Zwyczaje na Matki Boskiej Zielnej. Co świętujemy 15 sierpnia?

fot. Katarzyna Kupczak

Matki Boskiej Zielnej to nic innego jak Święto Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Obchodzimy je 15 sierpnia i jest szczególnie mocno zakorzenione w polskiej tradycji ludowej. Tego dnia księża święcą kwiaty, zioła, kłosy, owoce i warzywa. To swoiste oddanie hołdu matce ziemi i podziękowanie za plony.

W wielu regionach Polski do dziś kultywuje się zwyczaje na Matki Boskiej Zielnej. Obowiązkowo tego dnia wierni przynoszą do kościołów bukiety z ziół, kwiatów, kłosów zbóż, owoców i warzyw. Dawniej przypisywano im szczególną moc – przede wszystkim ochronną. Dlatego też przechowywano je przez cały rok. Miały chronić gospodarstwo, szczególnie przed klęskami żywiołowymi, a także ludzi i zwierzęta.

Aksamitki mogą być barwnym elementem bukietu przygotowanego na Matki Boskiej Zielnej

Aksamitki są często barwnym elementem bukietu przygotowanego na Matki Boskiej Zielnej.

fot. Małgorzata Chojnicka

Reklama

Kiedy obchodzimy Matki Boskiej Zielnej?

Matki Boskiej Zielnej obchodzimy 15 sierpnia. W Kościele katolickim jest to święto nakazane, będące pamiątką po „zaśnięciu” Najświętszej Maryi Panny i wzięciu jej za sprawą woli boskiej wraz z duszą i ciałem do nieba.
Święto ma wyjątkowe znaczenie także w polskiej kulturze ludowej, gdyż jest podziękowaniem za zebrane plony i oddaniem hołdu matce ziemi. Wiadomo, że nawiązuje do zwyczajów przedchrześcijańskich. Słowianie byli bowiem bardzo mocno związani z przyrodą, od której zależał ich byt.

Do tej pory rolnicy dziękują za plony, a zebrane z pól, ogrodów i łąk rośliny stają się częścią tradycyjnych bukietów. Warto podkreślić, że od Matki Boskiej Zielnej zaczynają się dożynki, będące zwieńczeniem rolniczego trudu.

Matki Boskiej Zielnej

Kwitnąca nawłoć świetnie wypełnia bukiet z ziół i kwiatów

fot. Małgorzata Chojnicka

Święcenie bukietów z kwiatów i ziół

Najbardziej charakterystycznym zwyczajem na Matki Boskiej Zielnej jest przygotowywanie bukietów. Zajmują się tym głównie kobiety i dziewczęta. Dzień przed tym świętem lub wcześnie rano zbierają w ogrodach, na polach i na miedzach kwiaty, kłosy zbóż i zioła. Czasami dokładają jeszcze jabłka i śliwki na gałązkach lub jakieś warzywo. Na sam koniec związują kolorowymi wstążkami i powstaje wielobarwny bukiet, który symbolizuje płody ziemi. Jednakże skład bukietów różni się w zależności od regionu kraju.

Z gotowym bukietem idziemy do kościoła, gdzie zostaje poświęcony podczas mszy. Nie wolno go wyrzucić, a jedynie zasuszyć i przechowywać w bezpiecznym miejscu. Nasi przodkowie wierzyli, że chroni przed wszelkim złem i nieszczęściami. Miał również zapewnić urodzaj w przyszłym roku.

Rudbekia naga

Złote kule to jedne z efektownych kwiatów, które trafiają do bukietów święconych na Matki Boskiej Zielnej

fot. Małgorzata Chojnicka

W gospodarstwach rolnych szczególne znaczenie mają zboża. Dlatego podczas przygotowywania bukietów na Matki Boskiej Zielnej obowiązkowo wykorzystujemy kłosy: pszenicy, żyta, jęczmienia czy owsa. Dobrze je zatem zebrać zawczasu, bo w połowie sierpnia pola pustoszeją w błyskawicznym tempie.

Kłosy przypominają o zakończonych lub trwających żniwach, ale przede wszystkim o całorocznej pracy rolnika. W tradycji ludowej zboże jest symbolem dostatku, życia i bezpieczeństwa gospodarstwa.

Słonecznik kwiat

Słonecznik może znaleźć się wśród kwiatów i płodów ziemi tworzących bukiet na Matki Boskiej Zielnej

fot. Małgorzata Chojnicka

Bukiety poświęcone w Matki Boskiej Zielnej miały chronić

Tradycja Matki Boskiej Zielnej jest mocno związana z życiem gospodarstwa. Nasi przodkowie poświęcone bukiety umieszczali w stodole, spichlerzu czy innych budynkach gospodarczych, a także w domu mieszkalnym. Głęboko wierzyli w ich moc ochronną przed wszelkimi nieszczęściami i gwałtownymi zjawiskami pogodowymi. Wszak w zaledwie kilka minut mogły obrócić w niwecz wielomiesięczny trud.

Matki Boskiej Zielnej – bukiet z szacunku dla płodów ziemi

Matki Boskiej Zielnej to święto, które łączy religię, kulturę ludową i tradycje rolnicze. Święcenie bukietów z ziół, kwiatów i kłosów zbóż przypomina o znaczeniu ziemi oraz pracy, którą rolnicy wykonują przez cały rok. Zbiega się ono w czasie z dożynkami i tak samo jest wyrazem szacunku dla płodów matki ziemi.

Współcześnie wiele dawnych wierzeń ma przede wszystkim wartość kulturową i symboliczną, choć sam zwyczaj robienia bukietów pozostaje żywy w wielu polskich miejscowościach, także w miastach.

Podtrzymujmy te tradycje, które są jednym z elementów naszej tożsamości. Pamiętajmy, że nie da się żyć bez korzeni!

FAQ: Zwyczaje na Matki Boskiej Zielnej. Co świętujemy 15 sierpnia?

Kiedy obchodzimy święto Matki Boskiej Zielnej?

Matki Boskiej Zielnej obchodzimy 15 sierpnia.

Dlaczego tworzymy bukiety na Matki Boskiej Zielnej?

Bukiety symbolizują płody ziemi i mają ochronne znaczenie, zgodnie z tradycją.

Jakie rośliny umieszcza się w bukietach na Matki Boskiej Zielnej?

W bukietach umieszcza się kwiaty, kłosy zbóż, zioła oraz czasami owoce i warzywa.

Dlaczego bukiety poświęcone na Matki Boskiej Zielnej są ważne?

Poświęcone bukiety chronią przed nieszczęściami i zapewniają urodzaj.

Google NewsObserwuj nas w Google News. Bądź na bieżąco! Dodaj AgroFakt.pl jako preferowane źródło w Google Częściej w Top Stories. Wystarczy 1 klik i zatwierdzenie w Google.

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *