Środki do produkcji rolnej. Horrendalne podwyżki cen na rynku

Środki produkcji dla rolnictwa tak drogie jak obecnie nie były od wielu lat. Od początku bieżącego roku w szybkim tempie rosną ceny nie tylko materiałów budowlanych, ale również  nośników energii, nawozów mineralnych oraz maszyn rolniczych. Zużywany w dużych ilościach w rolnictwie olej napędowy jest najdroższy od 8 lat. Z kolei dynamika cen nawozów mineralnych w bieżącym roku jest najwyższa od 2009 roku. Środki do produkcji rolnej drożeją, co wpływają na wyraźne pogorszenie opłacalności produkcji rolniczej.  

Od początku bieżącego roku na krajowym rynku środków produkcji dla rolnictwa obserwowane są spektakularne, nienotowane od wielu lat wzrosty cen, które wynikają z kumulacji wielu czynników o charakterze podażowym oraz popytowym. Środki do produkcji rolnej drożeją w szybkim tempie. Wśród analizowanych grup środków do produkcji rolniczej w najszybszym tempie drożeją materiały budowlane. Z danych GUS wynika, że w ciągu pierwszych 8 miesięcy bieżącego roku (najbardziej aktualne dane) przeciętny wzrost ich cen detalicznych średnio dla kraju wyniósł prawie 37%. Nawozy mineralne podrożały w tym czasie średnio o ponad 19%. Nośniki energii i maszyny rolnicze odpowiednio  o 13,8 i 9,8%.

Materiały budowlane – najszybciej drożejące środki produkcji dla rolnictwa

W sierpniu bieżącego roku materiały budowlane były przeciętnie o 38,4% droższe niż rok wcześniej. Wyraźne wzrosty cen odnotowano przede wszystkim w przypadku materiałów stalowych, ale też płyt OSB i płyt styropianowych. Przykładowo w sierpniu bieżącego roku cena płaskowników stalowych wyraźnie przekroczyła 6 tys. zł za tonę. Wzrosła w ciągu 12 miesięcy o niemal 60%. Z kolei blacha ocynkowana o grubości 5-6 mm kosztowała w sierpniu już prawie 100 zł za arkusz. Oznacza to wzrost o 85% rok do roku. Jeszcze szybsze tempo wzrostu cen odnotowano w przypadku płyt OSB, które podrożały aż o 135% w skali roku. Z kolei ceny płyt styropianowych zostały podniesione o około 44%. 

Drożejące materiały budowlane na krajowym rynku to rezultat poprawy koniunktury w budownictwie. A także wzrostu cen tych produktów w handlu światowym na skutek m.in. przerwanych łańcuchów dostaw w związku z pandemią, ale też zwiększonego popytu w Chinach. Z danych Banku Światowego wynika, że indeks cen metali nieszlachetnych powiększył się w sierpniu o 42,6% w  skali roku. Warto podkreślić, że jeszcze w czerwcu bieżącego roku indeks ten kształtował się na poziomie o prawie 70% wyższym rok wcześniej.

Drożeją środki do produkcji rolnej. Ceny maszyn rolniczych rosną

Rosnące ceny stali wpłynęły ponadto na podwyżki cen maszyn rolniczych. W sierpniu 2021 r. maszyny i urządzenia rolnicze były przeciętnie o 11,7% droższe niż rok wcześniej. W relatywnie największym stopniu, o co najmniej 20% wzrosły ceny owijarek do bel oraz pielniko-obsypników. Wzrost cen sprzętu rolniczego ma swoją przyczynę nie tylko w drożejącej stali. To efekt również rosnącego popytu na maszyny rolnicze w związku z przyspieszeniem tempa realizacji działań inwestycyjnych w ramach PROW. Analizy Polskiego Związku Przemysłu Motoryzacyjnego na podstawie danych Centralnej Ewidencji Pojazdów wskazują, że liczba rejestracji nowych ciągników w okresie od stycznia do sierpnia 2021 r. była o 36,2% większa w porównaniu ze stosunkowo dobrym pod tym względem 2020 rokiem. Z kolei liczba rejestracji przyczep zwiększyła się o 28,4%. Przypuszcza się, że sprzedaż wielu innych podstawowych maszyn także wzrosła o około 20-30%.

O poprawie koniunktury na rynku maszyn i urządzeń rolniczych mogą świadczyć ponadto dane Związku Polskiego Leasingu (ZPL). Według tych danych łączna wartość maszyn rolniczych sfinansowanych przez branżę leasingową (leasing i pożyczki) w I połowie 2021 r. wyniosła niemal 3,3 mld zł i była o 14,7% większa w porównaniu z analogicznym okresem 2020 r. 

Środki produkcji dla rolnictwa. Wzrost cen nawozów mineralnych

Podwyżki cen nie ominęły również rynku nawozowego. W sierpniu bieżącego roku ceny nawozów mineralnych na krajowym rynku były średnio o 17,6% wyższe niż rok wcześniej. Podrożały przede wszystkim nawozy azotowe – przeciętnie o 22,2%. Najbardziej drożejącym nawozem mineralnym był mocznik w opakowaniach typu big-bag, jego cena wzrosła w ujęciu rocznym o prawie 32% oraz fosforan amonu – wzrost ceny o 28,4%.  Wyraźny wzrost cen nawozów mineralnych w Polsce, który jest obserwowany od stycznia bieżącego roku ma związek z podwyżkami cen nawozów oraz surowców (głównie gazu ziemnego) w handlu światowym. Podwyżki cen mocznika na krajowym rynku są dodatkowo związane z zakazem stosowania mocznika w jego granulowanej formie. Stało się tak, gdyż wielu rolników kupowało go na zapas. Od 1 sierpnia 2021 r. można stosować jedynie mocznik zawierający inhibitor ureazy lub powłokę biodegradowalną, co dodatkowo podnosi jego cenę.

Ceny nawozów w handlu międzynarodowym od początku III kwartału 2020 r. znajdują się w trendzie wzrostowym. Ponadto w ostatnich miesiącach dynamika światowych cen nawozów wyraźnie zwiększyła się. Indeks cen nawozów obliczany przez Bank Światowy ukształtował się w sierpniu 2021 r. na poziomie prawie 131 punktów. Był najwyższy od lutego 2013 r. Był on jednocześnie o 72,1% wyższy w stosunku do sierpnia 2020 roku. Wzrost cen nawozów w handlu światowym ma swoją przyczynę nie tylko w większym popycie na środki plonotwórcze w związku z rosnącymi cenami żywności. Ale również w wyższych cenach surowców do produkcji nawozów. Głównie gazu ziemnego oraz węgla kamiennego, z których wytwarza się nawozy azotowe. 


Przeczytaj również: Ceny nawozów nigdy nie były tak wysokie?


Środki do produkcj rolnej

Środki do produkcji rolnej rosną w niesamowitym tempie – sprawdzamy z czego to wynika

fot. Tomasz Kuźdub

Olej napędowy najdroższy od 8 lat

Od maja ubiegłego roku ceny ropy naftowej są w wyraźnym trendzie wzrostowym. Z danych Banku Światowego wynika, że w sierpniu ropa Brent była o niemal 60% droższa niż rok wcześniej. Szybkie tempo wzrostu cen obserwowane jest również w przypadku gazu ziemnego. Indeks cen gazu Banku Światowego zwiększył z 45,8 punktu w sierpniu 2020 r. do 130 punktów w sierpniu 2021 r.  Był tym samym na poziomie najwyższym od lutego 2014 roku. 

Rosnące ceny surowców energetycznych w handlu światowym przekładają się na podwyżki cen pali ropopochodnych i gazu ziemnego na krajowym rynku. Zużywany masowo w rolnictwie olej napędowy podrożał w ujęciu rocznym o około 25% i był najdroższy od października 2013 roku. W tej sytuacji niewielkim pocieszeniem jest fakt, że od 1 sierpnia rolnicy mogą zbierać faktury VAT stanowiące dowód zakupu oleju napędowego zużywanego do produkcji rolnej celem uzyskania zwrotu akcyzy. Jeżeli chodzi o ceny benzyny 95-otanowej, to były one w sierpniu o niemal 30% wyższe niż rok wcześniej i najwyższe od 9 lat. W grupie nośników energii zdecydowanie najszybsze tempo wzrostu cen w relacji rocznej dotyczyło jednak gazu ziemnego LPG. Ten potaniał w skali roku o 32%, a jego cena była w sierpniu bieżącego roku najwyższa od stycznia 2013 roku.

Pomimo wzrostu cen skupu relacje cen nie poprawiły się

Faktem jest, że ceny skupu wielu produktów rolnych sprzedawanych przez rolników są obecnie bardziej korzystne dla rolników niż rok wcześniej. Jak podaje GUS ceny skupu podstawowych produktów rolnych były w sierpniu bieżącego roku średnio o 18,2% wyższe niż rok wcześniej. Z drugiej strony tempo w jakim drożeją najczęściej kupowane środki do produkcji rolnej pochodzenia przemysłowego, jak np. nawozy azotowe i wieloskładnikowe czy paliwa było jeszcze szybsze. W rezultacie relacje cen płaconych i otrzymywanych przez rolników uległy w wielu przypadkach zdecydowanemu pogorszeniu.  Obserwowane zmiany cen powodują wyraźny wzrost kosztów prowadzenia działalności rolniczej oraz skutkują pogorszeniem jej opłacalności.     

Przeczytaj również: Dopłaty bezpośrednie 2021 – znamy już stawki do hektara!

Rynek środków produkcji dla rolnictwa. Jakie są prognozy?

Prognozy dotyczące zmian cen środków produkcji na krajowym rynku na najbliższe miesiące nie są niestety zbyt optymistyczne dla producentów rolnych. Ceny surowców energetycznych w handlu światowym póki co nie przestają maleć. Sprzyja to dalszym podwyżkom cen paliw ropopochodnych i gazu ziemnego na krajowym rynku. Dodatkowo relatywnie wysokie ceny gazu prawdopodobnie będą wpływać na dalsze podwyżki cen nawozów azotowych. Z drugiej jednak strony, z powodu stosunkowo wysokich cen nawozów, popyt na nie prawdopodobnie zmaleje. To w perspektywie kilku miesięcy może skutkować spowolnieniem tempa wzrostu cen. Niemniej jednak rok 2021 będzie z pewnością zapamiętany przez rolników jako rok rekordowych podwyżek cen środków do produkcji rolniczej.  

Czy artykuł był przydatny?

Kliknij na gwiazdkę, by zagłosować

Ocena 4.8 / 5. Liczba głosów 26

Na razie brak głosów. Możesz być pierwszy!

Prezentowane informacje w zakresie środków ochrony roślin zawarte w serwisie www.agrofakt.pl nie zawierają pełnej treści etykiet-instrukcji stosowania. Ze środków ochrony roślin należy korzystać z zachowaniem bezpieczeństwa. Przed każdym użyciem przeczytaj informacje zamieszczone w etykiecie i informacje dotyczące produktu. Zwróć uwagę na zwroty wskazujące rodzaj zagrożenia oraz przestrzegaj środków bezpieczeństwa zamieszczonych w etykiecie.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Komentarze
  1. Avatar Luki pisze:

    No to pole w dzierżawę i niech płacą 3 tys plus dopłaty 🤣

  2. Avatar Tomek pisze:

    Niech drożeje, rządzący się tym nie przejmują, ja jako rolnik sobie poradzę z głodu nie umrę ale co ludzie z miasta? Czekam jak najtańszy chleb będzie po 10zl, paliwo po 8zl a kg kiełbasy po 50zl, życzę powodzenia.