Jak dobrze zorganizować rozród w stadzie trzody chlewnej?

Download PDF

Organizacja rozrodu trzody chlewnej wymaga wiedzy, rzetelności i doświadczenia. Obszar reprodukcji jest podstawą sprawnego i efektywnego funkcjonowania całego stada i przekłada się na opłacalności produkcji. Prawidłowa organizacja rozrodu w chlewni wymaga odpowiedniej organizacji produkcji i zarządzania. Jak się do tego przygotować i co uwzględnić?

Organizując sektor rozrodu, uwzględnić należy wszystkie czynniki wpływające na płodność i plenność loch; genetykę, środowisko, żywienie oraz kondycję.

Optymalizacja tych czynników polega na:

  • doborze odpowiedniego materiału do rozrodu;
  • prawidłowym żywieniu loszek w całym okresie odchowu;
  • doborze żywienia loch w zależności od cyklu produkcyjnego;
  • organizacji sektora rozrodu;
  • wysokim dobrostanie i statusie zdrowotnym;
  • rzetelnie prowadzonej dokumentacji.
organizacja rozrodu trzody chlewnej

Organizacja rozrodu trzody chlewnej wymaga wiedzy, rzetelności i doświadczenia

fot. Pixabay

Wysoką wydajność i niższe koszty można uzyskać wtedy, gdy produkcja w fermie będzie właściwie zaplanowana i realizowana, czyli oparta na dobrej organizacji pracy. W gospodarstwach wielkotowarowych organizacja rozrodu trzody chlewnej uzależniona jest od kierunku produkcji, stosowanej technologii, rodzaju pomieszczeń oraz stopnia zmechanizowania. Do zasadniczych wymogów organizacyjnych należy tworzenie grup technologicznych, czyli grupy zwierząt, o zbliżonych wymaganiach środowiskowych, a zwłaszcza żywienia; utworzona w celu zapewnienia płynności i harmonii rytmu technologii produkcji.

Wszystkie zajęcia typu przemieszczanie zwierząt, obserwacja rui, unasienianie loch i kontrola porodów odnoszą się do grupy. Lepsza organizacja pracy zwiększa wydajność i prowadzi do redukcji czasu przebywania w chlewni. Zorganizowanie produkcji świń w grupach technologicznych może zdecydowanie wpłynąć na poprawę wydajności mniejszych, jak i większych gospodarstw.

Jak wygląda organizacja grupowych wyproszeń loch

Dobrym rozwiązaniem są wyproszenia grupowe, w ściśle określonym, powtarzalnym rytmie, np. trzytygodniowym lub tygodniowym. Podstawą jest kalendarz produkcyjny oparty o biologicznych zdolnościach rozrodczych świń oraz wydajności uzyskiwanych w gospodarstwie. Najczęściej producenci wybierają cykl trwający trzy tygodnie, bo odpowiada on długości cyklu płciowego. W przypadku wystąpienia powtórzonej rui locha ta znajdzie się w następnej rui w jednym czasie z następną grupą loch.

Wielkość grupy zależeć będzie od ilości loch utrzymywanych w gospodarstwie i ilości kojców porodowych w poszczególnych sektorach. W większych obiektach cykle trwają tydzień. W cyklu tygodniowym każdy dzień ma przypisane odpowiednie czynności, a dołączenie powtarzających loch do danej grupy jest proste, ponieważ następuje co trzecią grupę. Lochy w grupach traktuje się tak samo, np. prosięta odsadzamy w czwartek, aby ruja wystąpiła od niedzieli i krycia były w poniedziałek, wtorek i środę. Wówczas porody też będą rozkładać się w czwartki, piątki i soboty.

Po co robi się obrót stada

Niezwykle ważne jest prowadzenie dokumentacji. Obrót stada jest najlepszym przedstawieniem zmian w liczebności poszczególnych grup zwierząt, w ciągu określonego czasu wraz z bilansowaniem przychodów i rozchodów zwierząt. Zapis obejmuje zmiany w rozmiarach produkcji (sprzedaży) i sprawdza założenia (oczekiwane wyniki produkcyjne).

Od czego zależy optymalne rozmnażanie trzody

Dokładne zaplanowanie zajęć w gospodarstwie, w celu efektywnego wykorzystania czasu pracy i osiągnięcia planowanej wydajności, jest podstawą do opracowania technologii produkcji w oparciu o zsynchronizowane grupy loch. Pozwala to na:

  • zaplanowanie i rytmiczne powtarzanie czynności;
  • łatwiejszą kontrolę rui oraz niższe koszty inseminacji;
  • diagnostykę ciąży większych grup loch;
  • synchronizację porodów oraz ich efektywniejszą kontrolę;
  • wyrównywanie miotów i szybsze przeprowadzanie zabiegów;
  • zastosowanie metody „całe pomieszczenie pełne – całe pomieszczenie puste”
  • polepszenie higieny;
  • łatwiejsze żywienie;
  • lepsze wykorzystanie pomieszczeń.

Ile wynosi potencjał reprodukcyjny loch lochy

Liczba urodzonych i odchowanych prosiąt w miocie należy między innymi do podstawowych wskaźników opłacalności chowu świń. Możliwości produkcyjne trzody chlewnej są bardzo duże. Rezultaty wynikają jednoznacznie z umiejętności wykorzystania szerokiej wiedzy z zakresu genetyki oraz warunków utrzymania świń, spośród których ważna jest organizacja rozrodu trzody chlewnej w fermach. Potencjał reprodukcyjny lochy wynosi ok. 30 prosiąt odchowanych przez nią w ciągu roku.

organizacja rozrodu trzody chlewnej

Średnia plenność gospodarcza loch w Polsce wynosi od 14 do 20 prosiąt

fot. Pixabay

Ile prosiąt rocznie od lochy

Niestety najlepsze wyniki osiągane obecnie w praktyce, w dobrze zarządzanych fermach, mieszczą się w granicach od 25 do 27 prosiąt odchowanych rocznie od lochy. Obecnie średnia plenność gospodarcza loch w Polsce wynosi od 14 do 20 prosiąt, a średnia częstotliwość oproszeń tylko 1,6. Nie oznacza to jednak, że w Polsce brakuje gospodarstw, które odchowują średnio ok. 28 i więcej prosiąt, pokazując, że taka produkcja jest możliwa. Kraje wiodące w produkcji trzody chlewnej (Dania i Holandia) osiągają najniższą plenność w granicach od 22 do 23 prosiąt, przy częstotliwości oproszeń 2,4. Należy zauważyć, że roczny koszt utrzymania lochy jest niemal taki sam dla lochy, od której uzyskujemy 18 prosiąt (średnia krajowa) czy 20 lub 24. Wynika to przede wszystkim z odpowiedniej organizacji pracy, warunków środowiskowych i kosztów paszy.

Co to jest częstotliwość oproszeń

Jak wspomniano powyżej dla uzyskania jak najwyższych wyników produkcyjnych najważniejsze jest liczba odchowywanych prosiąt od lochy, a także częstotliwość oproszeń. Częstotliwość oproszeń to liczba miotów uzyskana w okresie roku od jednej lochy lub średnio w stadzie loch. Wskaźnik ten jest pochodną okresu międzymiotu, czyli czasu od jednego zapłodnienia do następnego. Na każdy okres międzymiotu składa się czas ciąży, laktacji i jałowienia. Długość tych 3 okresów warunkuje zatem długość międzymiotu.

Dodaj komentarz

avatar
  Subskrybuj  
Powiadom o