Mikroklimat w chlewni i jego wpływ na dobrostan trzody

Mikroklimat w chlewni ma ogromne znaczenie dla dobrostanu świń. Dobrostan natomiast wpłynie na opłacalność produkcji i zysk.

Mikroklimat w budynkach dla świń w ogromnym stopniu oddziałuje na dobrostan trzody chlewnej oraz wyniki produkcyjne. Mikroklimat panujący w chlewni wpływa bowiem na zdrowotność zwierząt, parametry rozrodu oraz pobranie paszy.

– Poziom produkcji w dużej mierze zależy od warunków, w jakich utrzymywane są zwierzęta – mówi lek. wet. Adam Siębor ze Sterdyni.

Świnie bardzo lubią odpoczywać zagrzebane w słomie. Również chętnie wychodzą na wybieg.

Michał Pachlewski z farmy Cztery Pory Roku

W takim razie można spokojnie powiedzieć, że mikroklimat w chlewni decyduje o opłacalności produkcji. Ujawnienie najlepszych cech produkcyjnych zwierząt będzie się odbywać tylko wtedy, kiedy zostaną spełnione warunki prawidłowego utrzymania i żywienia.

Warunki mikroklimatyczne można poprawić poprzez:

  • częste usuwanie obornika z obór o płytkiej ściółce lub gnojowicy z kanałów gnojowych w chowie rusztowym;
  • utrzymanie okien i ścian w czystości – częste bielenie i mycie;
  • stosowanie dezynfekcji i dezynsekcji;
  • regularne sprawdzanie funkcjonalności systemu wentylacyjnego;
  • stosowanie prawidłowej obsady w kojcach;
  • ograniczenie stosowania pasz pylistych.

– Wiele chorób układu oddechowego świń jest wywołanych przez znaczne zapylenie chlewni, zbyt rzadkie wybieranie gnojowicy. Amoniak w połączeniu ze zbyt wysoką temperaturą i wilgotnością podrażnia błony śluzowe, wywołuje stany zapalne i szereg innych schorzeń – mówi weterynarz.

mikroklimat w chlewni

Mikroklimat panujący w chlewni wpływa na zdrowotność zwierząt, parametry rozrodu oraz pobranie paszy.

Do głównych czynników mikroklimatycznych należą:

  • temperatura i wilgotność;
  • stężenie gazów toksycznych w powietrzu;
  • ruch powietrza (wentylacja);
  • oświetlenie.

A zależą one od:

  • pory roku;
  • konstrukcji budynku;
  • jakości materiałów budowlanych;
  • usytuowania chlewni;
  • stosowania technologii wspomagających – urządzeń do zadawania pasz, do usuwania odchodów, czy sterowania temperaturą i wilgotnością.

Prawidłowe parametry mikroklimatu w chlewni

Temperatura

Grupa technologiczna Optymalna temperatura
Prosięta 20–24°C w kojcu, 30–34°C pod promiennikiem
Warchlaki 17–22°C
Lochy z prosiętami 20–24°C plus promiennik dla prosiąt
Tuczniki 15–22°C
Lochy i knury 15–19°C

Najbardziej wrażliwe na zbyt niskie temperatury są prosięta, szczególnie w pierwszych dniach życia. Konieczne jest w związku z tym zastosowanie dodatkowego promiennika ciepła w kojcu dla prosiąt.

Zbyt niskie temperatury w tuczarni i kojcach dla loch czy knurów mogą natomiast zwiększyć pobieranie paszy, co zmniejszy opłacalność chowu, bo pasze energetyczne będą wykorzystane na ogrzanie organizmu zwierzęcia, zamiast budowę tkanek mięśniowych.

mikroklimat w chlewni

Prawidłowe oświetlenie w kojcu prosiąt również wpływa na mikroklimat chlewni.

Wilgotność

Zachowanie prawidłowej wilgotności powietrza jest bardzo istotne ze względów zdrowotnych. Zbyt duża wilgotność sprzyja rozwojowi zapalenia płuc, grzybicy oraz chorobom reumatycznym. Natomiast zbyt niska wilgotność wpływa niekorzystnie na drogi oddechowe, podrażniając błony śluzowe. Unoszący się pył, kurz i drobnoustroje w powietrzu mają łatwiejszą drogę do wnikania do organizmu. Optimum wilgotności dla wszystkim grup utrzymywanych w jednym pomieszczeniu to 70%.

Najbardziej wrażliwe na nadmiar wilgoci w otoczeniu są małe prosięta i warchlaki, organizm szybciej się wychładza, spada odporność i występuje większe prawdopodobieństwo zachorowania.

Wentylacja

Wiele chorób układu oddechowego świń jest wywołanych przez znaczne zapylenie chlewni, zbyt rzadkie wybieranie gnojowicy.

lek. wet. Adam Siębor

Wymiana powietrza wymuszona lub grawitacyjna również jest bardzo ważna w chlewni. Prawidłowo działająca wentylacja ma za zadanie wprowadzenie świeżego powietrza do budynku i usuwanie toksycznych gazów, pyłu oraz nadmiaru ciepła i wilgoci.

Gazy toksyczne

Szkodliwe substancje, takie jak amoniak, siarkowodór, dwutlenek węgla, oraz nadmiar pyłu i kurzu mają negatywny wpływ na dobrostan świń. Uszkadzając błony śluzowe w układzie oddechowym, umożliwiają drobnoustrojom wnikanie do organizmu. Nadmiar tych substancji przy niesprawnej wentylacji może powodować zmniejszenie pobrania paszy, niższe przyrosty dzienne i szereg chorób układu oddechowego oraz rozrodczego.

Oświetlenie

Jest tak samo ważne jak inne czynniki mikroklimatyczne. W znaczący sposób oddziałuje na dobrostan trzody. Światło wpływa bowiem na czas pobierania paszy, kontakty zwierząt w grupie i orientację w kojcach. Jakość, intensywność i długość oświetlenia podczas doby wpływa na wskaźniki rozrodu i stymulację hormonalną.

Mikroklimat w chlewni

Zbyt duże zagęszczenie może negatywnie wpływać na mikroklimat w chlewni oraz dobrostan zwierząt.

Otoczenie

– Świnie bardzo lubią odpoczywać zagrzebane w słomie. Również chętnie wychodzą na wybieg – mówi Michał Pachlewski z farmy Cztery Pory Roku.

Jeśli istnieje możliwość wyposażenia chlewni w wybieg oraz wykorzystanie większej ilości ściółki, to należy to zrobić. Komfort zwierząt wzrośnie, ponieważ będą mogły zachowywać się naturalni – ryć, zakopywać się w ciepłochronnej ściółce, tarzać się w błocie i korzystać z ruchu na świeżym powietrzu. Możliwość wykazywania naturalnych zachowań w znaczącym stopniu wpływa na dobrostan zwierząt.

Mikroklimat w chlewni jest bardzo ważnym czynnikiem warunkującym poziom dobrostanu. Dobrostan wpływa na wysokie wyniki produkcyjne, a one z kolei na opłacalność produkcji. Poprawa mikroklimatu, a tym samym dobrostanu zwierząt wpłynie korzystnie na kieszeń hodowcy, poprzez zwiększenie wydajności rzeźnej, poprawę wskaźników rozrodu, spadek śmiertelności prosiąt oraz zmniejszenie liczby chorych zwierząt, wymagających interwencji lekarza weterynarii.

Grzybica bydła: jak z nią walczyć?

Grzybica bydła jest bardzo niebezpieczną chorobą. Nie tylko dla zwierząt, ale też dla człowieka. Jakie objawy powinny nas zaniepokoić?

6 grudnia 2016

Salmonella niszczy reputację polskich jaj!

Polskie jaja nie mają ostatnio dobrej passy. Rząd chce w związku z tym wprowadzić program, zapobiegający dalszemu szerzeniu się Salmonelli!

29 listopada 2016

Anemia u prosiąt: jakie niesie ze sobą zagrożenia?

Jakie są objawy anemii u prosiąt? Czy można szybko i łatwo ją wyeliminować?

4 grudnia 2016