Zintegrowany Wieloletni Plan Kontroli:czy ma coś wspólnego z rolnikiem?

Download PDF

Zintegrowany Wieloletni Plan Kontroli dla Polski na lata 2015-2019 brzmi niepokojąco, ale czy rzeczywiście jest się czego bać?

Unia dba o zdrowie swoich obywateli

W trosce o zdrowie obywateli Unia Europejska, Parlament Europejski i Rada Europy zobowiązała państwa członkowskie do przygotowania jednego, zintegrowanego, wieloletniego krajowego planu kontroli. Po co? Po to, aby z każdego poziomu – centralnego, regionalnego i lokalnego – odpowiednie władze mogły kontrolować sektory objęte prawem paszowym, żywnościowym, zdrowia i dobrostanu zwierząt i roślin.

Bezpieczeństwo żywności – do tego sprowadzają się działania instytucji biorących udział w tym przedsięwzięciu unijnym, obejmującym wszystkie państwa członkowskie.

Instytucjami zobowiązanymi do przeprowadzania urzędowych kontroli związanych ze sprawdzaniem zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt są:

– Inspekcja Weterynaryjna,

– Państwowa Inspekcja Sanitarna,

– Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa,

– Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych,

– Inspekcja Handlowa;

Jakie są cele Wieloletniego Planu Kontroli dla Polski?

Bezpieczeństwo żywności – do tego sprowadzają się działania instytucji biorących udział w tym przedsięwzięciu unijnym, obejmującym wszystkie państwa członkowskie. Cele strategiczne Planu to m.in. wzmocnienie skuteczności służb kontroli żywności, ograniczenie występowania chorób zakaźnych, zapewnienie bezpieczeństwa fitosanitarnego (dot. zapobiegania chorobom roślin oraz likwidowania zagrożeń, jakie niosą one dla zdrowia człowieka), upraw i produktów roślinnych będących w obrocie, zwalczanie oszustw żywnościowych poprzez ujawnianie zafałszowań żywności i oszukańczych praktyk rynkowych.

Przedmiotem naszych kontroli jest także wykrywanie i zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt.

Krzysztof Bulzacki, powiatowy lek. weterynarii w Wołowie

– Na naszym terenie również zdarzają się nieprawidłowości, które ujawniamy podczas kontroli w gospodarstwach rolnych – mówi Krzysztof Bulzacki, powiatowy lek. weterynarii w Wołowie. – W zeszłym roku wysłaliśmy do rolników kilka wezwań do poprawy warunków dobrostanu zwierząt oraz wydaliśmy decyzje i nałożyliśmy mandaty na właścicieli zwierząt, u których stwierdziliśmy nieprawidłowości związane z identyfikacją i rejestracją zwierząt. Przedmiotem naszych kontroli jest także wykrywanie i zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt. Właśnie przygotowujemy się do kontroli gospodarstw hodujących trzodę chlewną pod kątem występowania choroby Aujeszkiego (wścieklizna rzekoma), która pojawiła się na terenie naszego kraju. Wszystkich hodowców z powiatu wołowskiego zapraszam na szkolenie poświęcone tej zakaźnej chorobie, które odbędzie się 22 stycznia w wołowskim starostwie.

plan

Lekarz Powiatowy przygotowuje dokumenty na szkolenie o chorobie Aujeszkiego. fot.autor

Kontrole Inspekcji Weterynaryjnej

Kontrole u rolnika nie wykraczają poza dotychczasowe praktyki, tzn. dotyczyć mają spełnienia wymogów wzajemnej zgodności przez rolników, którzy otrzymują płatności obszarowe. Inspektorzy przeprowadzą kontrole związane z identyfikacją i rejestracją, zdrowiem oraz z dobrostanem zwierząt. Czyli nic nowego. Lekarze weterynarii sprawują również nadzór m.in. nad ubojem zwierząt rzeźnych, punktami odbioru mleka, sprzedażą bezpośrednią, badaniem mięsa pod kątem obecności włośni i wieloma innymi działaniami związanymi z bezpieczeństwem żywności pochodzenia zwierzęcego.

Czy możemy spodziewać się kontroli „sanepidu”?

Oczywiście. Kolejnym organem kontrolującym żywność pochodzenia niezwierzęcego produkowaną i wprowadzoną do obrotu oraz produktów pochodzenia zwierzęcego znajdującego się w handlu detalicznym jest Państwowa Inspekcja Sanitarna.

plan

Z informacji uzyskanych w Departamencie Bezpieczeństwa Żywności Głównego Inspektoratu Sanitarnego w Warszawie, pierwotni producenci żywności, czyli po prostu rolnicy takim kontrolom podlegają.

Obszarem działania PIS są zakłady przemysłu spożywczego i zakłady żywienia zbiorowego. Czy ta instytucja może kontrolować rolnika bezpośrednio? Z informacji uzyskanych w Departamencie Bezpieczeństwa Żywności Głównego Inspektoratu Sanitarnego w Warszawie, pierwotni producenci żywności, czyli po prostu rolnicy takim kontrolom podlegają. Próbki wyprodukowanej żywności pobierają inspektorzy Powiatowych Stacji Sanitarno-Epidemiologicznych. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości rolnik ponosi konsekwencje z karą finansową włącznie. Warto przypomnieć, że zgodnie z „Ustawą o bezpieczeństwie żywności i żywienia” z dnia 25 sierpnia 2006 r. istnieje obowiązek zgłoszenia prowadzonej działalności w zakresie produkcji podstawowej i sprzedaży bezpośredniej poprzez złożenie wniosku do właściwego, ze względu na prowadzenie działalności, Państwowego Inspektora Sanitarnego o wpis do rejestru zakładów. Warto w  tym miejscu przytoczyć art. 103 ww. ustawy, w którym jest zapis: „(…) kto rozpoczyna działalność gospodarczą w zakresie produkcji lub obrotu żywnością bez złożenia wniosku o zarejestrowanie zakładu podlega karze pieniężnej”. I dobrze byłoby, żeby rolnika nie zmyliło słowo „zakład”.

– Odnotowujemy wpływ coraz większej ilości wniosków o rejestrację gospodarstwa – mówi Elżbieta Wielgo, kierownik Higieny Żywności, Żywienia i Przedmiotów Użytku w PSSE w Trzebnicy. – Rolnicy zdają sobie sprawę z istoty takiego postępowania a poza tym, zakłady produkujące żywność żądają okazywania tego dokumentu. Prowadzimy szeroką akcje informacyjną przy każdej okazji spotkań z rolnikami. Informacja jest również zamieszczona na naszej stronie internetowej.

Rolnik musi wiedzieć, że kontrole dotyczące żywności nie są sygnalizowane, więc każdy producent żywności musi być przygotowany na wizytę „niezapowiedzianych gości”.

Rolnik musi wiedzieć, że kontrole dotyczące żywności nie są sygnalizowane, więc każdy producent żywności musi być przygotowany na wizytę „niezapowiedzianych gości”. – W minionym roku w gospodarstwach rolnych przeprowadzaliśmy wspólne kontrole z Państwową Inspekcją Ochrony Roślin i Nasiennictwa oraz Inspekcją Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych zgodnie z otrzymanym planem działania zabezpieczenia produkcji pierwotnej pochodzenia roślinnego oraz wykazem wytypowanych rolników. Naszym zadaniem było pobranie próbek z upraw ziemniaków i marchwi przeznaczonych do badania na obecność metali ciężkich, takich jak kadm, ołów i rtęć. Nawiasem mówiąc, rośliny okazały się być wolne od tych pierwiastków – dodaje Elżbieta Wielgo.

Warto również wspomnieć o Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa standardowo kontrolującej przestrzeganie zasad stosowania środków ochrony roślin, ewidencji zabiegów, dokumentów świadczących o ukończeniu szkoleń uprawniających do stosowania środków ochrony roślin czy sprawność techniczną opryskiwaczy.

A co o kontrolach mówią rolnicy?

plan

Warto również wspomnieć o Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa standardowo kontrolującej przestrzeganie m.in. zasad stosowania środków ochrony roślin.

– Ja nie miałam jeszcze żadnej kontroli, ale oczywiście się jej spodziewam – stwierdza Danuta Barna ze wsi Dębno w woj. Dolnośląskim. – Jeśli bierzemy dopłaty, to musimy liczyć się z tym, że będziemy kontrolowani. Prowadzimy produkcję roślinną, więc możemy spodziewać się kontroli „sanepidu”, inspekcji z ochrony roślin nie mówiąc już o pracownikach ARiMR. Na szczęście nie mamy zwierząt, więc jedyne co nas łączy z Inspekcją Weterynaryjną to coroczne szczepienie psa – dodaje.

Należy wspomnieć również o upoważnieniu omawianych instytucji do przeprowadzania kontroli granicznych mających w głównej mierze ochronę kraju przed przenikaniem z krajów trzecich chorób zakaźnych zwierząt oraz środków szkodliwych dla zdrowia publicznego.

Zintegrowany Wieloletni Plan Kontroli, to obszerny dokument koordynujący działanie wielu instytucji, którym przyświeca jeden, najważniejszy cel: zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego. Warto więc wiedzieć, jakich kontroli spodziewać się mogą producenci żywności i jak uniknąć ewentualnych konsekwencji wynikających z nieprzestrzegania produkcji zdrowej żywności. Pełny tekst Krajowego Planu Kontroli można znaleźć na stronie Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

 

 

Czy artykuł był przydatny?

Kliknij na gwiazdkę, by zagłosować

Ocena 0 / 5. Liczba głosów 0

Na razie brak głosów. Możesz być pierwszy!

Dodaj komentarz

avatar
  Subskrybuj  
Powiadom o