Bobik: uwaga na szkodniki!

Spis treści
Bobik, na dolnośląskich polach, wszedł w fazę kwitnienia górnych gron i zawiązywania strąków. W tym czasie rośliny narażone są szczególnie na ataki mszyc i strąkowców bobowych. W 22 odcinku „Poradnika aF” prof. Marcin Kozak z Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu podpowiada, jak pozbyć się szkodników i jak przygotować plantację do zbiorów. Zobacz koniecznie!
agroFakt.pl: Witam serdecznie w kolejnym odcinku „Poradnika agroFakt”. Znajdujemy się na poletkach doświadczalnych z bobikiem, a ze mną jest dzisiaj prof. Marcin Kozak. Witam serdecznie.
prof. dr hab. Marcin Kozak: Witam serdecznie Panią, witam serdecznie Państwa.
Jakie szkodniki mogą nam się pojawić w uprawie?
Jeżeli chodzi o bobik, to on jest z w fazie kwitnienia górnych gron i zawiązywania strąków od dołu rośliny w kierunku środka. 2 główne szkodniki, które mogą teraz występować i mieć znaczenie gospodarcze, to mszyca oraz strąkowiec bobowy. Przede wszystkim, jeżeli chodzi o mszycę, jej intensywność pojawu powoli się kończy, natomiast jeżeli chodzi o strąkowca bobowego, jego znaczenie i presja wzrasta.
Jakie szkody powodują nam w uprawie?
Jeżeli chodzi o mszyce, podobnie jak przy innych gatunkach, chociażby strączkowych, żerowanie mszyc (poprzez wypijanie soków) osłabia roślinę, transport asymilatów w kierunku zawiązujących się chociażby strąków. Jeżeli chodzi o strąkowca bobowego, przede wszystkim jego szkodliwość polega na tym, że larwy, które rozwijają się w zawiązujących się nasionach w strąkach, wygryzają zarodki, tworzą otwory i takie nasiona mają bardzo słabą albo zerową niemalże zdolność kiełkowania, a dodatkowo nie nadają się do dobrego przerobu na paszę.
Jak najlepiej je zwalczać?
Najczęściej stosujemy zabiegi nalistne, musimy zwracać uwagę po pierwsze na to, że jeżeli wykonujemy zabiegi, to musimy chronić pszczoły, czyli po ich oblocie przede wszystkim. Jednocześnie musimy zwracać uwagę, że nalot strąkowca, składanie jaj, to jest końcówka czerwca–początek lipca, czyli ten okres, w którym znajdujemy się teraz, a więc wysokie temperatury. My jesteśmy o poranku na polach w Pawłowicach, a jest ponad 20°C, dlatego w tych warunkach nie moglibyśmy już takiego zabiegu prawidłowo wykonać preparatami opartymi o pyretroidy. Należałoby tutaj wykorzystać preparat z innej grupy chemicznej.
A co ze zbiorem? Jak najlepiej przygotować plantację?
Zależy to bardzo od odmiany. Jeżeli nasz bobik jest odmianą o tzw. niezdeterminowanym rytmie wzrostu, nie samokończącą, to znaczy, że będzie przyrastał na wysokość, tworzył kolejne grona i liście, a w związku z tym przy dojrzewaniu będzie miał tendencję do nierównomierności. Dlatego warto wówczas wykonać zabieg desykacji. Natomiast jeżeli mamy do czynienia z odmianą tzw. samokończącą wegetację, czyli o zdeterminowanym rytmie wzrostu, to wtedy na szczycie taka roślina wytworzy kwiatostan, który zablokuje jej dalszy wzrost, i takie odmiany równomierniej dojrzewają, równomierniej dosychają i bardzo często nie ma wówczas konieczności na takich plantacjach prowadzenia zabiegów desykacji.
Dziękuję bardzo, na dzisiaj to już wszystko i zapraszam serdecznie na kolejny odcinek poradnika.
Do zobaczenia.
Szkodniki bobiku w aktualnym sezonie
W 2025 roku rolnicy obserwują wyraźny wzrost presji mszyc na plantacjach bobiku. Ponadto szkodliwe żerowanie powoduje nadal strąkowiec bobowy, uszkadzając nasiona w strąkach. Dlatego monitoring upraw stał się kluczowym elementem ochrony bobiku przed stratami. Równocześnie pojawiają się ogniska opryszczka pręgowanego, który niszczy liście i ogranicza fotosyntezę. Z tego względu producenci muszą reagować szybciej niż w poprzednich latach.
Ochrona bobiku przed chorobami i szkodnikami
Według aktualnej metodyki Integrowanej Produkcji bobiku zaleca się regularne lustracje plantacji. Dodatkowo w 2025 roku MRiRW opublikowało nowy rejestr środków ochrony roślin. Rejestr obejmuje preparaty przeznaczone do zwalczania mszyc oraz opryszczka pręgowanego. Ważne jest jednak stosowanie ich zgodnie z zasadami integrowanej ochrony. Dzięki temu rolnicy mogą ograniczać presję agrofagów, dbając jednocześnie o bezpieczeństwo środowiska.
Ekonomiczne znaczenie upraw bobiku
W 2025 roku ARiMR potwierdziła wzrost zainteresowania bobikiem w ramach ekoschematów. Uprawa bobiku wspiera rolników w realizacji wymogów zazielenienia. Jednocześnie dopłaty powierzchniowe zachęcają gospodarstwa do rozszerzania areału tej rośliny. Dlatego skuteczna ochrona przed szkodnikami ma bezpośrednie znaczenie ekonomiczne. W rezultacie producenci bobiku zyskują nie tylko plon, ale również dodatkowe wsparcie finansowe.









