Przędziorki — zwalczanie w drugiej połowie sezonu 2022

Sezon 2022 pod względem pogody sprzyja rozwojowi i aktywności wielu szkodników czyniących straty w sadach i na plantacjach. Najaktywniejszymi w warunkach suszy i upałów są przędziorki. Należą one do najgroźniejszych szkodników, których jeśli nie zwalczymy teraz, będziemy mieć ogromne problemy w następnym sezonie. Jaki zatem zastosować oprysk na przędziorki i kiedy?
Bezdeszczowa pogoda, wysoka temperatura, suche, zakurzone liście to optymalne warunki, w których przędziorki doskonale się czują i szybko powiększają swoje populacje. Tak też dzieje się obecnie, tj. w drugiej połowie sezonu 2022. Nasilenie tych szkodników w sadach i jagodnikach jest tak duże, że zwalczanie jest obecnie niezbędnie konieczne. Kiedy i czym jeszcze opryskiwać przeciwko przędziorkom rośliny sadownicze?
Spis treści
Przędziorki jak wyglądają?
Przędziorki są pajęczakami należącymi do podgromady roztocze, rodziny — przędziorkowate. Ich ciało jest niewielkie, najczęściej owalne (samic) lub romboidalne (samców), długości do 0,5 mm. Larwy są jeszcze mniejsze, młode zaopatrzone tylko w trzy pary odnóży, podczas gdy starsze larwy i nimfy (protonimfa i deutonimfa) oraz dorosłe osobniki mają cztery pary nóg krocznych. Barwa ciała jest różna, w zależności od gatunku.
Najczęściej w uprawach sadowniczych występują przędziorek chmielowiec (przeważa na plantacjach) i przędziorek owocowiec (dominuje w sadach), zdarza się, że w populacjach mieszanych.
Przędziorek chmielowiec

Przędziorki na plantacjach głównie reprezentuje przędziorek chmielowiec. Na zdjęciu deutonimfa i jaja
Ciało młodych larw jest żółte, przy czym im starszy osobnik, tym przebarwia się na żółtozielono, a po bokach pojawiają się zielonkawe, lub zielonkawobrązowawe dwie plamy. Tak wyglądają osobniki w
okresie wegetacji roślin. Przy czym już we wrześniu pojawiają się w populacjach osobniki, które będą zimowały i są to samice przebarwione na ceglastoczerwono. Jaja są początkowo szkliste, z czasem stają się mlecznobiałe, a tuż przed wylęgiem larwy — żółtawe. Przędziorek chmielowiec diagnozowany jest również po obfitej przędzy, którą zazwyczaj rozpościera po dolnej stronie liści. Chyba że populacja tego roztocza jest bardzo liczna, wówczas przędza znajduje się po obu ich stronach, także na górnej (patrz zdjęcie otwierające).
Przędziorek owocowiec

Przędziorki w sadach to najczęściej osobniki przędziorka owocowca. Powyżej samicy pomarańczowawe kuliste jajo — tuż przed wylęgiem
Larwa jest białopomarańczowa, ma grzbietową część pokrytą szczecinkami. Larwy wraz z rozwojem ciemnieją tak, że osobnik dorosły jest już brązoworubinowy. Również ma ciało pokryte szczecinkami — jasnymi, a miejsce wyrastania szczecinki ma formę żółtawej, okrągłej plamki. Jaja letnie są takie jak jaja przędziorka chmielowca. Podczas gdy zimujące (szkodnik przeżywa zimę w tym stadium) są karminowe.
Szkodliwość przędziorków w drugiej połowie sezonu 2022
Susza i bardzo wysoka temperatura otoczenia to doskonałe warunki dla przędziorków. Pełny cykl od jaja do osobnika dorosłego w takich warunkach bardzo się skraca. Przy czym na jego długość wpływa także naświetlenie (nasłonecznienie). Czyli upał, wilgotność względna do 50% oraz długi dzień to czynniki, w których pełny rozwój trwa do 14 dni. Im dzień krótszy, tym nawet przy utrzymujących się pozostałych czynnikach, rozwój się wydłuża. Chłód i wysoka wilgotność sprawiają, że pokolenie potrzebuje więcej czasu na rozwój.
W opisanych powyżej sprzyjających warunkach błyskawicznie powiększa się populacja przędziorków. Część sadowników, szczególnie tych,

Przędziorki żerują, wkłuwając się w liście i wysysając soki roślinne. W efekcie liście są pozbawione chlorofilu i żółkną
którzy już zakończyli zbiory truskawek, porzeczek, malin odmian letnich czy czereśni, nie prowadzi już zabiegów ochronnych na plantacjach i w sadach. Jednak w przypadku przędziorków to jeden z podstawowych błędów. Rozbudowująca się bowiem bez zakłóceń ich populacja w dużej liczebności wejdzie w stan spoczynku zimowego. Ponieważ zimowa aura ostatnich kilku lat bardziej przypomina jesienną pod względem termicznym, populacja szkodnika ma szansę przetrwać ten okres bez strat liczebnych. Na wiosnę w ogromnym nasileniu opanuje młode, delikatne, niezbyt liczne zielone organy wywołując stres i zahamowanie wzrostu rośliny. A to wpłynie na opóźnienie wzrostu i plonowania.
Przędziorki jak się pozbyć latem?
Bez względu na to, czy rośliny sadownicze zakończyły już plonowanie, czy są w trakcie owocowania, zwalczanie przędziorków powinno być rutynowym zabiegiem latem. Właśnie lipiec i początek sierpnia są jeszcze dobrym momentem do walki z przędziorkiem chmielowcem. Później w populacji pojawiają się już ceglasto przebarwione samice, które są bardzo odporne na działanie wszelkich substancji czynnych.
Przędziorki zwalczanie
- Roztocze na roślinach po zbiorach owoców — niszczymy akarycydami dopuszczonymi do użycia w tym okresie wegetacji, wykazującymi destrukcyjne działanie wobec form ruchomych i jaj. Najlepsze w tym celu są oczywiście gotowe preparaty, ale w grę wchodzą także mieszaniny zbiornikowe z owicydami. Jeśli nie udało się kompleksowo zniszczyć wszystkich form i z jaj wylęgają się kolejne larwy, zabieg można powtórzyć, ale już środkiem z innej grupy chemicznej o odmiennym mechanizmie działania. Dobra praktyka przewiduje bowiem stosowanie danego akarycydu z danej grupy chemicznej tylko raz w sezonie.
- Przędziorki na roślinach przed zbiorem owoców — zwalczamy latem według podobnej zasady jak powyżej, jednak musimy wybrać akarycyd o takiej karencji, by zbiór owoców nie nastąpił przed jej upływem. Ponadto koniecznie bierzemy pod uwagę zawartość substancji czynnej i analizujemy dotychczasowy dobór uprzednio użytych w tym sezonie akarycydów. Jest to niezbędne, aby nie spowodować nadmiernego nagromadzenia substancji czynnej w owocu, przekraczającego dopuszczalne normy NDP (MRL). W przeciwnym razie pula owoców ze stwierdzonymi przekroczeniami zostałaby wyeliminowana z obrotu i zniszczona na koszt sadownika lub eksportera.
Preparaty na przędziorki
Poniżej podaję te, które mogą być używane do zbiorów owoców i po zbiorach w roku 2022. Konieczna jest oczywiście dokładna lektura etykiety rejestracyjnej pod kątem dopuszczenia do ochrony poszczególnych gatunków roślin uprawnych.
Akarcydy, które działają jednocześnie na formy ruchome i jaja letnie to te zawierające następujące substancje czynne:
- acekwinocyl (dopuszczony do stosowania w następujących gatunkach: jabłoń, grusza, śliwa, wiśnia, czereśnia, malina, jeżyna, truskawka);
- Beauveria bassiana szczep ATCC 74040 (zarejestrowany do ochrony truskawki pod osłonami);
- kwasy tłuszczowe C14 do C20 (rejestracja w gatunkach: wiśnia, czereśnia, grusza, śliwa, truskawka pod osłonami; w polu i pod osłonami — agrest, aronia, jagoda kamczacka, jeżyna, malina, porzeczki — czarna, czerwona, biała, żurawina)
- milbemektyna (używany w sadach i na plantacjach takich gatunków jak: jabłoń, grusza, truskawka, porzeczki — czarna, czerwona, biała, jeżyna, borówka wysoka, malina, żurawina, agrest).
Preparaty przędziorkobójcze niszczące formy ruchome (lary i osobniki dorosłe) to:
- abamektyna (jabłoń, grusza, truskawka w polu i pod osłonami, porzeczki — czarna, czerwona, biała, jeżyna, borówka wysoka, malina, żurawina, agrest);
- bifenazat (truskawka w polu i pod osłonami);
- cyflumetofen (jabłoń, grusza, pigwa, nieszpułka zwyczajna, truskawka pod osłonami);
- fenpiroksymat (jabłoń, grusza, śliwa, agrest, malina, porzeczki — czarna, czerwona, biała, truskawka, winorośl);
- mieszanina terpenów QRD 460 (truskawka pod osłonami);
- olejek pomarańczowy (czarna porzeczka, malina).
Środki roztoczobójcze niszczące jaja letnie:
- etoksazol — także niszczy larwy (jabłoń), karencja 42 dni;
- heksytiazoks — także niszczy larwy (jabłoń, grusza, truskawka).
Nazwy handlowe akarycydów zawierających ww. substancje znajdziesz tutaj: Na przędziorki — który środek na jakie stadium szkodnika?
Czytaj też:
Dobroczynki w sadzie jabłoniowym – wykorzystanie pożytecznych roztoczy










