Jakość mleka – jak ją poprawić i zwiększyć wydajność krów?
fot. Renata Struzik, agrofakt.pl

Jakość mleka – jak ją poprawić i zwiększyć wydajność krów?

Co wpływa na skład i jakość mleka oraz jak optymalizować żywienie bydła mlecznego, aby uniknąć późniejszych problemów ze zdrowotnością zwierząt?

Prawidłowe żywienie krów to jeden z głównych czynników wpływających na ich wydajność oraz jakość mleka. Duże znaczenie mają tu dodatki paszowe stosowane w dawkach pokarmowych. 

Temat prawidłowego żywienia bydła mlecznego oraz dodatków paszowych był głównym zagadnieniem prezentowanym podczas cyklu konferencji, zorganizowanych przez firmę Josera: 22 stycznia w Rynie (woj. warmińsko-mazurskie), 24 stycznia w Ossie (woj. łódzkie) oraz 26 stycznia w Tarnowie Podgórnym (woj. wielkopolskie). Na miejscu przedstawiono również badania dotyczące m.in. wpływu światowych cen mleka na ceny tego surowca w Polsce.

Światowe wpływy, polskie ceny

Jak duży wpływ na polskie ceny mleka mają ceny światowe? – Nasze ceny krajowe dosyć ściśle podążają za światowymi. Jaki jest tego powód? Aktualnie Polska ma już dosyć dużą samowystarczalność. Obecnie szacuje się ją na 121% i mówi się o ciągłym wzroście. Dla nas oznacza to, że mleko musi być eksportowane na rynek światowy. W związku z tym, musimy podążać za ceną światową, aby być konkurencyjnym. Jesteśmy więc dosyć silnie uzależnieni od tego, co dzieje się na rynku światowym – mówiła Ismena Knoll-Łuczak, specjalista ds. produktów dla cieląt Josera, prezentując wyniki badań IFCN (ang. International Farm Comparison Network).

Według prognoz IFCN, tendencja ta się utrzyma i za 10 lat samowystarczalność polskiego rynku mleka będzie wynosiła 140%. Większa ilość mleka i większa samowystarczalność oznaczają, że na rynku światowym będą sprzedawane większe ilości mleka, a Polska pozostanie w ścisłym związku z rynkiem światowym i rozwojem cen.

W ostatnich 20 latach światowa produkcja mleka rosła z każdym rokiem.

Jacy jesteśmy, ile produkujemy?

W ostatnich 20 latach światowa produkcja mleka rosła z każdym rokiem, a stopień wzrostu uzależniony był od koniunktury. Wg szacunków FAO, w 2016 roku na świecie zostało wyprodukowanych 816 mln ton (w przeliczeniu na mleko standaryzowane). Systemy chowu bydła mlecznego na świecie są bardzo różne. IFCN szacuje średnią wielkość gospodarstwa na świecie na poziomie 3 krów (dane za rok 2016). Jest to jednak wartość uśredniona – największe stada są na fermach w Oceanii i Ameryce Północnej, a najmniejsze w krajach Afryki i południowej Azji. W Europie średnia wielkość gospodarstwa wynosi 18 krów.

Na przestrzeni lat efektywność produkcji, jakość mleka i struktura gospodarstw mlecznych zmieniała się również w Polsce.

Ismena Knoll-Łuczak jakosć mleka

Pani Ismena Knoll-Łuczak, specjalista ds. produktów dla cieląt Josera, prezentuje wyniki badań IFCN.

W 1996 roku:

  • średnia wielkość stada wynosiła 2 sztuki,
  • średnia wydajność 3500 kg mleka/szt/rok.

W 2016 roku:

  • średnio wielkość stada wynosiła 9 sztuk,
  • średnia wydajność 6 000 kg mleka/szt/rok.

Według prognoz na kolejnych 10 lat, szacuje się wzrost światowej produkcji mleka aż o 26% w porównaniu do roku 2016. Polska będzie podążała za tym trendem. Popyt również wzrośnie, co będzie wynikało przede wszystkim z demografii.

Jakość mleka, a żywienie krów

O tym, jak duży wpływ na poziom białka, tłuszczu i kappa-kazeiny, a w konsekwencji na jakość mleka, ma pokarm, mówił prof. dr hab. inż. Zygmunt Maciej Kowalski z Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie.

Zmiany żywienia mogą poprawić za niską zawartość tłuszczu w mleku, w tym również milk fat depression bardzo szybko – w 2-3 tygodnie. Zwiększenie zawartości białka w mleku nie jest łatwe, o ile w ogóle jest możliwe. O wiele szybciej możemy zmniejszyć jego zawartość. W przypadku kazein ciągle jeszcze wiele pozostaje do odkrycia – na ile czynniki żywieniowe wpływają na ich zawartość w mleku – podkreślał.

Profesor Zygmunt Maciej Kowalski

Profesor Zygmunt Maciej Kowalski podczas konferencji Josera przybliżał zasady, jakimi należy się kierować w bilansowaniu dawek żywieniowych dla krów, aby poprawić jakość mleka.

Błędy w żywieniu krów

Najczęstsze błędy, które hodowcy popełniają, to jest np. złe przygotowanie krów do laktacji. Poza tym, doprowadzenie do takiej sytuacji, kiedy krowy mają się cielić zbyt tłuste – to również bardzo ważny błąd. Kolejnym błędem jest zbyt krótki okres przygotowania do laktacji. Ten okres jest niezbędny nie tylko po to, aby przygotować organizm krowy, ale również jej przewód pokarmowy. Kolejnym błędem jest niska jakość pasz objętościowych. Jeżeli hodowca wie, że ich jakość jest niska, to żeby spełnić zapotrzebowanie krowy, musi podać bardzo dużo pasz treściwych. A to jest poważny błąd, który powoduje, że krowa zaczyna chorować na kwasicę. Kolejnym błędem jest takie fałszywe oszczędzanie, np. jak są niskie ceny na mleko, to wydaje się, że możemy nie podawać pewnych składników w dawce pokarmowej. (…) Poważnym błędem jest też np. przekarmianie zwierząt niskowydajnych i niewłaściwe karmienie oraz bilansowanie dawek zwierząt wysokowydajnych – wymieniał profesor Kowalski.

Dodatek dodatkowi nierówny

Przy wyborze dodatków warto kierować się m.in. stanem zdrowia zwierząt, czy etapem produkcji

Profesor Kowalski podkreślał podczas rozmów z hodowcami istotną rolę dodatków paszowych w żywieniu krów. Ich dobór i stosowanie powinno być dobrze przemyślane. Warto tu kierować się faktycznym zapotrzebowaniem zwierząt, ich stanem zdrowia, czy kolejnymi etapami produkcji. Należy przy tym też pamiętać, że dodatek, który mało kosztuje, często okazuje się być bardzo drogi – bo nie przynosi oczekiwanych efektów. Z kolei ten, który na pierwszy rzut oka wydaje się być drogi, w ogólnym rozliczeniu może być znacznie bardziej opłacalny, a więc też… tańszy. W końcu przynosi efekty, takie jak wyższa wydajność zwierząt, lepszy skład i jakość mleka, lepsze zacielanie krów, a w konsekwencji wyższe przychody gospodarstwa.

Nowe produkty, nowe możliwości

dr Marcin Andrzejewski

fot. Renata Struzik, agrofakt.pl

Dr Marcin Andrzejewski, kierownik regionu południowo-wschodniego firmy Josera Polska w trakcie konferencji w Tarnowie Podgórnym

Podczas konferencji Josery przedstawiona została nowa linia nutribiotycznych mieszanek mineralnych dla bydła mlecznego. Nowe produkty zawierają aktywny pakiet Keragen LongLife® dla zdrowych racic i wymion oraz dłuższego użytkowania krów. Zastosowano tu najnowsze rozwiązanie firmy JOSERA – pakiet substancji NutriBiotic®, który jest oparte na naturalnych substancjach czynnych pochodzenia roślinnego o dużej aktywności, które działają w organizmie krowy na poziomie komórkowym. Dodatki te zawierają również podwyższone ilości magnezu oraz większa dawkę witaminy E.

Efekty stosowania dodatków nutribiotycznych widoczne są relatywnie szybko, a ich konsekwentne stosowanie zwiększa szansę na lepszą zdrowotność stada, jego wydajność i jakość mleka. Dodatkowym, ciekawym efektem jest wyższa wytrwałość w laktacji, którą wykazano w doświadczeniach produkcyjnych. Opowiadał o tym m.in. dr Marcin Andrzejewski, kierownik regionu południowo-wschodniego firmy Josera Polska.

Badania to potwierdzają…

Doświadczenia na grupie 800 krów potwierdzają zwiększoną wydajność krów o 1,2 kg/szt/dziennie. W przypadku krów o wydajności powyżej 30 litrów dziennie, wzrost produkcji wyniósł 1,3 kg/szt/dziennie. W przypadku krów w środkowej i końcowej laktacji podczas doświadczenia stwierdzono wzrost produkcji o 2,2 kg/szt/dziennie.

…hodowcy również!

Paweł Ratajczak

fot. Renata Struzik, agrofakt.pl

Paweł Ratajczak, właściciel gospodarstwa rolnego z miejscowości Paproć (gm. Nowy Tomyśl, woj. wielkopolskie), w trakcie konferencji w Tarnowie Podgórnym.

Stosowanie dodatków paszowych sprawdza się zarówno w tych większych, jak i mniejszych gospodarstwach. Paweł Ratajczak, właściciel gospodarstwa rolnego z miejscowości Paproć (gm. Nowy Tomyśl, woj. wielkopolskie), w trakcie konferencji w Tarnowie Podgórnym mówił, że dodatki paszowe w jego gospodarstwie są niezbędnym elementem żywienia.

Używam produktów Josery od samego początku, kiedy firma znalazła się w naszym kraju, to jeszcze było przed rokiem 2000. Stosujemy całą paletę produktów dla bydła oraz preparaty mlekozastępcze i startery dla cieląt. Nowa mieszanka jest bardzo interesująca, wprowadziliśmy już podobną o nazwie Dairy Pilot i sprawdziła się – dodał.

Podobną opinię przedstawiła Sylwia Mendyka, zootechnik na fermie bydła w gospodarstwie rolnym Karzec Wiesława Jankowskiego, z miejscowości Karzec w Wielkopolsce. Stado liczy tu ok.650 sztuk, w tym 200 krów mlecznych.

-Ciężko jest utrzymać zdrowotność tak licznego stada, ale z pomocą doradcy żywieniowego z firmy Josera, jest to dużo łatwiejsze. Akurat nasze gospodarstwo od lipca przeszło na żywienie non-GMO i tutaj były początkowo małe problemy, ale wspólnie z żywieniowcem wypracowaliśmy pewne rozwiązania i myślę, że teraz jesteśmy na dobrej drodze do odpowiedniego żywienia i wysokiej produkcji mleka.

Wideorelacja z konferencji w Tarnowie Podgórnym już wkrótce będzie dostępna na naszym portalu.

Skąd wziąć dużo dobrego mleka?

Na jakość i ilość mleka wpływa wiele czynników, wśród nich można wymienić żywienie krów oraz warunki ich utrzymania. Sprawdź!

10 lipca 2018

Jak przebiega trawienie w żwaczu?

Żwacz stanowi centrum dowodzenia całego układu pokarmowego krowy. Dowiedz się, jakie procesy w nim zachodzą!

20 lipca 2018

Trwałe użytki zielone – efekt zwalczania chwastów (wideo)

Zwalczanie chwastów na łąkach to postawa, aby uzyskać wysokiej jakości paszę! Sprawdź efekty zabiegu herbicydowego!

14 lipca 2018

Używamy plików cookies, aby poprawić funkcjonowanie strony AgroFakt.pl. Pliki cookies dopasowują treść strony, w tym wyświetlanych reklam, do indywidualnych potrzeb i zainteresowań użytkownika, pozwalają nam również zrozumieć, w jaki sposób korzystasz z naszej strony. Informacje te są udostępniane naszym partnerom, z którymi współpracujemy w zakresie marketingu, reklamy i analizowania ruchu na stronie. Podmioty te mogą je łączyć z innymi informacjami, których im udzieliłeś. Kontynuując korzystanie z AgroFakt.pl bez zmiany ustawień dotyczących cookies wyrażasz zgodę na ich zamieszczanie w Twoim urządzeniu końcowym. Możesz jednak dokonać zmiany ustawień dotyczących cookies w każdym czasie. Dowiedz się więcej

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close