Jak pozbyć się rolnic w rzepaku? Teraz to proste!

Jesienna wegetacja rzepaku ozimego i prawidłowe przygotowanie roślin do spoczynku zimowego często stoi pod znakiem zapytania. Od siewu do ustania większości funkcji fizjologicznych młodych roślin upływa w przeciętnym roku 12–14 tygodni. W tym czasie muszą intensywnie produkować asymilaty i skumulować je w jak największej ilości, w organach spichrzowych – szyjce i korzeniach. Każde więc uszkodzenie części nadziemnych lub podziemnych rośliny jesienią stanowi potencjalne niebezpieczeństwo w przetrwaniu przez nią zimy. A dojść do tego może chociażby na skutek żerowania szkodników, tzw. glebowych, do których zalicza się m.in. rolnice. Jak pozbyć się rolnic z plantacji rzepaku ozimego i uchronić ją przed stratami?

Od kilku lat, gdy wycofano z użycia na terenie Unii Europejskiej doglebowe insektycydy, systematycznie wzrasta zagrożenie upraw ze strony tzw. szkodników glebowych. Grupę tę stanowią między innymi niektóre owady stale, bądź czasowo przebywające w glebie. Zalicza się do nich rolnice, a dokładniej – gąsienice motyli nocnych z rodziny sówkowatych (Noctuidae), podrodziny rolnicowatych (Noctuinae). Jest to najbardziej zagrażająca rzepakowi ozimemu grupa motyli, z takimi gatunkami, jak: rolnica zbożówka (Agrotis segetum), rolnica czopówka (Agrotis exclamationis), rolnica panewka (Xestia c-nigrum), rolnica tasiemka (Noctua pronuba).

Również warunki klimatyczne, które przyspieszają rozwój rolnic i umożliwiają pojawienie się dodatkowego pokolenia w sezonie oraz uproszczenia uprawowe są przyczyną zwiększania się liczebności, a zarazem szkodliwości ww. gatunków.

Szkodliwość rolnic

Straty w uprawach wyrządzają gąsienice (larwy) wszystkich stadiów rozwojowych – od L1 do L6. Ich aktywność przypada na pory wieczorne i nocne, chociaż najmłodsze gąsienice żerują w ciągu dnia na powierzchni – początkowo zeskrobując tkanki liści spomiędzy nerwów. Im starsze gąsienice, tym żarłoczniejsze i ich szkodliwość większa. Od stadium L2 gąsienice rolnic znaczną część życia spędzają w glebie – gdzie żerują na podziemnych częściach roślin. Ich bardzo silny, na tym etapie rozwoju, aparat gębowy jest w stanie z łatwością przegryzać tkankę okrywającą korzeni. Zjadają więc w całości drobne korzenie, podgryzają grubsze oraz szyjkę korzeniową lub się w nie wgryzają wyjadając kraterowato wnętrze. Nocami wychodzą na powierzchnię, gdzie żerują na nadziemnych częściach rzepaku. Mogą także przegryzać pęd tuż przy powierzchni ziemi, a następnie wciągają go do wydrążonego w glebie korytarza i dopiero tutaj zjadają.

Jaki jest behawior, czyli co musimy wiedzieć żeby pozbyć się rolnic?

Aby ustalić jak pozbyć się rolnic, trzeba się nieco zagłębić w ich reakcje na bodźce otoczenia. Duże (rozpiętość skrzydeł, w zależności od gatunku – 30–40 mm), o masywnym, owłosionym ciele najczęściej szaro-brunatnym lub brązowawo-szarym, motyle są aktywne nocą. Samice składają jaja (jedna nawet do 2000 szt.) na powierzchni skórki roślin (na liściach, pędach) lub bezpośrednio na ziemi w sąsiedztwie roślin żywicielskich. Ponieważ rolnice są polifagami (tj. żerują na różnych gatunkach), trudno wyodrębnić szczególnie preferowane rośliny. Wiadomo jednak, że najczęściej wybierają dziko rosnące, którym udało się zakwitnąć, gdyż nektar jest pokarmem motyli. Dlatego najczęściej wybierają rośliny na miedzach, nieużytkach, zachwaszczonych stanowiskach. Z tych kierunków gąsienice przemieszczają się właśnie na plantacje, zwabione atrakcyjnym zapachem młodych roślin.

Jak pozbyć się rolnic w rzepaku

Rolnice – gąsienica zaniepokojona zwija się spiralnie

fot. Katarzyna Kupczak

Początkowo gąsienice są zielonkawe (co stanowi niezłe maskowanie, gdy żerują na powierzchni roślin), z czasem ich ciało przyjmuje barwę ziemistą, matową – staje się trudne do zauważenia wśród grudek gleby. Tym bardziej, że w sytuacji zagrożenia gąsienica zwija się spiralnie, zupełnie upodabniając się do większych agregatów podłoża. Zimują gąsienice przedostatniego (L5) i ostatniego (L6) stadium rozwojowego, w glebie na głębokości 25–30 cm.

Począwszy od brzegów pola gąsienice przemieszczają się ku centrum, często klinowato. Dlatego pierwsze wyraźne szkody obserwowane są „napływowo”. Place bez roślin, tzw. golizny, lub grupy silnie uszkodzonych – pozbawionych znacznej części zielonych organów – powinny być sygnałem do dociekania, co jest tego przyczyną.

Jak pozbyć się rolnic w rzepaku – czyli upewniamy się co do podejrzenia

Jak pozbyć się rolnic w rzepaku

Rolnice – gąsienice i poczwarki

fot. Katarzyna Kupczak

Nie jest to sprawa łatwa, ale nie beznadziejna. Obserwacja nalotów motyli jesienią na plantacjach wschodzącego rzepaku ozimego właściwie mija się z celem. Plantacje są bowiem zasiedlane przez gąsienice migrujące z miejsc, gdzie motyle dużo wcześniej złożyły jaja. Jesienią kontrolujemy więc systematycznie pole podczas obchodów. Zwracamy uwagę na wszelkiego rodzaju „wypady” grupy roślin (dość łatwe do zaobserwowania), szczególnie od brzegów pól. „Golizny” muszą być dla nas sygnałem potencjalnej obecności szkodników glebowych. W miejscach brakujących roślin zwracamy uwagę na powierzchnię gleby, czy nie widać niewielkich otworów wejściowych lub wystających, więdnących pędów. W miejscach z roślinami sprawdzamy także dokładnie dolną stronę liści rzepaku z objawami zeskrobanej tkanki, z wygryzionymi dziurami. Możemy wyciągnąć z podłoża więdnącą roślinę celem skontrolowania, jak wygląda jaj system korzeniowy, czy nie jest ogryziony, zjedzony. Zauważenie 1 lub 2 gąsienic na metrze kwadratowym oznacza przekroczenie progu szkodliwości i jest uzasadnieniem rozpoczęcia ochrony, koniecznie do odnotowania w „Dokumentacji zabiegów…”

Jak pozbyć się rolnic? Czy to możliwe?

Do niedawna odpowiedź na to pytanie była negatywna. Teraz jest to możliwe za sprawą rozszerzenia rejestracji środka Inazuma 130 WG, do którego doszło 30 lipca br. Jest to jedyny obecnie insektycyd dopuszczony do stosowania w uprawach rzepaku ozimego przeciwko rolnicom.

Jak pozbyć się rolnic? Ułatwia to w bardzo wysokim stopniu synergizm dwóch substancji – powierzchniowej lambda-cyhalotryny i powierzchniowego, wgłębnego, układowego oraz translaminarnego acetamiprydu. Współdziałanie tych substancji sprawia, że niszczone są błyskawicznie po zabiegu gąsienice przebywające na powierzchni rośliny. Nieco tylko odroczona jest w czasie śmiertelność szkodników zjadających podziemne części roślin. Układowy acetamipryd musi bowiem z sokami roślinnymi dotrzeć do części nieopryskanych, w tym podziemnych, ale śmierć rolnic zjadających tkanki roślinne z insektycydem jest nieuchronna.

Zaletami Inazumy, jeśli chodzi o stosowanie jesienią w trudnych warunkach klimatycznych, są:

  • biologiczna aktywność i skuteczność już przy 5°C;
  • silne wiązanie z woskami roślinnymi, przez co wykazuje odporność na zmywanie przez deszcz;
  • długotrwałe działanie wgłębne i układowe;
  • szerokie spektrum zwalczanych szkodników, zarówno o aparacie gębowym gryzącym (np. tantniś krzyżowiaczek, pchełka rzepakowa, śmietka kapuściana, gnatarz rzepakowiec, miniarka kapuścianka, chowacz galasówek), jak i ssącym (np. mszyce, mączliki).

Jak pozbyć się rolnic? Proste – sięgnij po Inazumę!

Jak pozbyć się rolnic, aby ochronić przed nimi jesienne zasiewy rzepaku ozimego i wprowadzić go w stan spoczynku w optymalnej formie? Trzeba wiedzieć czym i kiedy najlepiej wykonać zabieg. Nie zwlekajmy z lustracją pól. Sprawdzajmy każde miejsca podejrzane o obecność szkodników glebowych (np. przesiewając ziemię pobraną także z głębokich jej partii). Sygnałem niech będą uszkodzenia liści, pędów, zjedzone znaczne fragmenty rośliny. W takich sytuacjach sięgnijmy po insektycyd o wszechstronnym działaniu – Inazuma 130 WG. Opryskujmy plantację wieczorem lub nocą – w okresie aktywności rolnic. Jeśli ciecz robocza przy okazji obficie zrosi glebę, przeciekając w głąb wspomoże walkę ze szkodnikami przebywającymi w jej zasięgu – działając kontaktowo.

Czytaj również: Szkodniki glebowe w uprawie kukurydzy – trudny przeciwnik dla rolnika

Czy artykuł był przydatny?

Kliknij na gwiazdkę, by zagłosować

Ocena 4 / 5. Liczba głosów 45

Na razie brak głosów. Możesz być pierwszy!

Prezentowane informacje w zakresie środków ochrony roślin zawarte w serwisie www.agrofakt.pl nie zawierają pełnej treści etykiet-instrukcji stosowania. Ze środków ochrony roślin należy korzystać z zachowaniem bezpieczeństwa. Przed każdym użyciem przeczytaj informacje zamieszczone w etykiecie i informacje dotyczące produktu. Zwróć uwagę na zwroty wskazujące rodzaj zagrożenia oraz przestrzegaj środków bezpieczeństwa zamieszczonych w etykiecie.

Artykuł zawiera lokowanie produktu i ma charakter promocyjny.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *