Nowe przepisy w handlu owocami i warzywami. Ważne zmiany!

26 listopada 2024, Anna Maciejuk

fot. Anna Maciejuk

Od 1 stycznia 2025 r. wchodzą w życie nowe przepisy w handlu owocami i warzywami. Wprowadzają one ważne zmiany dotyczące oznakowania produktów. Sprawdź, co się zmieni.

W handlu świeżymi owocami i warzywami należy przestrzegać unijnych i krajowych aktów prawnych o oznakowaniu żywności. Zaś od nowego roku zaczną obowiązywać nowe przepisy dotyczące znakowania owoców i warzyw, a także niektórych przetworów owocowych i warzywnych oraz bananów.

Spis treści

Reklama

Jakie nowe przepisy w handlu owocami i warzywami od 1 stycznia 2025 r.?

Wystawiając na sprzedaż świeże owoce i warzywa należy przestrzegać obowiązujących przepisów zawartych w unijnych i krajowych aktach prawnych dotyczących znakowania żywności. Od 1 stycznia 2025 r. zaczynają obowiązywać nowe przepisy. Mianowicie:

Rozporządzenie Delegowane Komisji (UE) 2023/2429 z dnia 17 sierpnia 2023 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do norm handlowych dotyczących sektora owoców i warzyw, niektórych przetworów owocowych i warzywnych oraz sektora bananów oraz uchylające rozporządzenie Komisji (WE) nr 1666/1999 oraz rozporządzenia wykonawcze Komisji (UE) nr 543/2011 i (UE) nr 1333/2011;
Rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) 2023/2430 z dnia 17 sierpnia 2023 r. ustanawiające przepisy dotyczące kontroli zgodności norm handlowych w odniesieniu do sektora owoców i warzyw, niektórych przetworów owocowych i warzywnych oraz sektora bananów.

Kto musi stosować nowe przepisy dotyczące oznakowania produktów?

Zapewnienie oznakowania środka spożywczego, w tym owoców i warzyw, w sposób rzetelny i nie budzący wątpliwości konsumentów, a także zgodnie z wymaganiami prawa leży w gestii handlowców, czyli przedsiębiorców ponoszących odpowiedzialność za żywność wprowadzoną do obrotu.

Jak oznaczyć owoce i warzywa?

Zgodnie z prawem, należy zapewnić konsumentom dostęp do szczegółowych informacji, wymaganych zgodnie z normami handlowymi. Trzeba to zrobić przed dokonaniem przez nich zakupu. Zaś celem jest zapobieganie oszustwom i wprowadzaniu konsumentów w błąd. Szczególnie restrykcyjne przepisy dotyczą znakowania na etapie sprzedaży detalicznej, czyli końcowemu odbiorcy i konsumentowi. Uściślając, przepisy zawarte w pierwszym przytaczanym rozporządzeniu KE, określają:

Na etapie sprzedaży detalicznej szczegółowe informacje wymagane na mocy niniejszego rozporządzenia są czytelne i dobrze widoczne. Produkty mogą być wystawione na sprzedaż, pod warunkiem, że detalista umieści w widocznym miejscu w pobliżu produktu czytelne, szczegółowe informacje dotyczące państwa pochodzenia oraz, w stosownych przypadkach, klasy produktu, jego wielkości, odmiany lub typu handlowego w sposób pozwalający uniknąć wprowadzenia konsumenta w błąd.

Jakie zmiany wprowadzają nowe przepisy w handlu owocami i warzywami?

Jakie zmiany wprowadzają nowe unijne przepisy? Otóż są one związane z najważniejszymi zasadami oznakowania owoców i warzyw przedstawionymi poniżej.

Widoczność i czytelność wszystkich informacji

Szczegółowe informacje wymagane zgodnie z normami handlowymi powinny być wyraźnie widoczne na opakowaniu lub etykiecie.

Oznakowanie w sprzedaży owoców i warzyw online

Dostęp do szczegółowych informacji wymaganych zgodnie z normami handlowymi należy zapewnić również w przypadku sprzedaży online. Ważne, by konsument miał możliwość zapoznania się z nimi przed dokonaniem zakupu. W przypadku sprzedaży na odległość ma to tym większe znaczenie, że sprzedaż na odległość stwarza większe ryzyko oszustw i pozbawienia konsumentów ochrony zapewnianej przez normy.

Zakaz stosowania dodatkowych określeń dotyczących jakości owoców i warzyw

Nowe przepisy zabraniają używania dodatkowych określeń sugerujących lepszą czy wyższą jakość. Konkretnie chodzi o takie określenia, jak np. „najwyższa jakość”, „premium” lub podobnych sformułowań, które nie są uregulowane jako określenia rzeczywistej jakości produktu. Etykieta nie może zawierać żadnego innego określenia jakości niż informacje określone przepisami w wymogu dotyczącym oznakowania. Z kolei inne informacje, które nie wprowadzają konsumenta w błąd, np. „transport lotniczy” można zamieszczać na etykiecie.

Kraje pochodzenia owoców i warzyw

Aby uniknąć wprowadzania konsumentów w błąd co do kraju pochodzenia produktów, oznaczenie państwa pochodzenia powinno być lepiej widoczne niż oznaczenie państwa, w którym produkt zapakowano. Jeśli wskazuje się państwo pakowania lub wysyłki produktów, wówczas państwo pochodzenia należy oznaczyć większymi i bardziej widocznymi literami. Tak aby nie było najmniejszych wątpliwości co do kraju pochodzenia sprzedawanych owoców i warzyw.

Jakie informacje muszą być udostępnione na opakowaniu?

Zgodnie z wymaganiami norm handlowych określonych przepisami unijnymi, w oznakowaniu produktów objętych ogólną i szczegółową normą handlową, na każdym opakowaniu (w tym na opakowaniu detalicznym), powinny być zamieszczone następujące informacje:

nazwa i adres pakującego lub wysyłającego (np. ulica/miasto/region/kod pocztowy i państwo, jeśli jest inne niż kraj pochodzenia);
pełna nazwa kraju pochodzenia.

Natomiast w przypadku produktów objętych szczegółową normą handlową, należy dodatkowo umieścić na opakowaniu takie informacje, jak:

nazwa produktu (jeśli produkt nie jest widoczny z zewnątrz);
klasa jakości;
nazwa odmiany (w zależności od wymagań danej normy szczegółowej);
wielkość lub liczba sztuk (w przypadku owoców pakowanych w rzędach i warstwach), w zależności od wymagań danej normy szczegółowej.

Jaką etykietę muszą mieć sprzedawane owoce i warzywa?

Należy podkreślić, że zgodnie z przepisami „etykieta” oznacza jakąkolwiek metkę, znak firmowy, znak handlowy, ilustrację lub inny opis. Chodzi o opis pisany, drukowany, tłoczony, odbity lub w inny sposób naniesiony na opakowanie. Bądź też na pojemnik z żywnością bądź załączony do opakowania lub pojemnika z żywnością.

Zgodnie z tym, etykieta nie dotyczy wyłącznie informacji wymaganych na etapie sprzedaży detalicznej. Ale odnosi się również do znaków handlowych i firmowych. Jak wspomniano wcześniej, na etykiecie jedynym dopuszczalnym określeniem dotyczącym jakości jest klasa jakości. Ściśle mówiąc chodzi o klasę jakości dla produktów objętych szczegółowymi normami handlowymi (np. klasa ekstra, klasa I, klasa II).

Pełną treść nowych unijnych rozporządzeń można znaleźć na stronie: www.eur-lex.europa.eu

Źródło: www.gov.pl