zmniejszonej chęci krycia świni. Wpływa również na obniżanie ilości plemników w ejakulacie oraz zwiększenie odsetka plemników posiadających wady.

Sposobem, ograniczającym wysoką temperaturę w chlewni jest zastosowanie zraszacza. W przypadku braku możliwości zainstalowania systemu chłodzącego, należy zmniejszyć odczuwalność zbyt wysokich temperatur poprzez polewanie wodą posadzki.

W okresie wysokich temperatur wskazane jest podawanie rozpłodnikom witaminy C. Ograniczy ona skutki stresu cieplnego (300-400mg wit. C dziennie/szt.). Wpłynie także korzystnie na jakość nasienia i koncentrację. A także obniży odsetek plemników z wadami morfologicznymi.

Brakowanie knurów

Podejmując decyzję o brakowaniu knurów ze stada, należy wziąć pod uwagę: wiek, libido i jakość nasienia oraz ewentualne problemy z kończynami.

Podejmując decyzję o brakowaniu knurów ze stada, należy wziąć pod uwagę: wiek, libido i jakość nasienia oraz ewentualne problemy z kończynami.

Częstym powodem obniżenia libido i brakowania, zaobserwowaną w praktyce, jest zbyt obfite żywienie knurów i wynikające z tego problemy z kryciem loch (knury osiągają szybki przyrost masy ciała).

Jakość nasienia knurów do wieku 36 miesięcy w dobrej kondycji, przy odpowiednich warunkach utrzymania ulega systematycznej poprawie.

Wybór systemu krycia

Wraz z rozwojem intensywnego chowu świń i dążeniem do wzrostu wydajności znaczenie inseminacji zwiększa zasięg swojego stosowania. Marginalizując tym samym ilość stad, w których stosuje się naturalne krycie świni.

Jak każda metoda stosowana w produkcji zwierzęcej, tak i ta ma swoje zalety i wady. Decyzję o wyborze któregokolwiek z proponowanych przez rynek systemów krycia świni, musi podjąć sam producent. Jego decyzja powinna być poparta obserwacją własnego stada oraz kosztami poniesionymi na produkcję.

Używamy plików cookies, aby poprawić funkcjonowanie strony AgroFakt.pl. Pliki cookies dopasowują treść strony, w tym wyświetlanych reklam, do indywidualnych potrzeb i zainteresowań użytkownika, pozwalają nam również zrozumieć, w jaki sposób korzystasz z naszej strony. Informacje te są udostępniane naszym partnerom, z którymi współpracujemy w zakresie marketingu, reklamy i analizowania ruchu na stronie. Podmioty te mogą je łączyć z innymi informacjami, których im udzieliłeś. Kontynuując korzystanie z AgroFakt.pl bez zmiany ustawień dotyczących cookies wyrażasz zgodę na ich zamieszczanie w Twoim urządzeniu końcowym. Możesz jednak dokonać zmiany ustawień dotyczących cookies w każdym czasie. Dowiedz się więcej

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close