Uwaga! Bakteryjna cętkowatość pomidora na plantacji
W pierwszych dniach czerwca br. na Platformie Sygnalizacji Agrofagów poinformowano o stwierdzeniu groźnej choroby pomidora gruntowego. Mianowicie na plantacji pod Łodzią pojawiła się bakteryjna cętkowatość pomidora.
Groźna choroba pomidora gruntowego, bakteryjna cętkowatość pomidora (Pseudomonas syringae pv. Tomato) pojawiła się na plantacji w województwie łódzkim. Instytut Ochrony Roślin ostrzega plantatorów.
Spis treści
Szkodliwość choroby w uprawie pomidora gruntowego
Bakteryjna cętkowatość pomidora jest groźna we wszystkich fazach rozwojowych pomidorów (skala BBCH 1/19). Jednakże największą szkodliwość wykazuje w czasie dojrzewania owoców (skala BBCH 8/81-89). Bowiem owoce pomidora z plamami są dyskwalifikowane jako surowiec dla przetwórstwa.
Objawy choroby mogą występować od wczesnych faz rozwojowych (skala BBCH 1/19). Pierwsze symptomy pojawiają się na liściach i łodydze. Mają postać ciemnych plamistości. Choroba może wystąpić we wszystkich fazach rozwojowych roślin i trwać aż do końca zbiorów.
Objawy bakteryjnej cętkowatości pomidora na liściach.
Pierwsze objawy bakteryjnej cętkowatości pomidora w tym sezonie
Na Platformie Sygnalizacji Agrofagów prowadzonej przez IOR-PIB zakomunikowano o wystąpieniu pierwszych objawów bakteryjnej cętkowatości pomidora. Ściśle mówiąc, w dniu 2 czerwca 2025 r. pierwsze symptomy tej groźnej choroby stwierdzono na plantacji pomidora gruntowego w miejscowości Głowno (powiat zgierski, województwo łódzkie).
Charakterystyczne objawy na roślinach pomidora
Ściśle mówiąc, na roślinach zaobserwowano drobne, brunatne plamki z charakterystyczną żółtą otoczką (tzw. halo). Objawy wystąpiły na liściach, a także były widoczne również na pędach i kwiatostanach rośliny.
Owoce pomidora z plamami są dyskwalifikowane jako surowiec dla przetwórstwa.
Jakie objawy daje bakteryjna cętkowatość pomidora na owocach?
Na skórce zielonych owoców pojawiają się liczne, drobne (0,5–1,5 mm), ciemnobrunatne plamki. Często są one lekko wzniesione i ostro rysują się na tle otaczającego je przejaśnienia. Z kolei na dojrzewających owocach brunatne plamki bardziej ciemnieją.
Czas rozpocząć ochronę plantacji pomidora
Pojawienie się objawów bakteryjnej cętkowatości pomidora wymaga podjęcia działań ochronnych. Mianowicie, jest sygnałem do rozpoczęcia ochrony roślin przed sprawcą tej choroby, bakterią Pseudomonas syringae pv. Tomato.
Zatem na plantacjach, na których wystąpią objawy należy jak najszybciej zastosować środki dopuszczone do zwalczania bakteryjnej cętkowatości pomidora. Aby nie dopuścić do rozprzestrzeniania się infekcji i przeniesienia bakterii na sąsiadujące rośliny.
Jak przenosi się choroba?
Warto wiedzieć, że źródłem infekcji są najczęściej resztki roślinne pozostawione w glebie oraz porażone nasiona. Zaś bakteryjna cętkowatość pomidora może pojawić się już w fazie rozsady, stanowiąc źródło wtórnych infekcji. Natomiast w czasie sezonu wegetacyjnego bakterie rozprzestrzeniają się:
- z kroplami wody podczas silnych opadów deszczu;
- mechanicznie podczas prac pielęgnacyjnych.
Patogen wnika do liści przez aparaty szparkowe oraz uszkodzoną skórkę. Pierwsze objawy mogą wystąpić już po 5–6 dniach od infekcji. Z kolei rozwojowi choroby sprzyja umiarkowana temperatura (około 20ºC).
Ważne działania zapobiegawcze
Ochrona polega na szeregu działań zapobiegawczych. Ściśle mówiąc, by ograniczyć źródło infekcji oraz rozprzestrzenianie się bakterii na plantacji zaleca się:
- odkażanie podłoża do uprawy, a także pomieszczeń i sprzętu używanego do produkcji rozsady;
- stosowanie 3–4-letnią przerwą w uprawie roślin psiankowatych na tym samym stanowisku;
- wysiew zdrowych i odkażonych nasion;
- nie należy prowadzić prac pielęgnacyjnych, gdy rośliny są mokre lub pokryte rosą.
Bakteryjna cętkowatość pomidora: obserwacja i ocena porażenia
Z chwilą wystąpienia pierwszych objawów należy rozpocząć obserwacje nasilenia choroby na poszczególnych częściach roślin. Lustracje należy kontynuować aż do końca zbiorów owoców. Zaś stopień nasilenia choroby ocenia się na podstawie procentu porażonej powierzchni liści, pędów i owoców.
Ocenę porażenia najlepiej wykonać w 4–5 miejscach na plantacji. Robi się to na próbie 50 liści, pędów lub owoców, przy zastosowaniu 6-stopniowej skali, gdzie:
- 0 — brak objawów choroby;
- 1 — 1–3 plamy na liściu (pierwsze objawy chorobowe na roślinie — 1%);
- 2 — 4–10 plam na liściu (porażenie od 1% do 6%);
- 3 — 11–25 plam na liściu (porażenie od 6% do 20%);
- 4 — 26–50 plam na liściu (porażenie od 20% do 50%);
- 5 — powyżej 50 plam na liściu (porażenie powyżej 50%).
Jakie terminy zabiegów chemicznych?
Nasilenie choroby zależy od wielu czynników. Mają na nie wpływ m.in.:
- warunki uprawy;
- podatność odmian;
- stopień zasiedlenia nasion przez sprawcę choroby;
- przebieg warunków atmosferycznych.
Niestety, większość uprawianych odmian pomidorów wykazuje podatność na tę chorobę. W związku z tym wymaga profilaktycznej ochrony chemicznej. Profilaktyczne opryskiwanie roślin stosuje się od fazy wzrostu roślin (skala BBCH 2/22).
Źródło: www.ior.poznan.pl
FAQ: Uwaga! Bakteryjna cętkowatość pomidora na plantacji
Co to jest bakteryjna cętkowatość pomidora?
Bakteryjna cętkowatość pomidora to choroba spowodowana przez bakterię Pseudomonas syringae pv. Tomato, która powoduje powstawanie ciemnych plam na liściach, łodygach i owocach pomidora.
Jakie są pierwsze objawy tej choroby?
Pierwsze objawy pojawiają się jako drobne, brunatne plamki z żółtą otoczką na liściach, pędach i kwiatostanach rośliny.
Jak przenosi się bakteryjna cętkowatość pomidora?
Choroba przenosi się z resztek roślinnych w glebie, zakażonych nasion oraz poprzez krople wody podczas deszczu i mechaniczne działania podczas pielęgnacji roślin.
Jak można zapobiegać rozprzestrzenianiu się choroby?
Zapobiega się poprzez odkażanie podłoża, stosowanie zdrowych nasion, unikanie prac pielęgnacyjnych na mokrych roślinach i wprowadzenie przerw w uprawie psiankowatych.
Kiedy należy rozpocząć ochronę chemiczną?
Ochronę chemiczną należy rozpocząć profilaktycznie już od fazy wzrostu roślin, stosując opryski w odpowiednich terminach.
Obserwuj nas w Google News. Bądź na bieżąco!
Dodaj AgroFakt.pl jako preferowane źródło w Google
Częściej w Top Stories. Wystarczy 1 klik i zatwierdzenie w Google.
Bądź na bieżąco z informacjami z rynku rolnego
