Mniejsza papierologia przy ochronie roślin. Co zmieni się w Notatniku IP od 2027 r.?

Papierologia przy ochronie roślin może się zmniejszyć. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi przygotowało projekt zmian w dokumentowaniu Integrowanej Produkcji. Od 2027 r. część producentów nie musiałaby już wpisywać tych samych zabiegów do dwóch ewidencji. Kto skorzysta z uproszczenia i jakie warunki trzeba będzie spełnić?
Resort rolnictwa chce ograniczyć powielanie informacji o stosowaniu środków ochrony roślin. Wyjaśniamy, kiedy elektroniczna ewidencja będzie mogła zastąpić część wpisów w Notatniku IP i co nadal pozostanie obowiązkiem producenta.
Spis treści
Papierologia przy ochronie roślin. Co przewiduje projekt rozporządzenia?
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi proponuje zmianę przepisów dotyczących dokumentowania Integrowanej Produkcji Roślin (IP). Nowelizacja rozporządzenia z 24 czerwca 2013 r. ma ograniczyć powtarzanie tych samych informacji w dokumentacji gospodarstwa. Zgodnie z projektem producent nie będzie musiał ponownie wpisywać określonych danych o zabiegach ochrony roślin do Notatnika IP, jeśli prowadzi odpowiednią ewidencję stosowania środków ochrony roślin. Resort planuje wprowadzić tę zmianę 1 stycznia 2027 r.
Powód jest prosty. Nowe zasady prowadzenia ewidencji zabiegów ochrony roślin przewidują stopniowe przechodzenie na dokumentację elektroniczną. Dlatego rolnik uczestniczący w systemie IP mógłby wykorzystać już zapisane dane, zamiast przepisywać je do kolejnych tabel. Jednak samo prowadzenie elektronicznej ewidencji nie wystarczy. Musi ona zawierać wszystkie wymagane informacje i spełniać odpowiednie warunki.
„Integrowana Produkcja Roślin” to polski system certyfikowanej produkcji żywności wysokiej jakości pochodzenia roślinnego. Rolnicy, sadownicy i producenci warzyw stosują w nim określone metody uprawy oraz ochrony roślin. Ponadto dokumentują wykonywane czynności, a upoważnione jednostki sprawdzają spełnianie wymagań systemu. Notatnik IP pozostaje więc ważnym elementem certyfikacji.
Kiedy wystarczy jedna ewidencja zabiegów?
Projekt rozporządzenia przewiduje konkretny wyjątek od obowiązku wypełniania części Notatnika IP. Dotyczy on zapisów wskazanych w części XII załącznika do rozporządzenia, w punktach 2–4.
Producent nie będzie musiał powtarzać tych wpisów, jeśli spełni łącznie dwa warunki.
- Po pierwsze, będzie prowadził ewidencję stosowania środków ochrony roślin zgodnie z art. 67 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1107/2009.
- Po drugie, ewidencja ta będzie zawierała informacje wymagane w odpowiednich tabelach Notatnika IP i będzie prowadzona zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) 2023/564.
Co to oznacza w gospodarstwie?
Jeżeli rolnik zapisze zabieg w odpowiedniej ewidencji i uwzględni wszystkie wymagane dane, nie będzie musiał przepisywać tych samych informacji do wskazanych tabel Notatnika IP. W rezultacie ograniczy liczbę powtarzanych czynności.
Uproszczenie nie oznacza jednak likwidacji całego Notatnika IP. Pozostałe obowiązki dokumentacyjne nadal będą dotyczyły producentów uczestniczących w systemie.
Elektroniczna ewidencja od 2027 r. Czy papier zniknie od razu?
Nie. Uzasadnienie projektu opisuje okres przejściowy, który ma ułatwić producentom dostosowanie się do nowych zasad dokumentowania zabiegów ochrony roślin.
Według przedstawionego harmonogramu od 1 stycznia 2027 r. do końca 2029 r. rolnicy będą mogli nadal zapisywać zabiegi na papierze. Następnie będą musieli przenieść te informacje do postaci elektronicznej do 31 stycznia kolejnego roku.
Z kolei od 1 stycznia 2030 r. dokumentowanie zabiegów ma odbywać się elektronicznie, a dane trzeba będzie wprowadzać w ciągu 30 dni od zastosowania środka ochrony roślin.
Warto rozróżnić dwie sprawy. Projekt zmiany Notatnika IP dotyczy rezygnacji z powielania określonych wpisów.
Natomiast harmonogram przechodzenia na ewidencję elektroniczną wynika z szerszych zasad dokumentowania stosowania środków ochrony roślin, które resort opisuje w uzasadnieniu.
Dlatego data 1 stycznia 2027 r. nie oznacza, że każdy rolnik od tego dnia będzie musiał wpisywać każdy zabieg bezpośrednio do aplikacji.

Papierologia przy ochronie roślin może się zmniejszyć także dla producentów warzyw. W systemie Integrowanej Produkcji Roślin rolnicy dokumentują zabiegi i metody uprawy, a Notatnik IP stanowi ważny element certyfikacji.
Jak prowadzić dokumentację, żeby nie przepisywać zabiegów?
Rolnik, który uczestniczy w systemie IP, powinien przede wszystkim sprawdzić, czy jego ewidencja obejmuje wszystkie informacje wymagane w odpowiednich częściach Notatnika IP.
Nie wystarczy sam fakt korzystania z programu komputerowego. Liczy się również zakres zapisanych danych oraz zgodność sposobu prowadzenia ewidencji z przepisami.
Projekt zakłada też, że producent udostępni tę dokumentację jednostce upoważnionej do certyfikowania Integrowanej Produkcji. Dzięki temu jednostka będzie mogła sprawdzić informacje o wykonanych zabiegach bez konieczności ich powielania w Notatniku IP.
W uzasadnieniu resort zapowiada również bezpłatne, dobrowolne narzędzie do prowadzenia ewidencji, dostępne w Portalu Rolnika. Producent ma jednak mieć możliwość korzystania także z innych rozwiązań, w tym programów komercyjnych, jeśli spełnią wymagania prawne.
Czytaj też: Ponad 30 tys. rolników postawiło na IP. Zobacz, kto może stracić dopłaty z ekoschematu
Czy zmiany obejmą każdego rolnika?
Omawiana nowelizacja dotyczy przede wszystkim producentów uczestniczących w systemie Integrowanej Produkcji Roślin oraz jednostek upoważnionych do jego certyfikowania.
Wiadomo, że rolnik, który nie uczestniczy w IP, nie prowadzi Notatnika IP na potrzeby tego systemu. Nadal jednak podlega właściwym dla siebie obowiązkom dokumentowania stosowania środków ochrony roślin.
Natomiast uczestnik IP będzie musiał zadbać o to, aby jego ewidencja zawierała informacje wymagane podczas certyfikacji. W przeciwnym razie samo posiadanie elektronicznego zapisu zabiegów nie zapewni zwolnienia z powtarzania danych w Notatniku IP.
Kiedy resort sprawdzi, czy uproszczenie działa?
Ministerstwo zapowiada ocenę efektów nowych przepisów po upływie co najmniej jednego pełnego sezonu produkcyjnego od ich wejścia w życie. Resort chce bowiem sprawdzić, czy nowe zasady rzeczywiście ograniczą obciążenia administracyjne producentów uczestniczących w IP. W tym celu zamierza przeanalizować informacje uzyskane od Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa.
W przedstawionej ocenie skutków regulacji nie wskazano jednak konkretnych mierników liczbowych. Nie wiadomo więc, czy ministerstwo będzie liczyło na przykład zaoszczędzony czas pracy albo liczbę producentów korzystających z uproszczenia.
Mniejsza papierologia przy ochronie roślin. Co rolnik powinien zapamiętać?
Papierologia przy ochronie roślin może się zmniejszyć przede wszystkim w gospodarstwach objętych systemem IP. Projekt zmieniający rozporządzenie pozwala zrezygnować z powtarzania określonych wpisów w Notatniku IP, jeśli producent prowadzi ewidencję zabiegów zgodną z wymaganiami i udostępnia ją jednostce certyfikującej.
Jednocześnie rolnicy nie powinni traktować tej propozycji jako końca obowiązków dokumentacyjnych. Notatnik IP nie zniknie, a nowe zasady obejmą tylko wskazane zapisy.
Najważniejsze jest zatem nie to, w ilu miejscach rolnik zapisze zabieg, lecz czy jedna prawidłowo prowadzona ewidencja zawiera wszystkie wymagane informacje. Jeśli przepisy wejdą w życie w proponowanym brzmieniu, uproszczenie zacznie obowiązywać 1 stycznia 2027 r.
Źródło: RCL
FAQ: Mniejsza papierologia przy ochronie roślin. Co zmieni się w Notatniku IP od 2027 r.?
Kiedy nowe zasady ewidencji stosowania środków ochrony roślin wejdą w życie?
Nowe zasady zaczną obowiązywać od 1 stycznia 2027 roku.
Czy elektroniczna ewidencja zabiegów ochrony roślin zastąpi Notatnik IP?
Nie, elektroniczna ewidencja pozwoli na rezygnację z powtarzania wpisów w Notatniku IP, ale nie zastąpi go całkowicie.
Jakie warunki trzeba spełnić, aby skorzystać z uproszczonej ewidencji zabiegów ochrony roślin?
Należy prowadzić ewidencję zgodnie z art. 67 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1107/2009 i zapewnić, że zawiera wymagane informacje zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2023/564.
Czy zmiany ewidencji obejmą wszystkich rolników?
Zmiany dotyczą głównie producentów uczestniczących w systemie Integrowanej Produkcji.









