Tradycje świąteczne na wsi

Download PDF

Jak obchodzono Boże Narodzenie w dawnej Polsce? Najstarsze tradycje świąteczne na wsi są może i trochę zapomniane, ale za to ciekawe. Posłuchajcie, jak opowiada o nich Barbara Glinkowska z Muzeum Ceramiki w Bolesławcu.

Wieczerzę wigilijną zawsze rozpoczynano wraz z pokamienieniem się pierwszej gwiazdy. Naturalnie jest to nawiązanie do Gwiazdy Betlejemskiej, która prowadziła Trzech Króli do stajenki w Betlejem.  Do stołu wigilijnego zasiadało się rodzinnie. Aczkolwiek zapraszano również naszych zmarłych przodków, zostawiającą na stole puste nakrycie. Dziś puste miejsce przy stole wiążemy z niezapowiedzianym gościem, ponieważ uważamy, że nikt w święta nie powinien być sam i nie powinien być głodny.

Dawna wigilia to również wróżby. To magiczna pora połączenia tego co nieuchwytne, szczególnie wrażliwe i niezwykłe z tym co  codzienne i przyziemne.

Tradycje świąteczne na wsi

Post w Wigilię

Wigilia była dawniej dniem postnym, podczas którego nie można było wykonywać niektórych czynności. Wierzono też, że nasze domy odwiedzają tego dnia dusze zmarłych.

Płody rolne obowiązkowe na stole

Tradycje świąteczne na wsi silnie wiążą się z wysiłkiem wytworzenia pożywienia. Na wigilijnym stole zawsze stawiano owoce pracy rąk własnych. A wszystko co zostało podane na stole należało koniecznie skosztować. Stawiano dwanaście potraw, które wiązano z liczbą 12 miesięcy roku albo dwunastoma apostołami. Dawniej tradycyjne potrawy wigilijne zawsze były połączone z rolą i na każdym wiejskim wigilijnym stole musiały znaleźć się płody rolne. Wierzono, że to co jest spożywane uświęci urodzaj w kolejnym roku.

Bez choinki

Choć dziś Polska słynie z produkcji ozdób choinkowych, to zwyczaj ubierania iglastego drzewka jest w naszym kraju dosyć młody. Przywędrował na polskie ziemie w XIX wieku. Wcześniejsze tradycje świąteczne na wsi nie wiązały się z znanym nam dzisiaj przystrojonym drzewkiem świątecznym. Wszakże zdobiono dom, ale nieco w inny sposób – wieszając nad stołem wigilijnym zielone gałązki oraz zdobiąc je jabłkami, orzechami i wycinanymi z opłatka gwiazdami.

Tradycje świąteczne na wsi

Tradycje świąteczne na wsi były bogate w wróżby, które dziś częściej wiążemy choćby z Andrzejkami, a nie wigilią. W Wigilię Bożego Narodzenia nasi przodkowie mieli w zwyczaju wróżyć na temat przyszłości. Młodzi ludzie często wróżyli sobie np. zamążpójście. Wychodzono przed dom, poszukiwano najjaśniejszej gwiazdy i sprawdzano nad jakim domem świeci. Wówczas wiadome było, że właśnie z tego domu młoda panna znajdzie w najbliższym roku męża.  Wróżono również urodzaj. Pięknie rozgwieżdżone niebo zapowiadało wysokie plony, a dobrze widoczna droga mleczna symbolizowała zdrowy odchów bydła i dostatek mleka. Wszystkie wróżby to pozostałość prastarych, przedchrześcijańskich kultów agrarnych, które obecnie zostały zastąpione nowymi znaczeniami i przekształciły się w współcześnie znane nam tradycje wigilijne.

Oglądaj również – Wieczór Tradycji Bożonarodzeniowej – Tradycje świąteczne na wsi 

Czy artykuł był przydatny?

Kliknij na gwiazdkę, by zagłosować

Ocena 5 / 5. Liczba głosów 1

Na razie brak głosów. Możesz być pierwszy!

Dodaj komentarz

avatar
  Subskrybuj  
Powiadom o