Azot w pszenicy – ile na pierwszą dawkę wiosną?
Azot w pszenicy zostanie w tym sezonie podany w ustawowym terminie od 1 marca. Mianowicie dlatego, że zima 2025/2026 była mroźna i śnieżna niemal do końca lutego. Natomiast obecnie, ze względu na to, że roztopy silnie uwilgotniły glebę, wiosenna pierwsza dawka wymaga spokojnej kalkulacji, a nie pośpiechu.
Spis treści
Azot w pszenicy po zimie 2025/2026
Azot w pszenicy w tym roku startuje znacząco inaczej, niż w trzech poprzednich latach. Mieliśmy bowiem zimą 2025/2026 długotrwałe mrozy. Ponadto miejscami grubą pokrywę śnieżną. W międzyczasie dochodziło do odwilży i roztopów. Po czym znów nadciągał śnieg i kolejne spadki temperatury. Takie warunki wprowadziły rośliny w klasyczny stan spoczynku, który utrzymał się praktycznie do ostatnich dni lutego.
Czyli w tym czasie zimująca pszenica nie pobierała składników z gleby. Jednak zmienne roztopy mogły sprzyjać przemieszczaniu azotu w głąb profilu. Co więcej, obecnie na terenach zagrożonych podtopieniami ryzyko wymycia jest realne. Wysoki stan rzek zwiększa lokalne zagrożenie zalaniami. Do takich sytuacji dochodzi już na Żuławach Wiślanych i częściowo na Kujawach.
Natomiast w innych regionach Polski gleby są bardzo wilgotne. Dlatego wjazd ciężkiego sprzętu może doprowadzić do zagęszczeń gruntu. Jeśli rolnik wjedzie zbyt wcześnie, zniszczy strukturę i ograniczy rozwój systemu korzeniowego.
Azot w pszenicy należy dostosować do kondycji i stanu plantacji – jednakowa dawka na całym polu może prowadzić do strat i nierównomiernego rozwoju łanu
Ile azotu na pierwszą dawkę?
W praktyce doradczej pierwsza dawka (tzw. startowa) powinna odpowiadać stanowi plantacji, a nie jedynie kalendarzowi. Jeśli obsada jest dobra, pszenica nie przemarzła i dobrze się rozkrzewiła jesienią, wystarczy 60–70 kg N/ha przy ruszaniu wegetacji. Natomiast gdy rośliny są słabsze, można rozważyć do 80 kg N/ha. Jednak należy uważać, aby roślin osłabionych niską temperaturą nie obciążyć zbyt wysoką dawką azotu.
Całkowite zapotrzebowanie pszenicy przy plonie 7–9 t/ha wynosi zwykle 160–220 kg N/ha. Jednak pierwsza dawka wiosenna ma przede wszystkim odbudować potencjał krzewienia i pobudzić regenerację po zimie. Dlatego nie powinna być zbyt wysoka, zwłaszcza na glebach zagrożonych wymyciem.
Na stanowiskach lżejszych warto podzielić azot. Wtedy pierwsza część może wynieść 50–60 kg N/ha.
Kolejną dawkę (tzw. produkcyjną) zastosujemy na 1. kolanko. Czyli 14–21 dni po pierwszej. Takie rozwiązanie ogranicza straty i poprawia wykorzystanie składnika.
Trzecia dawka (tzw. jakościowa) przypadnie na fazę liścia flagowego do kłoszenia zboża. Wynieść może 30–60 kg N/ha.
Nieodzownym dodatkiem powinna być także siarka (SO3), np. w formie Saletrosanu. Wspomaga gospodarkę azotu w roślinie.
Wilgotna gleba a decyzja o wjeździe na pole pszenicy
Prognozy na pierwsze dni marca wskazują wyższą temperaturę i nasłonecznienie. Dlatego gleba powinna stopniowo obsychać. Jednak obecnie w wielu regionach profil jest silnie nasycony wodą. Dlatego warto jeszcze poczekać. Zbyt wczesny wjazd przyniesie więcej szkód niż korzyści. Zagęszczona warstwa ograniczy rozwój korzeni, a więc także pobieranie azotu. W efekcie nawet prawidłowa dawka nie przyniesie oczekiwanego efektu plonotwórczego.
Oczywiście najlepiej aby rolnik sam ocenił nośność gleby w terenie. Wystarczy wykonać prosty test butem lub łopatą. Jeśli struktura się rozpada, można myśleć o nawożeniu.
Azot w pszenicy – decyzja z rozwagą
Azot w pszenicy w tym sezonie wymaga podejścia elastycznego. Z jednej strony rośliny długo pozostawały w spoczynku, więc mogą potrzebować wyraźnego wsparcia startowego. Z drugiej strony roztopy i wysoka wilgotność zwiększają ryzyko wymycia składników pokarmowych z gleby.
Ponadto gleby są miejscami nadmiernie uwilgotnione, dlatego należy chronić ich strukturę. Pierwsza dawka powinna wynosić zazwyczaj 60–80 kg N/ha, zależnie od obsady i stanowiska. Wyższe ilości warto rozłożyć w czasie.
Podsumowując, azot w pszenicy na przedwiośniu 2026 należy zastosować dopiero po ocenie pola i warunków wodnych. Zima była mroźna, a roztopy zmienne, więc zasoby w glebie mogą być nierównomierne. Jeśli rolnik dostosuje dawkę do realnych warunków, pierwsza wiosenna aplikacja pozwoli odbudować potencjał plonowania bez niepotrzebnego ryzyka strat.
FAQ: Azot w pszenicy – ile na pierwszą dawkę wiosną?
Ile azotu należy podać w pierwszej dawce wiosną?
W zależności od stanu plantacji, pierwsza dawka powinna wynosić 60–80 kg N/ha, w przypadku dobrej obsady wystarczy na początek 60–70 kg N/ha, a przy słabszych roślinach można rozważyć do 80 kg N/ha.
Dlaczego nie można spieszyć się z pierwszą dawką azotu?
Zbyt wczesny wjazd na pole, gdy gleba jest zbyt wilgotna, może prowadzić do zagęszczenia gruntu, co ogranicza rozwój korzeni i wpływa negatywnie na pobieranie azotu przez rośliny.
Jakie ryzyko niesie z sobą wysoka wilgotność gleby?
Wysoka wilgotność gleby zwiększa ryzyko wymycia azotu z profilu glebowego, co może prowadzić do strat składników pokarmowych, a tym samym do obniżenia plonów.
Kiedy powinna być stosowana druga dawka azotu?
Druga dawka azotu, tzw. produkcyjna, powinna być stosowana na 1. kolanko pszenicy, czyli 14–21 dni po pierwszej dawce.
Jak ocenić, czy można wjechać na pole z nawożeniem?
Rolnik powinien ocenić nośność gleby, wykonując prosty test butem lub łopatą. Jeśli struktura gleby się rozpada, można myśleć o nawożeniu.
Obserwuj nas w Google News. Bądź na bieżąco!
