Program 500 plus. Jak zmienił dochody na polskiej wsi?
Program 500 plus od samego początku budzi wiele emocji. Jego zwolennicy przekonywali, że pozytywnie wpłynie na domowe budżety wielu gospodarstw. Przeciwnicy uważali, że jego wprowadzenie nie przełoży się istotnie na dochody beneficjentów. Dane z Powszechnego Spisu Rolnego pokazują, jak zmieniły się źródła dochodów gospodarstw domowych w ostatnich latach. A także, jaki wpływ na zmiany miał program 500 plus.
Powszechny Spis Rolny to najważniejsze badanie polskiego rolnictwa realizowane raz na 10 lat. Ostatnia edycja spisu zakończyła się 30 listopada 2020 r. Przy czym jego końcowe wyniki poznaliśmy dopiero w połowie 2022 r. Natomiast w listopadzie 2022 r. Główny Urząd Statystyczny opublikował dogłębną analizę zbiorowości gospodarstw rolnych opracowaną na podstawie wyników spisu.
W czasie spisu udało się zebrać dane z niemal 98% gospodarstw rolnych z całego kraju. Zebrane dane posłużyły do opracowania nowego portretu polskiej wsi. Wśród badanych aspektów życia na wsi pojawiły się również kwestie finansowe. Wspomniano także o wpływie programu 500 plus.
Spis treści
Jak zarabia polska wieś?
Jak wynika z Powszechnego Spisu Rolnego, od 2 czerwca 2019 r. do 1 czerwca 2020 r. ponad 1,3 mln gospodarstw domowych uzyskiwało dochody z prowadzonej działalności rolniczej.
Jednak oprócz działalności rolniczej źródłami dochodów dla gospodarstw były też praca najemna, emerytury i renty, działalność pozarolnicza oraz inne niezarobkowe źródła utrzymania. W tej ostatniej kategorii mieszczą się pieniądze z programu 500 plus.
Praca najemna stanowiła źródło dochodu dla 44,5% ogółu gospodarstw. Natomiast emerytury i renty — dla 29,0% gospodarstw. Jeśli zaś chodzi o działalność pozarolniczą, była ona źródłem zarobku dla 14,6% badanych.
Tak zwane inne niezarobkowe źródła utrzymania (poza emeryturą i rentą) to źródło dochodu dla 15,8% gospodarstw.
Czytaj również: Gospodarstwa rolne w Polsce – w ciągu dekady ubyło ich prawie 200 tys.
Program 500 plus na polskiej wsi
Autorzy i autorki badania podkreślają zmianę tego ostatniego wskaźnika. W poprzednim Powszechnym Spisie Rolnym inne niezarobkowe źródła utrzymania stanowiły dochód dla 6,7% badanych gospodarstw. Dodajmy, iż poprzedni PSR przeprowadzono w 2010 r.
Obecnie inne niezarobkowe źródła utrzymania są źródłem dochodu dla 15,8% gospodarstw.
„Należy zauważyć znaczny (ponad dwukrotny) wzrost gospodarstw domowych utrzymujących się z innych niezarobkowych źródeł, do czego przyczynił się w znacznym stopniu m.in. program Rodzina 500 Plus” — czytamy w dokumencie „Charakterystyka gospodarstw rolnych w 2020 r.” opublikowanym przez GUS.
Różnice pomiędzy województwami
Dodajmy jeszcze, iż 15,8% gospodarstw, które czerpią pieniądze z innych niezarobkowych źródeł utrzymania, to średnia dla całego kraju. W wielu regionach ten wskaźnik jest mniejszy lub większy.
Na przykład w woj. lubelskim wynosi on 17% (w spisie z 2010 r. wynosił 7,3%), w woj. podlaskim — 17,5% (w 2010 r. — 6,9%), w woj. zachodnio-pomorskim — 10,1% (wcześniej 6,5%). Warto jednak dodać, iż w opracowaniu GUS nie wskazano, jak duży procent innych niezarobkowych źródeł utrzymania stanowią pieniądze z programu 500 plus.
Na koniec warto też dodać, że inne niezarobkowe źródła utrzymania stanowiły główne źródło dochodu tylko dla 2,0% badanych gospodarstw. W 2010 r. ten wskaźnik wynosił 2,7%.
Źródło: GUS
Obserwuj nas w Google News. Bądź na bieżąco!
