Systemy opasu bydła mięsnego

Występują 3 systemy opasu bydła mięsnego. Wybór spomiędzy nich zależy od dostępności pasz oraz areału pastwisk i upraw polowych.

W teorii istnieją 3 systemy opasu bydła mięsnego, a ich dobór zależy od bazy paszowej własnego gospodarstwa, areału upraw i dostępności pastwisk. W niniejszym artykule przedstawimy systemy, aby łatwiej było Wam podjąć decyzję.

3 systemy opasu bydła prezentują się następująco:

System opasu Intensywny Półintensywny Ekstensywny
System utrzymania alkierzowy – tylko w budynku z jednym sezonem pastwiskowym z dwoma sezonami pastwiskowymi
Grupa opasanych zwierząt cielęta na białe mięso, buhajki, krowy mamki, krowy wybrakowane buhajki, wybrakowane krowy wolce, jałówki, krowy mamki
Żywienie kiszonka z kukurydzy, pasza treściwa pastwisko – wiosna, lato – sianokiszonka, jesień, zima – pasza treściwa wiosna, lato – pastwisko

Jest deficyt cieląt na rynku, ceny za żywiec są bardzo niskie, eksport na wschód jest zamknięty.

Wioletta Skiendziul, doradca rolniczy i zootechnik

System intensywny

Tusze młodych zwierząt (cieląt i buhajków) otrzymane w wyniku intensywnego żywienia charakteryzują się bardzo dobrym umięśnieniem i niskim stopniem otłuszczenia. Wybrakowane krowy mleczne i mamki opasa się intensywnie, aby zwiększyć ich masę ciała przed ubojem. Nie opłaca się ich żywić innym systemem, ponieważ szybko się otłuszczają i mają niewielkie dzienne przyrosty. Po intensywnym opasie są sprzedawane na rzeź.

Grupa technologiczna Cielęta na białe mięso Buhajki Wybrakowane krowy i mamki
Wiek uboju 5–7 miesięcy 10–12 miesięcy 36 miesięcy i więcej
8–9 miesięcy 14–18 miesięcy
24–30 miesięcy
Masa ciała w dniu uboju 220–250 kg 450 kg W zależności od początkowej, najczęściej do 550–600 kg
500–600 kg
280–30 kg 700–800 kg
Żywienie Wyłącznie mleko lub preparat mlekozastępczy Kiszonka z kukurydzy, dużo pasz treściwych Tanie pasze gospodarskie, zwiększenie pasz treściwych w dawce

Cielęta do 90 dnia życia powinny otrzymywać preparat mlekozastępczy (ok. 5 kg na dzień), dodatkowo od 3 tygodnia życia można podawać niewielkie ilości kiszonki z kukurydzy i paszę treściwą (ok. 1 kg dziennie na szt.). Tak przygotowane cielęta można kierować na dalszy opas, który polega na zadawaniu do woli kiszonki z kukurydzy i paszy treściwej (2,5–3 kg).

systemy opasu

Dobrej jakości słoma i siano też mogą być dobrym uzupełnieniem dawki pokarmowej dla opasów.

Jest deficyt cieląt na rynku, ceny za żywiec są bardzo niskie, eksport na wschód jest zamknięty – mówi pani Wioletta Skiendziul, doradca rolniczy i zootechnik (specjalizujący się w chowie bydła mięsnego) z woj. warmińsko-mazurskiego.

Niestety u rolników również nie widać specjalnego entuzjazmu.

– Hodowcy zastanawiają się, czy w ogóle leczyć chore cielęta, bo jak mówią, „to się nie kalkuluje”. Ceny są niskie, a leczenie czasami wykracza poza cenę sprzedaży żywca – mówi lek. wet. Adam Siębor ze Sterdyni.

W intensywnym żywieniu bydła mięsnego dominuje kiszonka z kukurydzy. Analizując plon z hektara, można jednak wyżywić określoną liczbę buhajków:

  • systemy opasu

    Cielęta rasy czarno-białej nie mogą być opasane powyżej 500–550 kg, ponieważ znacznie zwiększa się wówczas stopień otłuszczenia tuszy.

    jeśli chcemy opasać własne buhajki, to wstawiamy je na opas od masy 120–150 kg. Z 1 ha kukurydzy przez 525 dni żywienia można utrzymać 6 buhajków o końcowej ubojowej masie ciała 600 kg, zużywając dodatkowo ok. 1100 kg paszy treściwej na jednego osobnika;

  • jeśli wstawiamy na opas brutardy – podrostki o masie ok. 200 kg – to z 1 ha kukurydzy przez 300 dni opasu możemy uzyskać 4–5 buhajków o masie ciała nawet 700 kg, przy wykorzystaniu dodatkowo 1100 kg paszy treściwej na jednego osobnika.

Bardzo uproszczony schemat żywienia buhajków może wyglądać następująco:

Masa ciała (kg) Kiszonka z kukurydzy (kg) Pasza treściwa (kg) Siano (kg)
120–150 3–6 2,5 1
150–200 8–10 2,5 1
200–250 12–15 2,5 1
250–300 16–20 3,0 1
300–350 21–25 3,5 1
350–400 26–30 4,0 1
450–500 31–36 5,0 1

Podsumowując odchów buhajków:

  • aby uzyskać opasa o masie ciała 500 kg, skarmia się w tym czasie ok. 12 dt paszy treściwej, 65 dt paszy objętościowej (kiszonki z kukurydzy) i 4 dt siana (dt = 0,1 tony, czyli 100 kg).

– Buhajki ras mięsnych najczęściej opasa się do 15–16 miesiąca życia, a jałówki do 14–15 miesięcy – mówi pani Skiendziul.

System półintensywny

Systemem półintensywnym najczęściej opasa się buhajki do masy 670 kg i wieku 2024 miesięcy lub wybrakowane krowy. Opas półintensywny wykorzystywany jest przez rolników posiadających dostęp do dużej powierzchni pastwisk.

systemy opasu

Bogata ruń pastwiskowa może być jedyną paszą dla bydła mięsnego w sezonie wiosenno-letnim.

Po sezonie pastwiskowym następuje chów alkierzowy, w którym wykorzystywana jest tzw. kompensacja wzrostu. Na dobrej jakości pastwiskach opasy nie muszą otrzymywać dodatkowo pasz treściwych. Wiadomo, że jeśli chcemy uzyskać wysokie dzienne przyrosty, warto takowe zastosować.

Kompensacja wzrostu w tym przypadku następuje po zastosowaniu intensywnego żywienia po powrocie z sezonu pastwiskowego, kiedy około roczne opasy są trochę niedożywione. Przyrosty dzienne sięgają nawet 1500 g/dobę. Buhajki w wieku 2224 miesięcy osiągają w tym systemie masę ciała 500550 kg.

System ekstensywny

System ekstensywny opiera się na bardzo tanim, oszczędnym żywieniu, z wykorzystaniem pasz gospodarskich. Opas ekstensywny jest dość długi, wykorzystuje się w tym przypadku 2 sezony pastwiskowe i końcowy szybki opas przed sprzedażą. W okresie jesienno-zimowym opasy utrzymywane są w budynkach i żywione tanimi paszami gospodarskimi.

Buhajki ras mięsnych najczęściej opasa się do 15–16 miesiąca życia, a jałówki do 14–15 miesięcy.

Wioletta Skiendziul, doradca rolniczy i zootechnik

Przyrosty dzienne średnio wynoszą ok. 600 g. Najlepiej tą metodą opasać wolce i jałówki do wieku 2430 miesięcy. Przy uboju zwierzęta mają ok. 400500 kg.

Najlepsza metoda opasu

Bardzo trudno jest jednoznacznie stwierdzić, która metoda opasu jest najbardziej opłacalna. Wszystko zależy od dostępności pasz objętościowych, treściwych, areału upraw i pastwisk.

Tusze pozyskiwane od buhajków opasanych intensywnie charakteryzują się najmniejszym otłuszczeniem, największym stopniem umięśnienia, co w znacznym stopniu wpływa na cenę w skupie. Są to zazwyczaj tusze w najwyższej skali europejskiego podziału tusz SEUROP, osiągające klasy E i U.

 Oprócz limousine coraz częściej pojawiają się w hodowli simentale mięsne, herefordy, a nawet angusy. Potencjał tych ras jest wysoki  poleca najlepsze rasy pani Skiendziul.

systemy opasu

System ekstensywny wcale nie wyklucza osiągania wysokich dochodów. Wszystko zależy od stosowania pasz dodatkowych.

Utrzymywane jałówki trzeba opasać krótko i szybko sprzedawać, bo w ich przypadku dużo wcześniej niż u buhajków tusza obrasta tłuszczem. Cielęta najwyższą cenę osiągają za tzw. „białe mięso”, czyli opasane tylko mlekiem lub preparatem mlekozastępczym.

– W polskich warunkach najczęściej bydło opasa się w systemie półintensywnym – twierdzi doradca rolniczy. – Tusze z tego opasu mają klasy E i U, dość wysoki stopień umięśnienia i niewielkie otłuszczenie.

Półintensywny system opasu jest najmniej pracochłonny i generuje stosunkowo niskie koszty, ale trwa dość długo. Najlepszym wyjściem jest wykorzystanie w opasie ras mięsnych, dobrze wykorzystujących nawet słabej jakości pasze gospodarskie i są bardziej odporne niż krowy mleczne i krzyżówki. Brak pomieszczeń inwentarskich nie jest problemem, ponieważ można je całorocznie utrzymywać na pastwisku z dostępem do zadaszenia czy starej szopy.

Komentarze

  1. Konkretny tekst, warto caly czas czytac i się dokształcać w tym temacie. Jestem świeżo po zamówieniu pasz i koncentratów dla bydła opasowego z biofeed licze ze produkt będzie super, bo już słyszałem od znajomych, ze te pasze maja swietne

  2. Łe nie godj,bo coś mnie to kryptoreklamą wonieje,a dobry produkt sam się obroni w przeciwienstwie do goowna.

Konferencja Klubu Afimilk: zobacz, jakie tematy będą poruszane!

To spotkanie dla profesjonalnych hodowców bydła mlecznego, którzy chcą wprowadzić na swojej fermie system zarządzania stadem!

22 listopada 2016

Dlaczego krowy źle znoszą przeciągi?

Prawidłowo wyposażona obora to klucz do zachowania dobrostanu zwierząt. Warto zadbać w niej o dobrą wentylację!

29 listopada 2016

Walka z ASF: nadchodzi obowiązkowa bioasekuracja!

Ministerstwo rolnictwa wprowadza obowiązkowy program bioasekuracji dla wszystkich hodowców trzody chlewnej w kraju!

2 grudnia 2016