Żurawina: pomysł na opłacalny biznes?

Spis treści
Żurawina wielkoowocowa to jak na razie mało popularny w kraju owoc. Żurawinowe plantacje należą w Polsce do rzadkości. Tymczasem wzorem swojej rodaczki, borówki amerykańskiej, żurawina miałaby szansę zostać jedną z krajowych specjalności. Czy w takim razie uprawa tej rośliny może zmienić się w opłacalny biznes?
Choć uprawa żurawiny nie jest w Polsce nowością, to krajowej plantacji ze świecą szukać. Trudnością często nie do pokonania są dla polskich rolników duże koszty na początku uprawy i specyficzne wymagania tej rośliny.
Odpowiednia kwasowość gleby pod uprawę żurawiny powinna wynosić od 3 do 3,5 pH.
Wymagająca uprawa
Naturalnym środowiskiem występowania żurawiny są torfowiska lub bardzo kwaśne, lekkie gleby ubogie w składniki mineralne. – Przy uprawie żurawiny najważniejszym warunkiem, jaki trzeba spełnić, jest zachowanie odpowiedniej kwasowości gleby, która powinna mieć w tym przypadku od 3 do 3,5 pH. To podstawa – podpowiada Jan Karwowski, plantator żurawiny. – Należy również pamiętać, że żurawina jest bardzo wrażliwa na przymrozki – dodaje. Dużym wyzwaniem dla rolników jest więc skuteczne zabezpieczenie plantacji przed zimą.
Borówka zamiast żurawiny?
Fakt, że żurawina ma specyficzne wymagania glebowe, zniechęcił do jej uprawy dużą liczbę plantatorów. – W wielu regionach kraju nie ma warunków do tej uprawy. – opowiada Krzysztof Botul, właściciel Szkółki Krzewów Jagodowych Złota Jagoda w Głuchowie w woj. łódzkim. – Zainteresowanie w dodatku było niewielkie, więc zrezygnowaliśmy z żurawiny i zastąpiliśmy ją borówką amerykańską.
Duże koszty, duże zyski
Plantatorzy, którzy zdecydują się na uprawę żurawiny, muszą liczyć się z dużymi wydatkami na starcie. Koszty założenia plantacji szacuje się na 45–65 tys. zł/ha. Rolnicy muszą też uzbroić się w cierpliwość, bo zbiory pierwszych owoców rozpoczynają się po 3 latach, a dopiero po 5 można spodziewać się większych plonów.
– Jeśli plantacja znajduje się na glebie mineralnej, można osiągnąć 8 ton z ha, a na terenach bagiennych nawet 2 razy tyle – informuje Jan Karwowski. Szacuje się, że 5 ha plantacja dostarcza owoców o wartości 600 tys. zł.
Żurawina w cenie
Cena owoców żurawiny w sezonie waha się w zależności od regionu kraju od 11 do nawet 14 zł/kg. Jednak znacznie chętniej niż po świeże i suszone owoce Polacy sięgają po żurawinowe dżemy, soki czy nalewki, najczęściej pochodzące z importu.
A wszystko dzięki wartościom odżywczym tych owoców. – Żurawina jest bogatym źródłem witamin A, C, witamin z grupy B, zawiera błonnik, sole mineralne, a do tego wapń, miedź, jod oraz fosfor – twierdzi dietetyk Adam Kowalski. Spożycie żurawiny zmniejsza w dodatku ryzyko wrzodów żołądka, chorób serca, dziąseł czy infekcji dróg moczowych.
***
Mimo wymienionych przez nas trudności, nad założeniem plantacji żurawiny zastanawiają się także rolnicy-użytkownicy portalu AgroFoto.pl.
Uprawa żurawiny w Polsce – dane z 2025 roku
W 2025 roku areał uprawy żurawiny w Polsce nieznacznie wzrósł, co potwierdza raport GUS. Chociaż uprawa nadal pozostaje niszowa, to coraz więcej rolników dostrzega jej potencjał. Dlatego plantacje rozwijają się głównie w północnych i środkowych województwach. Ponadto rosnące zainteresowanie przetwórstwem lokalnym wzmacnia rynek zbytu. Zatem żurawina zyskuje na znaczeniu w krajowej produkcji owoców jagodowych.
Ceny i opłacalność uprawy żurawiny w 2025 roku
W czerwcu 2025 roku cena świeżej żurawiny w skupie osiągnęła średnio od około 14 złotych za kilogram. Chociaż to wartość sezonowa, to nadal utrzymuje się na poziomie opłacalnym. Ponadto przetwórcy oferują wyższe stawki za owoce ekologiczne. Co istotne, rentowność zwiększa się przy sprzedaży bezpośredniej lub poprzez małe przetwórnie. Dlatego inwestycja w plantację nadal może przynieść zysk po kilku latach.
Dotacje i możliwości wsparcia
W 2025 roku plantatorzy żurawiny mogą korzystać z dofinansowań w ramach KPS 2023–2027. Ponieważ żurawina zalicza się do owoców jagodowych, kwalifikuje się do płatności ekologicznych. Co więcej, ARiMR przewiduje wsparcie na modernizację przetwórni oraz marketing lokalny. Również regionalne programy wspierają inwestycje w uprawy specjalistyczne. Dlatego warto śledzić aktualne nabory i przygotować projekty inwestycyjne.









