Paciornica w kapuście – jak ją zwalczyć?

fot. Dr Maria Rogowska

Dlaczego w kapuście nieraz nie zawiązują się główki? Taki efekt potrafi wywołać paciornica w kapuście. Sprawdź, jak rozpoznać tę muchówkę z rodziny pryszczarkowatych i jak ją zwalczać.

Jest kilka przyczyn nie wiązania przez kapustę główek. Żerowanie larw paciornicy krzyżowianki (Contarinia nasturtii) jest jedną z nich. Jest to szkodnik o mniejszym znaczeniu gospodarczym, jednakże w niektórych rejonach uprawy kapusty może wyrządzić wiele szkód. Żeruje na roślinach z rodziny kapustowatych. 

Reklama

Paciornica w kapuście szkody

Szkody wyrządzają larwy, które żerują w fałdach młodych liści i u podstawy ogonków liściowych, jak również uszkadzają liście sercowe. Uszkodzone liście w efekcie grubieją i ulegają zniekształceniu. Co więcej, dochodzi do charakterystycznego poskręcania i silnej redukcji powierzchni. Paciornica krzyżowianka czasami uszkadza rozsadę na tyle znacząco, że nie zawiązują się główki. W ich miejscu formuje się po kilka małych, bezwartościowych bocznych główek lub wyrasta dużo drobnych liści. 

paciornica krzyżowianka - uszkodzony stożek wzrostu

Paciornica krzyżowianka uszkadza stożek wzrostu roślin.

fot. Dr Maria Rogowska

Paciornica w kapuście sprawia, że w późniejszym okresie, w miejscu żerowania kilku larw, widać skorkowaciałe blizny. Niewielkie uszkodzenia zasklepiają się i blizny są niewidoczne. Tymczasem uszkodzone rośliny mogą być atakowane przez grzyby i bakterie. Największe szkody wyrządzają larwy pierwszego pokolenia. 

paciornica krzyżowianka - z uszkodzonej rozsady wyrasta kilka liści

Z uszkodzonej przez paciornicę rozsady wyrasta kilka liści.

fot. Dr Maria Rogowska

Wygląd szkodnika

Dorosła paciornica krzyżowianka jest jasnożółtobrązowa, wysmukła, długości około 2 mm. Skrzydła są delikatne, słabo użyłkowane, z kolei odnóża cienkie i długie. Jajo białe, długości 0,25 mm. Larwy są natomiast beznogie, białożółte, dorastają do 2–3 mm, są bardzo ruchliwe. Poczwarka brązowa w kokonie osiąga długość 2 mm. 

Zimują larwy w kokonach w glebie. Muchówki  pojawiają się na przełomie maja i czerwca. Samice składają jaja w kątach młodych liści, jak również między listki obok wierzchołków wzrostu. Po wyjściu z jaja, larwa żeruje przez 1–2 tygodnie. Po osiągnięciu pełnego rozwoju, larwy spadają na glebę, gdzie przepoczwarczają się w kokonach. W ciągu roku występują 3–4 pokolenia.

paciornica krzyżowianka - zamiast jednej, dużej główki wyrasta kilka małych

W efekcie żerowania paciornicy krzyżowianki i uszkodzenia stożka wzrostu przez szkodnika, na roślinach kapusty zamiast jednej, dużej główki wyrasta kilka małych.

fot. Dr Maria Rogowska

Paciornica krzyżowianka zwalczanie

Zwalczanie paciornicy krzyżowianki jest trudne, ponieważ uszkodzenia są widoczne dopiero w okresie wiązania główek, w środku rozety liściowej. Najważniejsze zasady ochrony przed tym szkodnikiem są następujące:  

  • Izolacja przestrzenna do około 1000 m od warzyw kapustnych i innych roślin z rodziny kapustowatych;
  • Niszczenie chwastów na plantacji i wokół niej – kwitnące rośliny są źródłem pokarmu dla owadów dorosłych;  
  • W rejonach, w których paciornica w kapuście występuje zaleca się opryskiwanie roślin przed formowaniem główek. Zabieg należy powtórzyć 2–3 razy, co 7 dni; 
  • Lustrację należy rozpocząć przed formowaniem główek;
  • Nalot paciornicy krzyżowianki można monitorować przy pomocy pułapki feromonowej firmy MEDCHEM. 
paciornica krzyżowianka - pułapa feromonowa

Pułapka feromonowa do odławiania i monitoringu paciornicy krzyżowianki.

fot. Dr Maria Rogowska

Google NewsObserwuj nas w Google News. Bądź na bieżąco!

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *