Połyśnica marchwianka – zwalczanie w uprawie
Jedna z najpopularniejszych upraw w Polsce stale jest atakowana przez szkodniki, takie jak połyśnica marchwianka. Może ona doprowadzić do masowego obumierania rośliny. Dowiedz się, jak zwalczać tego szkodnika.
Marchew należy do najczęściej uprawianych w naszym kraju warzyw korzeniowych. Bowiem, jak wiadomo z danych GUS, w Polsce w ostatnich latach marchew uprawia się na powierzchni 22–24 tys. ha. To naprawdę daje nam miejsce w ścisłej europejskiej czołówce.
Niestety marchew jest atakowana przez wiele szkodników, takich właśnie jak połyśnica marchwianka. Mogą one spowodować duże straty w plonach, jak również doprowadzić do masowego obumierania roślin. Korzenie marchwi zaatakowane przez szkodniki nie nadają się do konsumpcji i przechowywania.
Spis treści
Najważniejsza połyśnica marchwianka
Jest najgroźniejszym szkodnikiem marchwi. Występuje bowiem pospolicie na terenie całej Polski i wymaga obligatoryjnego zwalczania. Oprócz marchwi atakuje pietruszkę, pasternak, seler, kminek oraz koper, jak również rośliny dziko rosnące, co należy uwzględnić w zmianowaniu.
Połyśnica marchwianka – objawy żerowania.
Szkody wyrządzają larwy. Larwy pokolenia wiosennego żerują na młodych roślinach marchwi, powodując ich więdnięcie, żółknięcie i zasychanie. Jedna larwa może zniszczyć do 10 roślin w rzędzie. Jeśli marchew była wysiana wcześniej i rośliny są większe można na korzeniach zobaczyć płytkie chodniki wypełnione rdzawymi, płynnymi odchodami.
Muchówka ma długość do 6 mm, jest smukła, jej odwłok jest czarny, błyszczący, jak również ostro zakończony. Skrzydła z kolei są opalizujące. Połyśnica marchwianka ma rude nogi. Larwy są walcowate, białawe oraz beznogie, dorastają do 7 mm. Jajo jest natomiast mlecznobiałe, długości do 0,6 mm. Z kolei bobówki są brązowe, długości ok. 5 mm.
Połyśnica marchwianka – dorosły owad.
Rozwój szkodnika
Zimują poczwarki w bobówkach w glebie. Szkodnik może także zimować w korzeniach marchwi w przechowalni. W ciągu roku rozwijają się dwa pokolenia. Muchówki pierwszego pokolenia pojawiają się, gdy wierzchnia warstwa gleby osiągnie temperaturę 12ºC. Przypada to najczęściej na połowę maja. Co ważne, w tym czasie powinny być ustawione tablice do sygnalizacji pojawu połyśnicy marchwianki. Samice po wylocie uzupełniają braki pokarmowe, odżywiając się nektarem kwitnących chwastów.
Połyśnica marchwianka najchętniej przebywa w zaroślach, skąd nalatuje na pola z marchwią. Najczęściej lata w godzinach porannych i późno popołudniowych. Samice składają jaja pod grudki gleby, w pobliżu roślin. Samice, przede wszystkim składają jaja na roślinach rosnących na brzeżnym pasie pola — do 30 m w głąb wielohektarowej plantacji. Dalej tylko około 10% samic składa jaja. Po 8–14 dniach larwy wychodzą z jaj i wgryzają się do korzenia, gdzie żerują przez 21–28 dni. Muchówki najbardziej aktywne są w temperaturze 12–18ºC i suchej, bezwietrznej pogodzie.
Ważna lokalizacja plantacji!
Podstawową zasadą ochrony marchwi przed tym groźnym szkodnikiem jest odpowiednia lokalizacja plantacji. Najważniejsze jest, aby:
- nie zakładać plantacji marchwi w bezpośrednim sąsiedztwie ubiegłorocznych upraw marchwi, pietruszki, selera lub pasternaku;
- nie zakładać plantacji marchwi w pobliżu zarośli i drzew, ponieważ samice po oblocie i złożeniu jaj wracają na odpoczynek.
Żółte tablice do sygnalizacji połyśnicy marchwianki
Do sygnalizacji lotu połyśnicy marchwianki stosuje się żółte tablice lepowe o wymiarach 20×20 cm. Tablice powinny być po pierwsze, ustawione po jednej na każdym boku pola. Po drugie, 1/3 tablicy powinna wystawać nad nać marchwi.
Bardzo dobre efekty w odławianiu połyśnicy marchwianki daje zastosowanie tablicy lepowej pod katem 45º w stosunku do powierzchni ziemi. Badania prowadzone w Instytucie Warzywnictwa (obecnie Instytut Ogrodnictwa) w Skierniewicach wykazały, że tak ustawione tablice odławiają połyśnicę marchwiankę kilka dni wcześniej niż na tablicach ustawionych standardowo.
Tablice należy przeglądać codziennie, notując liczbę odłowionych muchówek. Są one najbardziej efektywne przez pierwsze 5 dni. Po tym czasie klej zaczyna wysychać, a tablice są pokryte szczątkami roślin i innymi owadami. Tablice należy wymieniać co kilka dni, ponieważ na zabrudzonej tablicy trudno zidentyfikować szkodnika.
Termin ustawienia żółtych tablic do sygnalizacji
Termin ustawienia na plantacji tablic do monitorowania lotu muchówek pokolenia wiosennego przypada na okres od połowy maja do połowy czerwca. Z kolei w przypadku pokolenia letniego — od połowy lipca do połowy sierpnia. Progiem zagrożenia jest odłowienie 1 muchówki dziennie przez kolejne 3 dni.
Połyśnica marchwianka – tablice trzeba wymieniać.
Jak zapobiegać występowaniu szkodników?
Połyśnica marchwianka może być zwalczana przede wszystkim przez zabiegi agrotechniczno-higieniczne, polegające na:
- odpowiedniej lokalizacji plantacji;
- właściwym nawożeniu;
- prawidłowo przygotowanym stanowisku;
- przestrzeganiu zmianowania upraw;
- stosowaniu 4 letniej przerwy w uprawie marchwi na tym samym stanowisku.
FAQ: Połyśnica marchwianka – zwalczanie w uprawie
Jakie szkody powoduje połyśnica marchwianka?
Larwy połyśnicy marchwianki powodują więdnięcie, żółknięcie i zasychanie młodych roślin marchwi oraz tworzą rdzewiejące chodniki na korzeniach, co czyni je nieodpowiednimi do konsumpcji i przechowywania.
Jakie są objawy obecności połyśnicy marchwianki na polu?
Objawami są więdnięcie i żółknięcie roślin oraz rdzawobrązowe chodniki w korzeniach marchwi, widoczne zwłaszcza na większych roślinach.
Kiedy ustawiamy żółte tablice do sygnalizacji połyśnicy marchwianki?
Tablice należy ustawić w połowie maja dla pokolenia wiosennego i od połowy lipca dla pokolenia letniego.
Jak można zapobiegać występowaniu połyśnicy marchwianki?
Zapobieganie obejmuje odpowiednią lokalizację plantacji z dala od ubiegłorocznych upraw i zarośli, prawidłowe nawożenie oraz przestrzeganie zmianowania upraw.
Dlaczego lokalizacja plantacji marchwi jest ważna w zwalczaniu połyśnicy marchwianki?
Odpowiednia lokalizacja zapobiega złożeniu jaj przez połyśnicę na brzegu pola i zmniejsza ryzyko infestacji z sąsiednich zarośli i zeszłorocznych plantacji.
Obserwuj nas w Google News. Bądź na bieżąco!
Bądź na bieżąco z informacjami z rynku rolnego
