Jak uprawiać groch siewny? Wszystko co trzeba wiedzieć

Groch siewny, spośród wszystkich gatunków roślin bobowatych grubonasiennych (strączkowych) uprawianych w Polsce, zajmuje pierwsze miejsce pod względem areału uprawy. W 2020 roku areał uprawy wyniósł 53 tys. ha. Groch jest też najbardziej uniwersalną krajową rośliną wysokobiałkową. Jest wykorzystywany zarówno na cele konsumpcyjne jak i paszowe.
Doświadczenia polowe prowadzone przez Centralny Ośrodek Badania Odmian Roślin Uprawnych (COBORU) wskazują, że uzyskiwany plon nasion odmian konsumpcyjnych waha się od 4,8 do 5,0 t∙ha-1, a pastewnych od 3,7 do 4,0 t∙ha-1. Jednocześnie wykorzystanie przez rolników – producentów potencjału plonotwórczego wynosi dla odmian konsumpcyjnych 47%, a dla odmian pastewnych 55%. Jaki z tego wypływa ogólny wniosek? Ano taki, że rolnik wykorzystuje najczęściej w praktyce około 50% możliwości plonotwórczych wybranej odmiany hodowlanej grochu.
Aby możliwie jak najlepiej wykorzystać potencjał plonotwórczy grochu warto przeanalizować te elementy, które w dużym stopniu decydują o powodzeniu uprawy.
Spis treści
Wybór pola w gospodarstwie pod uprawę grochu
Właściwy wybór pola do uprawy grochu siewnego na nasiona jest ściśle uzależniony od swoistych cech botaniczno-rolniczych konkretnej odmiany hodowlanej. Jest jednym z kluczowych elementów, który od samego początku decyduje o prawidłowym wzroście i rozwoju roślin. W konsekwencji o wielkości wytworzonego plonu nasion. Typowe odmiany konsumpcyjne grochu (białokwitnące) wymagają znacznie lepszych stanowisk niż odmiany pastewne białokwitnące (tzw. grochopeluszki), a zwłaszcza barwniekwitnące (tzw. peluszki).
W związku z tym zasiewy odmian konsumpcyjnych grochu należy zaplanować na polach niezakamienionych i o możliwie najbardziej wyrównanej powierzchni. Ponadto wolnych od wieloletnich chwastów. Jak również charakteryzujących się zwięzłymi glebami należącymi do kompleksów:
- pszennego bardzo dobrego (1),
- pszennego dobrego (2),
- żytniego bardzo dobrego (4),
- zbożowo-pastewnego mocnego (8)
- i pszennego górskiego (10), klasy bonitacyjnej I-IIIa.
Jakie gleby pod uprawę grochu?
Odmiany pastewne grochu najlepiej wysiewać na średniozwięzłych glebach, należących do kompleksów:
- pszennego wadliwego (3),
- żytniego dobrego (5)
- i żytniego słabego (6), klasy bonitacyjnej IIIb, IVa i IVb.
Ewentualne decyzje dotyczące uprawy odmian pastewnych na nasiona na lekkich glebach, klasy V, powinny być podejmowane ze szczególną rozwagą. Są one obarczone bardzo dużym ryzykiem braku ekonomicznej opłacalności, w przypadku wystąpienia już niewielkich niedoborów opadów i/lub ich niekorzystnego rozkładu w okresie wegetacji roślin. Jak pokazuje praktyka uzyskiwane wówczas plony nasion nie pokrywają często kosztów bezpośrednich poniesionych na prowadzenie plantacji grochu siewnego.
Jaki odczyn gleby do uprawy grochu?
Gleby na polach przeznaczonych do uprawy grochu siewnego powinny charakteryzować się uregulowanymi stosunkami powietrzno-wodnymi. Istotna jest wysoka zawartość próchnicy oraz wapnia i odczyn zbliżony do obojętnego (pH 6,6-7,2).
Nie należy lokalizować plantacji grochu na glebach zimnych, zlewnych, o wysokim poziomie wód gruntowych (50-60 cm). Jak też o odczynie kwaśnym, okresowo zalewanych lub okresowo zbyt suchych. Na glebach o odczynie kwaśnym (pH 4,6-5,5) nadmiar wolnych jonów glinu i manganu powoduje zahamowanie wzrostu systemu korzeniowego, brak włośników. Ogranicza lub wręcz uniemożliwia prawidłowy rozwój bakterii brodawkowych (Rhizobium leguminosarum bv. viceae) odpowiedzialnych za symbiotyczne wiązanie wolnego azotu z powietrza.
Zbyt niski odczyn gleby (pH poniżej 5,6) uniemożliwia w praktyce pełne wykorzystanie potencjału plonotwórczego wybranej do uprawy odmiany hodowlanej grochu.
Groch siewny ma duże wymagania pod względem odczynu gleby i dostępności jonów wapnia w roztworze glebowym, dlatego zalecane dawki CaO w zależności od kompleksu glebowego i potrzeb wapnowania kształtują się w szerokich granicach od 1,0 do 4,5 tony na 1 hektar. W razie potrzeby wapnowanie gleby nalży wykonać bezpośrednio po zbiorze przedplonu lub wcześniej pod inne gatunki w zmianowaniu.
Stanowisko w zmianowaniu
W płodozmianach większości polskich gospodarstw zdecydowanie przeważają rośliny typowo towarowe jak pszenica i rzepak, co ma swoje bezpośrednie ekonomiczne uzasadnienie w praktyce. Jednak obowiązujące rolników przepisy przewidują spełnienie wymogów bioróżnorodności i zazielenienia, a w tym kontekście uprawa grochu siewnego może być nie tylko spełnieniem prawnego wymogu ale także przynieść szereg wymiernych korzyści ekonomiczno-organizacyjnych.
Uprawa grochu
Aktualnie najlepszym rozwiązaniem technologicznym jest uprawa grochu siewnego po przedplonie zbożowym, po zbiorze którego wysiano niebobowaty międzyplon ścierniskowy (np. gorczycę, facelię, słonecznik), w celu powiększenia kompleksu sorpcyjnego gleby odpowiedzialnego za zaopatrzenie roślin w wodę i składniki pokarmowe.
Powyższe rozwiązanie jest szczególnie wskazane dla gospodarstw ukierunkowanych tylko i wyłącznie na produkcję roślinną, gdyż oddziałuje fitosanitarnie w odniesieniu do zmianowań wysyconych nadmiernie zbożami i poprawia bilans materii organicznej w glebie, zwłaszcza w przypadku braku dostępnych nawozów naturalnych (np. obornika).
W dalszej kolejności w zmianowaniu, ze względu na krótki okres wegetacji, groch siewny jest bardzo dobrym przedplonem na glebach zwięzłych dla pszenicy ozimej. Natomiast na glebach średniozwięzłych dla rzepaku ozimego lub jęczmienia ozimego. Dodatkowo groch siewny przyczynia się do lepszego ukorzeniania się gatunków następczych. Dzięki silnemu systemowi korzeniowemu typu palowego rozluźnia warstwę podorną, a także wprowadza do gleby znaczne ilości azotu 40-90 kg∙ha-1.
Jak uprawiać groch?
Bezpośrednio po zbiorze przedplonu zbożowego należy uprawić glebę z użyciem np. brony talerzowej. Przede wszystkim w celu zerwania wierzchniej warstwy ścierniska, przerwania zbędnego parowania wody oraz zniszczenia występujących chwastów. Kolejno warto rozważyć wysiew międzyplonu ścierniskowego (jednogatunkowego lub mieszaniny wielogatunkowej). Wytworzona w następstwie biomasa wprowadzona do gleby poprawi jej właściwości fizyko-chemiczne.
W gospodarstwach stosujących system płużny późną jesienią wykonuje się głęboką orkę zimową, natomiast w gospodarstwach preferujących uprawę bezpłużną gruberowanie i/lub kultywatorowanie na głębokość 25-30 cm. Wisenna uprawa roli rozpoczyna się od starannego wyrównania pola za pomocą agregatu uprawowego, którego głębokość pracy powinna być o 2-3 cm większa od planowanej głębokości siewu nasion grochu (6-8 cm). Dokładne wyrównanie pola przed siewem nie tylko ułatwi przeprowadzenie samego siewu, ale także przyczyni się do ograniczenia strat nasion podczas zbioru kombajnowego.
Jak nawozić groch?
Groch siewny ma duże wymagania pod względem zasobności gleby w składniki pokarmowe. Na glebach zwięzłych i średniozwięzłych fosfor i potas można bez obaw o straty na skutek wypłukiwania wnieść jesienią, natomiast na stanowiskach lżejszych należy potas zastosować wiosną ze względu na możliwość jego szybkiego przemieszczenia z profilu glebowego. och
Wielkość wnoszonych dawek nawozów fosforowych i potasowych zależy od przewidywanego plonu nasion grochu w danym gospodarstwie, kompleksu glebowego oraz od zawartości przyswajalnych form tych składników w glebie.
Zalecane dawki fosforu (P2O5) w uprawie grochu na nasiona wahają się w przedziale od 15 do 80 kg na 1 hektar.
Zalecane dawki potasu (K2O) na 1 hektar w uprawie grochu na nasiona wynoszą od 20 do 135 kg.
Podstawą do podjęcia właściwej decyzji o wielkości wnoszonego nawożenia fosforowo-potasowego jest posiadanie aktualnych wyników analiz zasobności gleby w powyższe makroskładniki (np. z Okręgowej Stacji Chemiczno-Rolniczej).
Szczepienie nasion grochu
W dostępnej literaturze przedmiotu przeważa dotychczas pogląd, że groch siewny dla prawidłowego początkowego rozwoju, tj. przed nawiązaniem symbiozy z bakteriami brodawkowymi, wymaga aplikacji tzw. dawki startowej azotu w wysokości 25-30 kg∙ha-1.
Jednak praktyka polowa wskazuje, że w przypadku stosowania przedsiewnego szczepienia mikrobiologicznego nasion dedykowaną specjalnie dla grochu szczepionką zawierającą w swym składzie bakterie Rhizobium leguminosarum bv. viceae można całkowicie zrezygnować z nawożenia azotem mineralnym bez uszczerbku dla uzyskanego plonu nasion. Przy czym aby zabieg mikrobiologicznego szczepienia nasion grochu był wysoce efektywny należy go wykonać bezpośrednio przed samym siewem, przy ograniczonym do minimum dostępie światła oraz dbając o jak najlepsze pokrycie nasion siewnych aplikowanym preparatem (np. Nitragina, Nitroflora, Nitraza). Koszt preparatu kształtuje się na poziomie 50-60 zł na 1 hektar.
Nawożenie grochu mikroelementami
W technologiach uprawy grochu siewnego na suche nasiona celowość stosowania dolistnego nawożenia mikroelementami (bor, cynk, kobalt, mangan, molibden) nie została dotychczas jednoznacznie potwierdzona.
Wyniki dotychczasowych doświadczeń ścisłych i łanowych oraz praktyka polowa wskazują z jednej strony na statystycznie istotny wzrost plonów nasion, a z drugiej podkreślają, że uzyskana nadwyżka finansowa często tylko pokryła koszty zakupu i aplikacji nawozu mikroelementowego.
Większą zasadność stosowania nawozów mikroelementowych odnotowano w uprawie grochu siewnego na zielone nasiona dla przetwórstwa spożywczego, gdzie uzyskiwany przychód za wyprodukowaną jednostkę plonu jest wyższy niż w uprawie grochu na suche nasiona.
Jak siać groch?
Jak siać groch, by uzyskać dobre i równomierne wschody? Siew grochu powinien nastąpić bezpośrednio po rozpoczęciu wiosennych prac polowych, gdy gleba lekko obeschnie, ale zachowa odpowiednią wilgotność. W południowo-zachodniej Polsce optymalny termin przypada zazwyczaj na drugą dekadę marca, natomiast w rejonach północno-wschodnich – na pierwszą dekadę kwietnia. Wczesny siew grochu pozwala roślinom lepiej wykorzystać wiosenną wilgoć, a niskie temperatury sprzyjają silnemu ukorzenieniu i inicjują proces jaryzacji. To kluczowy etap, który umożliwia prawidłowe przejście grochu z fazy wegetatywnej (wzrost pędów i liści) do fazy generatywnej (tworzenie pąków kwiatowych i strąków).
Groch zaczyna kiełkować już w temperaturze 2–3°C, a wschodzi przy 5–6°C. Dlatego wczesny siew jest korzystny – rośliny znoszą krótkotrwałe przymrozki do –5°C i szybciej rozwijają system korzeniowy. Należy jednak unikać siewu w zbyt mokrą glebę, która może utrudnić kiełkowanie i doprowadzić do gnicia nasion. Warto również zwrócić uwagę na głębokość – groch sieje się na 5–7 cm, w rzędach oddalonych o 12–20 cm, w zależności od odmiany i rodzaju gleby.
Pełne wykorzystanie potencjału plonotwórczego grochu siewnego jest możliwe przy zapewnieniu optymalnej obsady roślin na jednostce powierzchni, zgodnie z zaleceniami hodowcy. Dla odmian konsumpcyjnych średnio- i długołodygowych optymalny wysiew wynosi 80–100 nasion na 1 m², natomiast dla odmian krótkołodygowych i wąsolistnych – do 120 nasion/m². Pastewne odmiany długołodygowe wystarczy wysiać w zagęszczeniu 75 nasion/m², a odmiany o krótszych łodygach – w obsadzie około 100 nasion/m².
W praktyce oznacza to, że siew grochu najlepiej przeprowadzać wcześnie, w dobrze przygotowaną, lekko wilgotną glebę, z zachowaniem równych odstępów między rzędami i właściwej głębokości. Dzięki temu rośliny wschodzą równomiernie, lepiej znoszą okresowe chłody i wykorzystują wiosenne zapasy wody, co bezpośrednio przekłada się na wyższy plon.
Jak obliczyć ilość wysiewu ziarna grochu?
Ilość wysiewu należy wyliczać korzystając z poniższego wzoru [Sychowicz 2014].
O dopłaty do zakupu nasion siewnych grochu mogą ubiegać się rolnicy, którzy stosują wysiew materiału kategorii elitarny lub kwalifikowany. Przy czym ilość wysiewu nie może być mniejsza niż 200 kg nasion na 1 hektar.
Kiełkowanie grochu
Groch kiełkuje hypogeicznie, to znaczy, że po rozwinięciu korzonka zarodkowego z nasienia nie wyciąga liścieni na powierzchnię gleby. W fazie wschodów ukazuje się nad powierzchnią gleby łodyżka nadliścieniowa ze stożkiem wzrostu i zawiązkami liści.
Kiełkowanie hypogeiczne grochu umożliwia wykonanie siewu na większą głębokość, niż gatunków bobowatych kiełkujących epigeicznie. Głębokie przykrycie nasion warunkuje nie tylko dobre wschody. Co więcej chroni kiełkujące rośliny przed ewentualnym uszkodzeniem przez herbicydy stosowane bezpośrednio po siewie. Ponadto gdy nasiona są głębiej przykryte, mogą tworzyć się korzenie przybyszowe na części łodygi znajdującej się w glebie. To z kolei ułatwia roślinom pobieranie składników pokarmowych i wody. Optymalna głębokość siewu grochu waha się od 6 do 8 cm w zależności od warunków glebowych. Na glebach lżejszych i suchszych należy wysiewać nasiona głębiej niż na zwięzłych i wilgotniejszych.
Jak chronić groch?
Przecież prowadzenie integrowanej ochrony roślin grochu jest nie tylko obowiązkiem prawnym profesjonalnego producenta. To również główny czynnik warunkujący uzyskanie wysokich i stabilnych plonów nasion.
W związku z następującymi aktualnie, na terenie całej Unii Europejskiej, zmianami dotyczącymi możliwości stosowania różnego rodzaju substancji aktywnych m.in. w uprawie grochu siewnego przy chemicznej ochronie przed agrofagami środki ochrony roślin należy dobierać według najnowszych „Zaleceń Ochrony Roślin Rolniczych” lub „Programu ochrony grochu” wydanych przez Instytut Ochrony Roślin – Państwowy Instytut Badawczy w Poznaniu i/lub korzystając z portalu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Jak chronić groch? Informacje o tym jakimi środkami prowadzić ochronę plantacji grochu można znaleźć w ministerialnej wyszukiwarce środków ochrony roślin.
Kiedy zbierać groch?
Niektóre odmiany hodowlane grochu siewnego mogą generować wiele trudności podczas zbioru kombajnowego. Wiąże się to z ich specyficznymi właściwościami biologicznymi i fizykochemicznymi. U części odmian wiotka łodyga sprzyja wyleganiu. Utrudnia to zbiór i przyczynia się do dużych strat ilościowych i jakościowych plonu nasion. Ponadto zbyt niskie osadzanie się strąków i/lub silne wyleganie roślin jest przyczyną strat powodowanych trudnością prowadzenia zespołu tnącego kombajnu w bliskiej odległości od powierzchni gleby. Wówczas część nieściętych roślin pozostaje na polu. Stąd nie do końca przemyślany wybór konkretnej odmiany hodowlanej grochu do siewu ma często swoje negatywne konsekwencje podczas zbioru.
Obecnie najczęściej groch zbierany jest jednoetapowo kombajnem. Zbiór rozpoczyna się, gdy 80–90% nasion jest twardych, a słoma sucha. Należy pamiętać, że duży wpływ na jakość zbioru ma odpowiednie przygotowanie kombajnu. Ściśle mówiąc, trzeba zwrócić uwagę na ustawienie minimalnej wysokości cięcia, umiejętnie wykorzystać możliwości regulacji nagarniacza przy zbiorze roślin wyległych. Znaczenie ma również zastosowanie optymalnych prędkości obrotowych bębna młócącego i wentylatora. Nie mówiąc już, że w uzasadnionych przypadkach (małe zachwaszczenie, jednokierunkowe wyleganie roślin) przydatne jest zastosowanie podnośników wyległych roślin.
Po omłocie nasiona grochu wymagają doczyszczenia i dosuszenia do 13–14% wilgotności. Należy przestrzegać zasady, że im wilgotniejsze są nasiona, tym niższa powinna być temperatura ich suszenia. Co więcej, nasiona zawierające 30% wody powinny być dosuszane w temperaturze nieprzekraczającej 30°C. Po obniżeniu wilgotności nasion do 25%, a następnie do 20%, temperatura powietrza może być podwyższona odpowiednio do 35 i 45°C. W dodatku suszenie nasion przeznaczonych na paszę nie powinno odbywać się w zbyt wysokiej temperaturze. Wówczas może nastąpić pogorszenie przyswajalności niektórych składników pokarmowych.
Ekonomika produkcji grochu siewnego
Bez wątpienia w praktyce o wygenerowaniu w gospodarstwie nadwyżki bezpośredniej z uprawy grochu siewnego decydują trzy elementy. Po pierwsze przychód uzyskany ze sprzedaży zebranego plonu nasion. Po drugie koszty bezpośrednie poniesione na produkcję. I po trzecie uzyskane dodatkowe płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Projekty inżynierskie opracowane przez dyplomantów Instytutu Agroekologii i Produkcji Roślinnej Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu wskazują, że w gospodarstwach rodzinnych uzyskujących plony nasion grochu siewnego na poziomie 3,5-4,3 tony z hektara, w 2020 roku, możliwe było wygenerowanie nadwyżki bezpośredniej w wysokości 2-3 tys. zł na 1 hektar, po uwzględnieniu jednolitej płatności obszarowej wynoszącej 483,79 zł, płatności do roślin strączkowych na ziarno (do pierwszych 75 ha) – 724,38 zł oraz płatności za zazielenienie wynoszącej 323,85 zł.
Jednocześnie odnotowano, że zwiększenie areału uprawy grochu siewnego w Polsce jest ściśle uzależnione od poziomu plonowania poszczególnych odmian hodowlanych. Jak również wsparcia instytucjonalnego w postaci różnego rodzaju dopłat do produkcji.
Korzyści z uprawy grochu
Ponadto zwrócono uwagę na następujące korzyści materialne i niematerialne wynikające z uprawy grochu siewnego w gospodarstwie:
- Zwiększenie zawartości materii organicznej w glebie (wprowadzone do gleby resztki pozbiorowe).
- Poprawa właściwości fizyko-chemicznych gleby. Poprawa struktury, ułatwienie podsiąku wody, napowietrzenie gleby, przemieszczenie składników pokarmowych z głębszych warstw gleby do wierzchnich warstw.
- Ograniczenie występowania kompensacji chwastów (szczególnie w płodozmianach zbożowych).
- Zwiększenie aktywności mikrobiologicznej gleby, stymulacja rozwoju organizmów glebowych (np. dżdżownic).
- Pozostawienie w resztkach pozbiorowych dla roślin następczych 40-90 kg azotu, 5-25 kg fosforu, 10-60 kg potasu na 1 ha. Ograniczenie kosztów nawożenia mineralnego pod gatunek następczy.
- Poprawa zdrowotności roślin następczych (działanie fitosanitarne).
- Zwiększenie plonów ziarna / nasion gatunku następczego (od 0,5 do 1,0 tony).
- Wypełnienie obowiązku utrzymania obszarów proekologicznych w gospodarstwie (obszary EFA – zazielenienie).
prof. dr hab. Marcin Kozak, Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu
Literatura:
- Bobrecka-Jamro D., Fordoński G., Kotecki A., Kozak M., Prusiński J., Pszczółkowska A., Szpunar-Krok E., Szukała J., 2020. Rośliny bobowate grubonasienne (strączkowe), w: Uprawa roślin. Tom III / Kotecki Andrzej (red.), ISBN 978-83-7717-342-8, ss. 19-235.
- Faligowska A., Fordoński G., Kotecki A., Kozak M., Koziara W., Malarz W., Olszewski J., Panasiewicz K., Prusiński J., Pszczólkowska A., Szukała J., Szymańska G. 2018. Rolnicza i ekonomiczna waloryzacja przedplonów strączkowych w uprawie zbóż i rzepaku. Wydawnictwo UPWr, ss.114, DOI:10.30825/1.6.2018
- Florek J., Czerwińska-Kayzer D., Jerzak M., 2012. Aktualny stan i wykorzystanie produkcji upraw roślin strączkowych. Fragm. Agron. 29(4), 45-55.
- Jasińska Z., Kotecki A., 1993. Rośliny strączkowe. PWN Warszawa.
- Podleśny J., 2005. Rośliny strączkowe w Polsce. Perspektywy uprawy i wykorzystanie nasion. Acta Agrophysica 6(1), 213-224.
- Strażyński P., Mrówczyński M., 2014. Metodyka integrowanej ochrony grochu siewnego dla producentów. IOR-PIB, Poznań.
- Sychowicz J., 2014. Uprawa grochu siewnego. MODR w Warszawie.
- Szukała J., Księżak J. 2015. Uprawa roślin strączkowych w Polsce. FAPA, Warszawa
Nowe odmiany grochu siewnego w 2025 roku
W 2025 roku poleca się odmiany grochu siewnego, które zostały wpisane do rejestru COBORU. Należą do nich odmiany Asgard, Astronaute, Ostinato oraz Orchestra. Wszystkie charakteryzują się dobrą odpornością na choroby oraz wysoką plennością. Wybór odmiany powinien uwzględniać lokalne warunki glebowe i klimatyczne. Dlatego warto korzystać z aktualnych rekomendacji COBORU oraz konsultować się z doradcami rolniczymi.
Top 10 odmian grochu siewnego na rok 2025
- Astronaute – odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, polecana do uprawy na zbiór suchych nasion. Charakteryzuje się wysoką plennością i odpornością na choroby.
- Asgard – odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, wyróżniająca się wysoką plennością i odpornością na choroby.
- Grot – odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, cechująca się wysoką plennością i dobrą jakością nasion.
- Ostinato – odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, o wysokiej plenności i odporności na choroby.
- Orchestra – odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, z wysoką plennością i dobrą jakością nasion.
- Mandaryn – odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, charakteryzująca się wysoką plennością i dobrą jakością nasion.
- Kazek – odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, o wysokiej plenności i dobrej jakości nasion.
- SM Market – odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, z wysoką plennością i dobrą jakością nasion.
- Nemo – odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, wyróżniająca się wysoką plennością i dobrą jakością nasion.
- Olimp – odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, cechująca się wysoką plennością i dobrą jakością nasion.
Nawożenie grochu siewnego
Groch siewny sam wiąże azot atmosferyczny, co pozwala ograniczyć nawożenie azotowe. Jednak w 2025 roku nadal zaleca się stosowanie nawozów fosforowych i potasowych na podstawie analizy gleby. W praktyce warto przeprowadzać regularne badania gleby i dostosowywać dawki nawozów. Dzięki temu można zoptymalizować wzrost roślin i uzyskać wyższe plony.
Ochrona i technologie uprawy grochu siewnego
W 2025 roku zaleca się stosowanie zapraw nasiennych zatwierdzonych do ochrony grochu przed chorobami grzybowymi. Ponadto ważne jest przestrzeganie zasad płodozmianu i monitorowanie występowania szkodników. Rolnicy korzystają także z nowoczesnych maszyn do precyzyjnego siewu, co wpływa na efektywność produkcji. Takie rozwiązania pomagają ograniczyć straty plonu i poprawić opłacalność uprawy.
Najczęściej zadawane pytania o siew grochu
Jak siać groch, aby dobrze wschodził?
Groch najlepiej siać wcześnie – od połowy marca do początku kwietnia. Nasiona umieszczaj na głębokości 5–7 cm, w rzędach oddalonych o 12–20 cm. Ważne, aby gleba była lekko wilgotna i niezaskorupiona. Zbyt późny siew grochu ogranicza plon i utrudnia równomierne dojrzewanie.
Kiedy siać groch w różnych regionach Polski?
W południowo-zachodniej Polsce groch sieje się zwykle w drugiej dekadzie marca, a w północno-wschodnich rejonach – w pierwszej dekadzie kwietnia. Wczesny termin siewu pozwala roślinom lepiej wykorzystać wiosenną wilgoć i szybciej przejść proces jaryzacji.
Jak głęboko siać groch?
Optymalna głębokość siewu grochu to 5–7 cm. Na glebach lekkich można siać nieco głębiej, na cięższych – płycej. Ważne, aby nasiona miały stały kontakt z wilgotną warstwą gleby, co zapewnia szybkie i równomierne wschody.
Jak uprawiać groch po siewie?
Po siewie grochu należy regularnie odchwaszczać pole, kontrolować wilgotność i chronić rośliny przed chorobami. Warto też rozważyć zaprawianie nasion preparatami z bakteriami Rhizobium leguminosarum, które zwiększają zdolność wiązania azotu i wspomagają wzrost.
Ile nasion grochu wysiać na 1 m²?
W zależności od odmiany: średnio- i długołodygowe – 80–100 nasion/m², wąsolistne i krótkołodygowe – 110–120 nasion/m². Zbyt gęsty siew ogranicza rozwój roślin, a zbyt rzadki zmniejsza plon.












200 kg na ha nasion do siewu to porażka wystarczy odrobina suszy czy chlodna wiosna i chwasty zaczynają popis z doświadczenia mogę powiedzieć że 300-350 to jest minimum aby groch był konkurencyjny dla chwastow i dobrze przykrył glebę na dodatek taka obsada sprawia że groch trudniej wylega bo trzyma się to wszystko razem przy niższych normach wysiewu trudno to uzyskać. Ewentualnie odmiany bardzo wysokie. Miałem kiedyś odmianę chyba muza w dobrych warunkach urósł na 2m jak dojrzała było 0.5 m więc super warunki do zbioru jak na groch.