Przyczyny i objawy zatruć u świń

Zatrucie to zaburzenie czynności organizmu pod wpływem wprowadzenia do niego trucizny. Biorąc pod uwagę działanie toksyny na organizm, zatrucie może mieć przebieg: ostry, podostry oraz przewlekły. Jak przebiegają zatrucia świń?

Zatrucia ostre charakteryzują się szybkim rozwojem objawów chorobowych, powstających w ciągu krótkiego czasu. Objawy zatrucia lub śmierć występują w ciągu 24 godzin i odznaczają się dynamiką objawów klinicznych.

Rodzaje zatruć

bioasekuracja asf

fot. Fotolia

Objawy zatrucia świń występują w ciągu 24 godzin

Zatrucia podostre są wyraźne, ale nie tak gwałtowne, jak w zatruciu ostrym. Występują po jednorazowo lub kilkakrotnie przyjętej dawce trucizny. Zatrucia przewlekłe powstają poprzez działanie małych dawek trucizny podawanych przez dłuższy okres czasu. Na ogół pod wpływem kumulacji trucizny w organizmie (objawy narastają powoli i są mało charakterystyczne).

Rozpoznanie okoliczności zatrucia

Szczegółowy wywiad okoliczności zatruć jest pierwszym krokiem do udanej diagnozy. Ma to duże znaczenie dla właściwego rozpoznania zatrucia. Wywiad jest podstawą zarówno dla  lekarza weterynarii jak i osoby diagnozującej w laboratorium toksykologicznym. Otrzymane dane umożliwią właściwe ukierunkowanie badań.

przyczyn zatruć u świń

fot. Fotolia

Ustalenie okoliczności zatrucia często bywa bardzo trudne

Ustalenie, w jakim czasie i miejscu zauważono pierwsze objawy, jest istotne w określeniu przyczyny zachorowania i okoliczności przedostania się trucizny do organizmu. W wywiadzie toksykologicznym należy uwzględnić wiele czynników. Wśród nich można wymienić m.in. liczbę zwierząt w danym gospodarstwie, wiek i płeć zwierząt oraz objawy kliniczne i czas ich trwania. Istotne są również miejsce i czas zachorowania lub padnięcia, a także czynniki toksyczne, z którymi zwierzę mogło mieć styczność (leki, środki higieny sanitarnej, środki ochrony roślin itd.).

W wywiadzie należy uwzględnić  dane dotyczące przeprowadzanych ostatnio zabiegów lekarsko-weterynaryjnych, żywienie i sposób przygotowania karmy, w tym stosowane dodatki paszowe. Liczą się także ogólne warunki zoohigieniczne (sposób zabezpieczenia środków chemicznych używanych w gospodarstwie, stan wentylacji, przeprowadzane zabiegi dezynfekcji, dezynsekcji i deratyzacji), zabiegi agrochemiczne (szczególnie te z użyciem pestycydów lub nawozów mineralnych, należy ustalić nazwy stosowanych środków) oraz lokalizacja zakładów przemysłowych i ewentualna emisja zanieczyszczeń.

Zatrucia świń mogą mieć bardzo podobne objawy, ale różne przyczyny.

Przyczyny zatruć

Zatrucia świń mogą mieć bardzo podobne objawy, ale różne przyczyny. Do najczęściej spotykanych zaliczamy zatrucia mykotoksynami oraz środkami chemicznymi. Substancje trujące mogą być resorbowane poprzez przewód pokarmowy, skórę oraz błony śluzowe. W zatruciach świń przez układ oddechowy szczególne znaczenie ma: tlenek węgla, amoniak a także pyliste środki owadobójcze stosowane w pomieszczeniach. Do najczęściej występujących i najgroźniejszych można zaliczyć zatrucia grzybnią mikotoksyn.

Objawy zatrucia świń

Początkowe objawy zatrucia to spadek apetytu. Może być on połączony niekiedy z wystąpieniem biegunki. Silne zatrucie może skutkować brakiem pobierania paszy, osowiałością zwierząt czy wystąpieniem skórnych przebarwień. Obecność mikotoksyn w paszy może prowadzić do uszkodzenia wątroby i płuc. Szkodliwe związki znacząco obniżają również parametry rozpłodu. w przypadku wyjątkowo silnych zatruć skutkiem są upadki zwierząt.

koryto dla świń

fot. Fotolia

Częstym objawem zatrucia świń jest nagły spadek apetytu

Uwaga na mikotoksyny!

Mikotoksyny to produkty przemiany materii grzybów pleśniowych, rozkładających materie organiczną. Ich obecność w paszy jest szkodliwa dla wszystkich zwierząt monogastrycznych. W żywieniu świń, największe znaczenie mają zatrucia ochratoksynami i zearalenonem. Do zakażenia organizmu przez ochratoksyny dochodzi podczas podawania ziaren zbóż porażonych grzybami Aspergillus ochraceus. Z kolei zearalenonem, podczas zadawania zazwyczaj kukurydzy, zanieczyszczonej pleśniami z rodzaju Fusarium.

ziarno pszenicy

fot. Fotolia

Ziarno pszenicy najczęściej zawiera aflatoksyny i ochratoksyny

Rzadziej spotyka się zatrucia wywołane przez aflatoksyny, występujące w poekstrakcyjnej śrucie sojowej i arachidowej. Występowaniu mikotoksyn w paszy najbardziej sprzyja niewłaściwe jej przechowywanie.

Zaburzenia w rozrodzie

Zatruciom często towarzyszą zaburzenia występujące w rozrodzie. Pierwsze objawy zatrucia zearalenonem mogą przypominać wystąpienie rui. Charakterystycznym objawem, jest zaczerwieniony i obrzmiały srom. Długotrwałe narażenie zwierząt na spożycie zearalenonu może powodować zaburzenie cyklu rujowego, problemy z zapłodnieniem, a nawet ronienia miotów.

Mikotoksyny wpływają też niekorzystnie na wielkość miotów. Prosięta pochodzące od loch żywionych skażoną paszą są słabsze, mniej żywotne i bardziej narażone na infekcje. Mikotoksyny w znaczący sposób mogą więc pogorszyć poziom użytkowości rozpłodowej loch.

Zatrucie sporyszem

Sporysz nie jest już obecnie tak dużym problemem jak dawniej. Jednak nawet nieznaczna ilość przetrwalników w paszy dla trzody, może mieć negatywny wpływ na zwierzęta. Alkaloidy obecne w sporyszu (ergotamina, ergometryna, ergokornina, ergokryptyna i inne) wywierają bowiem silnie toksyczne działanie na organizm świń.

prosięta w chlewni

fot. Damian Knecht

Zatrucia świń mogą być tragiczne w skutkach

Objawy toksyczne ujawniają się już przy zanieczyszczeniu rzędu 0,1%. Objawami u świń, które można zaobserwować najczęściej, są: drgawki, porażenie kończyn, nadmierne pobudzenie, biegunki czy wymioty. W przypadku niewłaściwego leczenia lub jego braku mogą doprowadzić do skrajnego wyniszczenia organizmu i śmierci. Przetrwalniki sporyszu najczęściej występują w życie i pszenżycie. Są znacznie większe od ziarniaków zbóż. Charakteryzują się ciemnobrązową barwą, a po przełamaniu wewnątrz są białe.

Problem chorych krów nie jest nowy. To powtórka z historii!

Od wielu dni podgrzewane są emocje dotyczące afery związanej ze sprzedażą mięsa chorych krów. Czy to kolejna burza w szklance wody?

6 lutego 2019

Trzoda chlewna do likwidacji

„My chyba będziemy wyeliminowani” – kwitują sytuację hodowcy trzody.

12 lutego 2019

Mastitis tylko ładnie brzmi: czynniki wewnętrzne cz. II

Czy budowa wymienia ma wpływ na powstawanie gruczołu mlekowego? Czy profilaktyka przez żywienie ma moc w walce z mastitis? Sprawdź!

15 lutego 2019