Opakowania na owoce. Jaką maja spełnić funkcję?

Opakowań dla owoców jest bardzo dużo i wciąż pojawiają się nowe rozwiązania. Przedmioty te odgrywają znaczną rolę na rynku detalicznym i hurtowym owoców deserowych. Opakowania nie tylko chronią towar, ale są jednym z czynników wpływających na decyzje zakupowe. Konsumenci coraz częściej zwracają uwagę na wygląd i wygodę użycia opakowań. Znaczenie ma także to, z czego je wykonano.

Docenienie użyteczności i funkcjonalności, estetyki i higieny opakowania na owoce było szczególnie widoczne w ostatnich miesiącach w czasie pandemii wywołanej wirusem COVID-19. Wtedy też opakowania na owoce skrupulatnie sprawdzano. Ważne jest, aby śledzić rozwój technik sadowniczych, które obejmują nie tylko uprawę, ale również pakowanie i prezentację owoców.

Opakowania na owoce — funkcje

Opakowania na owoce mają przede wszystkim chronić produkt i zapewnić bezpieczeństwo spożycia. Pakowanie owoców bezpośrednio po zbiorze eliminuje możliwość ich dotykania w łańcuchu dostawczo-handlowym. Ponadto ogranicza ryzyko ich zanieczyszczenia np. bakterią Escherichia coli. Pozwala to na utrzymanie bezpieczeństwa mikrobiologicznego produktu.

Opakowania chronią produkt także przed uszkodzeniami mechanicznymi i niekorzystnym wpływem czynników zewnętrznych. Zabezpieczają przed zepsuciem. Niektóre wydłużają okres trwałości towaru. Wykorzystuje się je na etapie zbioru, sortowania, przechowywania, transportu i w trakcie obrotu handlowego. Tym samym usprawniają logistykę i dystrybucję. Coraz częściej są narzędziem marketingowym i stanowią element kampanii reklamowej oraz promocji miejsca wytworzenia umieszczonych w nich towarów.

Opakowania na owoce — wymagania

Opakowania, aby właściwie służyły określonym celom, muszą spełnić określone wymagania:

  1. Dzięki gładkim ściankom i wielkości dostosowanej do fizycznych właściwości danego gatunku powinny skutecznie zabezpieczać produkty przed zanieczyszczeniem, uszkodzeniem/zgnieceniem i ubytkami.
  2. Muszą być wykonane z materiałów gwarantujących brak zagrożenia wynikającego z migracji składników opakowania do zapakowanych owoców, a jednocześnie zapewnić wymianę gazów z otoczeniem.
  3. Materiały do wykładania wnętrza (papier, wytłoczki) powinny być czyste i nowe (nie mogą pochodzić z recyklingu).
  4. Opakowania na owoce nie mogą powodować nieakceptowanych zmian produktu lub wpływać na pogorszenie jego cech organoleptycznych (odgniecenia, zabrudzenie, obcy zapach).
  5. Powinny być dostosowanie do wymagań logistycznych wynikających z przewidywanego sposobu ich dystrybucji, sprzedaży i użytkowania np. przystosowane do piętrzenia w stosy wytrzymałe na zgniatanie kolumnowe, dostosowane do wymiarów palet ładunkowych, odporne na naciski i działanie wilgoci.
  6. Opakowania muszą być trwałe i łatwe do przenoszenia, estetyczne i zaprojektowane z myślą o wygodzie konsumenta (możliwość oceny zawartości opakowania) i jego zainteresowaniu produktem (np. specjalne opakowania dla dzieci lub osób aktywnych).
  7. Właściwe oznakowanie opakowania powinno pozwolić na odczytanie wszystkich informacji dotyczących produktu (gatunek, odmiana, klasa, kraj pochodzenia, dane producenta). Etykieta musi być widoczna i trwale umieszczona na opakowaniu.
  8. Oryginalne opakowania mogą służyć do wyeksponowania towaru wysokiej jakości (odmiany klubowe, produkt regionalny).
  9. Materiał, z którego wykonano opakowanie, powinien być bezpieczny dla środowiska, np. biodegradowalny lub pochodzący z recyklingu.

Dobór i rodzaj opakowań

Wybór opakowania zależy od: rodzaju owocu, systemu sprzedaży i dystrybucji, wymagań nabywców — np. pojemność opakowań, wymagań importerów — np. stosowanie paletowych jednostek ładunkowych. Opakowania na owoce można podzielić na transportowe i jednostkowe.

Opakowania na owoce są coraz częściej pod lupą konsumentów

Opakowania transportowe

Ułatwiają przewóz, składowanie i ochronę zapakowanych w nie produktów. Są podstawowym opakowaniem wykorzystywanym w czasie zbiorów. Większość owoców dostarcza się do sprzedaży detalicznej w opakowaniach transportowych np. skrzynki, z których owoce są sukcesywnie wybierane do opakowań podręcznych, jednostkowych. Dla jabłek opakowaniami transportowymi są: skrzyniopalety, skrzynki i kartony. Na dalekie rynki jabłka drogą morską transportuje się w specjalnych kontenerach chłodniczych o pojemności np. 22 ton.

Opakowania jednostkowe

Służą do pakowania małych porcji produktów do sprzedaży detalicznej. Ich zaletą jest ładna prezentacja owoców, wygoda przenoszenia, dobre właściwości barierowe, ograniczające ubytki masy i utratę ich świeżości. Dla jabłek mogą to być: tacki, kartoniki, worki foliowe i siatki.

Skrzyniopalety

Opakowania - skrzyniopalety drewniane i plastykowe

Podstawowe opakowania na owoce w gospodarstwach sadowniczych produkujących jabłka i gruszki to skrzyniopalety plastikowe lub drewniane

Skrzyniopalety to podstawowe opakowania na owoce w gospodarstwach sadowniczych produkujących jabłka i gruszki. Wykorzystuje się je do zbioru, przechowywania, transportu i kondycjonowania owoców. Do ich używania dostosowano zbiór, przewóz zebranych owoców, przechowywanie w komorach wysokiego składowania, suchy i wodny rozładunek w liniach sortowniczych. Mogą być drewniane lub plastikowe, na płozach (większa stabilność) lub słupkach (umożliwia pobieranie skrzyni wózkiem z każdej strony i załadunek z „górką”). Wymiary palety przemysłowej wynoszą 1000 × 1200 mm, a europalety 1000 × 800 mm, przy wysokości 770–900 mm i pojemności 300 kg. Przy dopuszczalnym obciążeniu 4800–5000 kg można ustawić 11–12 skrzyniopalet jedna na drugiej (na wysokość 9,6 m). W 100 tonowej komorze można zmieścić około 700 drewnianych i 880 plastikowych skrzyniopalet.

Skrzyniopalety drewniane

Takie opakowania na owoce najczęściej wykonuje się z drewna sosnowego, suchego, bezsękowego, o grubości deski 2,2 cm. Deski powinny być gładkie, ostrugane, o zaokrąglonych kantach. Dla zwiększenia trwałości skrzyniopalet stosuje się: mocowanie desek gwoździami pierścieniowymi, skręcanie słupków śrubami, metalowe okucia z blachy ocynkowanej na zewnętrznych narożnikach. Skrzyniopalety drewniane przed zbiorami powinno się umyć gorącą lub zimną wodą za pomocą myjki ciśnieniowej. Zbiór i przechowywanie jabłek w brudnych skrzyniopaletach może spowodować rozwój chorób i trwałe zanieczyszczenia owoców, co obniży ich atrakcyjność handlową. Istnieje również ryzyko, że przechowywanie jabłek w zbyt suchych skrzyniach zwiększy ususzkę (ubytek masy na skutek utraty wody). Dlatego drewniane skrzyniopalety należy na 2–3 doby przed zbiorami umieścić w sadzie, aby wchłonęły wodę z powietrza. Po przechowywaniu puste opakowania powinny być lekko przesuszone, co zapobiega rozwojowi pleśni i usuwa nieprzyjemny zapach. Można je umieścić pod wiatą, gdzie jest dobry przewiew powietrza.

Skrzyniopalety plastikowe

Skrzyniopalety plastikowe wykonuje się z PE — polietylenu lub PP – polipropylenu. Są twarde i odporne na działanie temperatury i światła, ale śliskie (mokre widły wózków mogą spowodować zsunięcie się skrzyniopalety z wózka). Muszą mieć certyfikaty dopuszczające do kontaktu z żywnością. Dodatkowo po umyciu skrzyni z tworzywa sztucznego środkami dezynfekującymi trzeba je dokładnie opłukać.

Skrzyniopalety plastikowe kosztują więcej niż drewniane, ale wygodniej się je użytkuje. Ponadto zwiększają wydajność pracy na etapach, gdzie jednakowy wymiar ma znaczenie (np. rozładunek mokry), są łatwiejsze do mycia i dezynfekcji i można zmieścić ich więcej w komorze chłodni. Plastikowe skrzynie to większa stabilność. Łatwiej je także ustawiać. Pełne, plastikowe skrzyniopalety o sztywnym dnie i bokach mogą być wykorzystywane do sadzenia drzewek (system korzeniowy jest zanurzony w wodzie).

Skrzynki plastikowe

W niektórych, zwłaszcza mniejszych gospodarstwach część jabłek zbiera się do plastikowych skrzynek o wymiarach np. 600 × 400 × 100–240 mm i pojemności 5–20 kg. Łatwo i praktycznie się je użytkuje. Dodatkowo są stabilne i wytrzymałe oraz zachowują dostosowanie do ułożenia w kolumnach na palecie.

Ażurowa powierzchnia boków i dna skrzynki umożliwia dostęp powietrza do owoców. Są lżejsze od skrzynek drewnianych i łatwe w utrzymaniu czystości, podnoszą estetykę i higienę w obrocie handlowym. Jabłka mogą być w nich ułożone luzem lub w jednej warstwie w wytłoczkach dla 28 sztuk.

Coraz rzadziej można znaleźć jabłka zapakowane do skrzeków drewnianych o pojemności 13 kg.

Czytaj również: https://www.agrofakt.pl/jak-przechowywac-jablka-deserowe/

Czy artykuł był przydatny?

Kliknij na gwiazdkę, by zagłosować

Ocena 0 / 5. Liczba głosów 0

Na razie brak głosów. Możesz być pierwszy!

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *