PATRON SERWISU: Blattin

Rozrodczość samicy świni a wprowadzenie do stada – warunki

W obecnej sytuacji ekonomicznej hodowcy stawiają duży nacisk na ilość urodzonych oraz odchowanych prosiąt. Cechy rozpłodowe loch, obok cech tucznych i rzeźnych, mają podstawowe znaczenie w hodowli/produkcji trzody. Dobra rozrodczość samicy wpływa na liczbę zwierząt przeznaczonych do tuczu, co przekłada się końcowe wyniki i zysk. 

Moment, w którym wprowadzimy loszki do stada podstawowego istotnie wpływa na dalszą rozrodczość samicy. U świń rozróżniamy dojrzałość płciową i dojrzałość rozpłodową. 

Dojrzałość płciowa a rozrodczość samicy i knura

Dojrzałość płciowa następuje w momencie, gdy loszka zaczyna produkować zdolne do zapłodnienia  komórki jajowe a knurek plemniki. U loszek jest to w wieku 5-6 miesięcy, natomiast knurki dojrzewają płciowo w wieku 4-5 miesięcy. Uwarunkowane jest to odpowiednim dobrostanem. Zwierzęta żywione niedoborowo i trzymane w nieodpowiednich warunkach dojrzałość płciową osiągają później. Uzyskanie dojrzałość płciowej nie oznacza jednak, iż zwierzę nadaje się do rozrodu.

Dojrzałość rozpłodowa trzody chlewnej

rozrodczość samicy

Loszki dojrzałość rozpłodową osiągają, mając odpowiedni wiek i masę ciała. Wiek w jakim pierwszy raz powinniśmy pokryć lochę wynosi 7-8 miesięcy.

 

W przypadku loszek mają one zazwyczaj zbyt niską masę ciała co przekłada się na liczbę urodzonych prosiąt (mało liczne potomstwo). Dlatego w hodowli/produkcji rozróżniamy również dojrzałość rozpłodową. Jest ona odpowiednim momentem, w którym rozpoczęcie użytkowania rozpłodowego nie przyniesie negatywnych skutków w organizmie zwierzęcia i nie wpłynie na wyniki produkcyjne.

Cechy rozpłodowe loch

Loszki dojrzałość rozpłodową osiągają, mając odpowiedni wiek i masę ciała. Wiek w jakim pierwszy raz powinniśmy pokryć lochę wynosi 7-8 miesięcy. Należy jednak pamiętać, iż masa ciała, również ma istotny wpływ na wystąpienie rui. Zbyt duża masa ciała prowadzi do otłuszczenia narządów płciowych w następstwie czego mogą nastąpić nieprawidłowości w występowaniu rui, a rozrodczość samicy spada. U loszek ras czystych  minimalna masa ciała w momencie pierwszego krycia wynosi 100kg, optymalna 130kg, a maksymalna 150kg. W przypadku ras hybrydowych optymalna masa ciała podczas krycia wynosi 150-160kg.

Policykliczność rui

Policykliczność u zwierząt oznacza, że cykl rujowy (płciowy) występuje w czasie całego roku, w stałych odstępach czasu w zależności od gatunku, aż do zapłodnienia. W przypadku  trzody chlewnej cykl rujowy występuje u samic. Samiec jest zdolny do zapłodnienia przez cały rok. Ruja powtarza się cyklicznie co 21 dni. Charakterystycznymi objawami świadczącymi o rozpoczętym cyklu płciowym jest: 

  • zwiększona aktywność ruchowa, 
  • nerwowość, 
  • częste oddawanie małych ilości moczu, 
  • spadek pobierania paszy, 
  • powiększenie sromu z wypływem śluzu, 
  • odruch tolerancji w stosunku do samca lub nacisku na część lędźwiowo-krzyżową. 

Metody na lepszą rozrodczość samicy

 

Aby zwiększyć ilość owulujących komórek jajowych u loszek możemy zastosować w stadzie flushing co powinno przełożyć się na większą ilość prosiąt w miocie. Flushing polega na energetycznie podwyższonym – bodźcowym żywieniu przez 10-14 dni przed oczekiwaną rują. Dodatek energii na 4-21 dni przed rują w postaci zwiększonej dawki paszy wpływa korzystnie na wskaźnik owulacji.

Samice żywione metodą flushingu, wykazują zwiększenie ilość progesteronu 3 dnia po owulacji. Dzięki temu zwiększa się przeżywalność zarodków oraz ich implantacja. Żywienie bodźcowe ma też pozytywny wpływ na poprawność inseminacji i uzyskanie bardziej wyrównanych miotów o wyższej masie urodzeniowej.

Cechy rozpłodowe a sezonowa zmienność

Świnie wykazują aktywność płciową cały rok, jednak często podkreśla się sezonową zmienność w cechach rozrodczych. Sezonowość rozrodczą można zaobserwować, podczas skrócenia lub wydłużenia długości dnia świetlnego i temperatury otoczenia związana ze zmianą pory roku. Zmiany długości dnia świetlnego powodują sezonowe wahania w produkcji nasienia przez knury. W okresie od października do grudnia zaobserwowano najwyższe stężenie testosteronu we krwi samców. Jesienią podwyższa się również poziom estrogenów w plazmie nasienia. Wynika to ze skrócenia dnia świetlnego. U samic obserwujemy zwiększenie aktywności płciowej w okresie zbliżonym do naturalnie występującej huczki u dzików. Rozrodczość samic jest gorsza w okresie letnim. To widać po nieregularnym cyklu płciowym lub braku rui i zamieralności zarodków. Aspekt ten należy wziąć pod uwagę wprowadzając loszki do stada lub oceniając później wyniki użytkowości rozpłodowej.

Rozrodczość samicy a zamieralność zarodków

cechy rozpłodowe

Cechy rozpłodowe lochy pokazują hodowcy na jakim poziomie może być rozrodczość samicy i czy jest ona gotowa, aby wprowadzić ją do stada.

 

Podczas ciąży u loch pierwiastek najtrudniejszy jest okres niskiej ciąży. Występuje wtedy największa zamieralność zarodków i płodów. Uważa się, że w pierwszym trymestrze ciąży zamieralność zarodków lub komórek jajowych utrzymuje się na poziomie 30-40 %. Wynika to nie tylko z przyczyn chorobowych układu rozrodczego, ale również związane jest ze stresem zaraz po pokryciu, kiedy lochy pierwiastki przeklasowywane są do nowych kojców.

Żywienie loch pierwiastek

Sposób żywienia loch pierwiastek przed i po oproszeniu jest niezwykle istotny, ponieważ wpływa on na parametry odchowu prosiąt. Odpowiednio zbilansowana dawka w okresie niskiej ciąży  (30- 75 dni) może zwiększyć rozrodczość samic oraz masę ciała noworodków. Wszystkie zwierzęta powinny być żywione zgodnie z ustalonymi dawkami żywieniowymi. W nich każda grupa technologiczna powinna mieć zapewnione zbilansowane dawki dostosowane do swoich potrzeb.

Dawkowanie pasz

System dawkowania pasz najczęściej stosuje się u zwierząt przeznaczonych do dalszej hodowli/produkcji takich jak: loszki remontowe, knury czy lochy. System ten pozwala na  dostosowanie odpowiedniej dawki skarmianej paszy do potrzeb docelowej grupy. Dzięki takiemu rozwiązaniu jesteśmy w stanie kontrolować ilość pobranej paszy przez zwierzęta, dostosować dawki w zależności od zapotrzebowania i kontrolować otłuszczenie zwierząt. Odpowiednia masa ciała loch po pierwszym wyproszeniu będzie skracać czas jałowienia. Z kolei to przełoży się na zwiększenie częstotliwości oproszeń w stadzie.

Kategoria użytkowanie rozpłodowe
Problematyka loszki remontowe
Słowa kluczowe rozrodczość samicy, cechy rozrodcze, knur

Czy artykuł był przydatny?

Kliknij na gwiazdkę, by zagłosować

Ocena 5 / 5. Liczba głosów 1

Na razie brak głosów. Możesz być pierwszy!

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *