Słodyszek atakuje rzepak. Trwają naloty!

fot. Katarzyna Kupczak

Słodyszek atakuje plantacje rzepaku! Czas na zabieg zwalczający! W przeciwnym wypadku straty plonu w tym sezonie będą ogromne. Zatem, czym pryskać na słodyszka rzepakowego? A może warto tak dobrać środek, aby zlikwidować jednocześnie także inne szkodniki? 

Lustracje ostatnich dni wskazują na to, że w obecnym sezonie słodyszek atakuje rzepaki ze szczególnym nasileniem. Jak ochronić przed nim plantacje?

Reklama

Jak wygląda słodyszek rzepakowy?

Słodyszek rzepakowy to jeden z najgroźniejszych szkodników rzepaku. Jest to niewielkich rozmiarów (do 2,5 mm długości) chrząszcz o czarnym, błyszczącym ciele. Spod rowkowatonakrapianych pokryw pierwszej pary skrzydeł przy odwłoku wystają końcówki drugiej pary skrzydeł. Larwa ma ciało barwy kremowej z dwoma rzędami ciemniejszych brodawek po grzbietowej stronie. Dorasta do 4 mm długości.

słodyszek atakuje - słodyszek rzepakowy

W tym roku słodyszek atakuje rzepak dużo intensywniej niż w dwóch ostatnich sezonach

fot. Katarzyna Kupczak

Słodyszek atakuje i uszkadza rzepak

Chrząszcze słodyszka, zanim złożą jaja do wnętrza pąków, prowadzą żer uzupełniający. Ich pokarmem jest bogaty w białko pyłek rzepaku. W

słodyszek atakuje - słodyszek rzepakowy w pąku rzepaku

Chrząszcze słodyszka rzepakowego wgryzają się do pąków i objadają bogate w białko pręciki

fot. Katarzyna Kupczak

tym celu wgryzają się do jeszcze zwiniętych, zielonych pąków i objadają pręciki. Przy okazji niszczą okwiat do tego stopnia, że pąk wcale się nie rozwija lub po rozwinięciu jest bardzo zdeformowany. Ponadto pozbawione pyłku pręciki szybko zasychają. Zmniejsza się więc ilość męskich gamet. Uszkodzone pąki często zasychają i opadają, przez co owocostan jest znacznie przerzedzony. Mianowicie obserwuje się „przestrzelone”/nieregularnie rozłożone łuszczyny.

Równie często się zdarza, że w warunkach wysokiej wilgotności powietrza uszkodzone pąki są wtórnie porażane przez np. grzyb Botrytis cinerea, wywołujący szarą pleśń. Przy takim współrzędnym wystąpieniu zagrożeń straty plonu mogą wynieść nawet kilkanaście–kilkadziesiąt procent.

Największą szkodliwość ze strony słodyszka stwierdzamy przy wczesnym nalocie, tzn. gdy rzepak jest w fazie zielonego pąka (BBCH 50–55) a do tego warunki pogodowe (ochłodzenie) hamują rozwój pąków i kwitnienie rzepaku.

Dlaczego w tym sezonie słodyszek atakuje z tak dużą intensywnością?

W dwóch ostatnich latach słodyszek rzepakowy nie stanowił zagrożenia dla rzepaku ozimego. Powodem było znaczne przyspieszenie wegetacji roślin, w porównaniu z jej przebiegiem w obecnym sezonie (standardowym dla naszych warunków klimatycznych). Dlatego też w latach 2021 i 2022 po prostu często zabiegi zwalczające nie były nawet potrzebne. W efekcie następował wzrost liczebności osobników w populacji. Mimo bowiem nazwy, słodyszek jest polifagiem żerującym na różnych roślinach uprawnych i dziko rosnących.

W bieżącym sezonie natomiast, gdy wegetacja przebiega zgodnie ze średnią dla naszego rejonu, słodyszek atakuje ze zwielokrotnionym nasileniem populacyjnym. Do tego napotyka na fazę rzepaku, kiedy dokonuje najznaczniejszych strat. Jest bowiem chłodno, co spowalnia rozwój pąków kwiatowych rzepaku. Poza tym deszczowa i wietrzna pogoda uniemożliwia opryskiwanie plantacji. Dlatego też niczym niepohamowany słodyszek żeruje intensywnie.

Poza tym warto zwrócić uwagę na jeszcze jedno niebezpieczeństwo. Wciąż trwają rozciągnięte w czasie naloty chowaczy łodygowych, których

Chowacz brukwiaczek - pęd rzepaku uszkodzony przez chowacza brukwiaczka

Pęd rzepaku zdeformowany na skutek nakłuć powodowanych przez samice chowacza brukwiaczka

fot. Katarzyna Kupczak

samice również żywią się pyłkiem. Mimo że nie dokonują takich szkód, jak słodyszek, obecne są na kwiatostanach. W wielu lokalizacjach niemożliwe było wykonanie zabiegów przeciwko tym

chowacz brukwiaczek - jajo wewnątrz pędu rzepaku

Jajo chowacza brukwiaczka wewnątrz pędu rzepaku, w okolicy kanału jajowego wydrążonego pokładełkiem przez samicę

fot. Katarzyna Kupczak

szkodnikom w odpowiednim terminie, dlatego też już teraz szkody spowodowane na pędach przez samice są znaczne. A podkreślić należy, że wewnątrz pędów znajdują się rozwijające się jaja. Z nich wylęgną się larwy żerujące wewnątrz pędów i wyjadające rdzeń. Czyli spotęgują szkody.

Słodyszek rzepakowy próg szkodliwości

Wartość progu szkodliwości zależy od fazy rozwoju rzepaku. I tak:

  • gdy kwiatostan jest zwarty, a pąki zamknięte (BBCH 50–52) — średnio 1–2 chrząszcze/roślinę;
  • w fazie rozluźniania się kwiatostanu (BBCH 53–55) — 4 chrząszcze/roślinę;
  • tuż przed kwitnieniem (BBCH 59) — średnio 5–6 chrząszczy/roślinę.

Słodyszek rzepakowy — czym zwalczać?

Jeśli planujemy zwalczać tylko słodyszka rzepakowego, gdyż mamy pewność, że skutecznie ochroniliśmy rzepak przed chowaczami, wówczas można zastosować insektycydy powierzchniowe. Na przykład zawierające: cypermetrynę, mieszaninę cypermetryny i butoksylanu piperonylu, deltametrynę, etofenproks, esfenwalerat, lambda-cyhalotrynę, gamma-cyhalotrynę, tau-fluwalinat,

Jeśli natomiast mamy wątpliwość czy przypadkiem nie przepuściliśmy ochrony przed chowaczami łodygowymi, wtedy warto sięgnąć po środki działające powierzchniowo, do tego wgłębnie czy układowo. Czyli zawierające: acetamipryd, mieszaninę acetamiprydu wzmocnioną powierzchniową lambda-cyhalotryną, czy flupyradifuronu z dodatkiem deltametryny.

Czytaj również: Zboże z Ukrainy do Polski wjedzie. Na jakich warunkach?

Prezentowane informacje w zakresie środków ochrony roślin zawarte w serwisie www.agrofakt.pl nie zawierają pełnej treści etykiet-instrukcji stosowania. Ze środków ochrony roślin należy korzystać z zachowaniem bezpieczeństwa. Przed każdym użyciem przeczytaj informacje zamieszczone w etykiecie i informacje dotyczące produktu. Zwróć uwagę na zwroty wskazujące rodzaj zagrożenia oraz przestrzegaj środków bezpieczeństwa zamieszczonych w etykiecie.

Google NewsObserwuj nas w Google News. Bądź na bieżąco!
Katarzyna Kupczak
Autor artykułu:

Katarzyna Kupczak – redaktor naczelna portalu Agrofakt.pl. Absolwentka Wydziału Ogrodniczego Akademii Rolniczej w Krakowie. Od 30 lat zawodowo związana z dziennikarstwem rolniczym i branżą wydawniczą. Pracowała w wydawnictwach Plantpress Sp. z o.o. oraz Agrosan Sp. z o.o., współtworząc redakcje wiodących czasopism rolniczych. Prowadziła liczne projekty edukacyjne i redakcyjne, współpracując z doradcami rolnymi, uczelniami i instytucjami branżowymi.Jej rekomendacje uprawowe są cenionym źródłem wiedzy dla doradców, kadry akademickiej i rolników. W swojej pracy kieruje się zasadą rzetelności, praktycznego podejścia i sprawdzonej wiedzy. Specjalizuje się w upowszechnianiu wiedzy o ochronie roślin, agrotechnice i zrównoważonym rolnictwie.

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *