Kanibalizm u świń: jak walczyć, jak zapobiegać?

Kanibalizm u świń: jak walczyć, jak zapobiegać?

Kanibalizm u świń to częsty problem w wielkotowarowych fermach. Jak mu zapobiegać, a jeśli wystąpi, to jak z nim walczyć?

Kanibalizm u świń pojawia się najczęściej na wielkotowarowych fermach wśród warchlaków i tuczników, prowadząc zarówno do pogorszenia zdrowotności zwierząt, jak i zysków hodowcy. Co jest przyczyną kanibalizmu i jak go zwalczać?

Kanibalizm u świń może stanowić poważny problem, jeśli nie zwalczy się symptomów u pojedynczych osobników, ponieważ zwierzęta w grupie naśladując się wzajemnie, rozprzestrzeniają niepożądane zachowania na resztę stada. W kolejnych kojcach zwierzęta, podpatrując zachowanie starszych osobników, zaczynają zachowywać się tak samo, w efekcie czego schorzenie rozchodzi się po całej fermie.

kanibalizm u świń

Dobre traktowanie prosiąt może mieć ogromny wpływ na zmniejszenie agresywności w dorosłym życiu świń.

Istotną rolę w jego zwalczaniu pełni natomiast przede wszystkim szybka reakcja hodowcy, która pozwoli uniknąć strat.

Kanibalizm powoduje bowiem istotne straty ekonomiczne wynikające z:

  • obniżonych przyrostów dziennych;
  • dłuższego tuczu do uzyskania określonej ubojowej masy ciała;
  • zwiększonych nakładów finansowych na żywienie;
  • częstszego występowania chorób spowodowanych obniżeniem odporności (wynikających z uszkodzenia ciała).

Pierwsze objawy kanibalizmu u świń

Początkowe objawy rozpoczynającego się kanibalizmu w grupie, które powinny zacząć niepokoić hodowcę, obejmują przede wszystkim walki hierarchiczne. U prosiąt walki często mylone są z zabawą, jednak po wczesnym odsadzeniu należy zwracać uwagę na młode zachowujące się nienaturalnie, np. ssące uszy lub ogony innych prosiąt, co może w późniejszym etapie prowadzić do gryzienia. Często spotykanym objawem są uszkodzenia ciała, wygryzione rany w okolicy głowy, zadu oraz na bokach. Czasami hodowcy nad ranem znajdują martwego osobnika z licznymi obrażeniami.

kanibalizm u świń

Dostateczna liczba poideł pozwoli uniknąć walk w stadzie.

Należy także nadmienić, że agresja rozpoczyna się najczęściej od osobników dominujących, ustalających hierarchię, np. po przeniesieniu nowego tucznika do grupy.

Kolejnym etapem choroby są martwicowe zmiany w miejscach częstego gryzienia, głównie okolic uszu i ogona.

Kanibalizm występuje ponadto w 2 odmianach: kanibalizmu oraz autokanibalizmu. Kanibalizm dotyczy innych atakowanych osobników, natomiast autokanibalizm obserwowany jest u zwierząt samookaleczających się – obgryzanie (często do krwi) własnych kończyn.

Kanibalizm najczęściej obserwuje się w kojcach warchlaków 3–4-miesięcznych, ale również u loch i tuczników. Jest w dodatku schorzeniem występującym sezonowo, w okresie wiosenno-letnim (od maja do sierpnia).

Przyczyny kanibalizmu

Głównymi czynnikami wywołującymi kanibalizm u świń są różnego typu zaburzenia behawioralne, inne u dorosłych osobników i prosiąt.

kanibalizm u świń

Czynniki sprzyjające kanibalizmowi u dorosłych osobników.

– Większość agresywnych zachowań zwierząt wynika ze złego traktowania oraz nieodpowiednich warunków utrzymania –  mówi lek. wet. Adam Siębor z pow. sokołowskiego. – Kiedyś zwierzęta były traktowane indywidualnie, dbano o nie, bo były żywicielami w gospodarstwie. Teraz jest inaczej, często nie zwraca się uwagi na podstawowe potrzeby i higienę pomieszczeń – tłumaczy.

Należy w tym miejscu również podkreślić, że u prosiąt zachowania socjalne oraz hierarchiczne kształtują się już na początku interakcji z innymi osobnikami, tuż po urodzeniu w licznym miocie. Wczesna reakcja hodowcy może więc zabezpieczyć stado przed rozwojem zachowań agresywnych.

kanibalizm u świń

Czynniki sprzyjające kanibalizmowi u prosiąt.

Zwalczanie kanibalizmu

W zwalczaniu kanibalizmu sprzymierzeńcem jest czas. Istotne jest, aby zniszczyć chorobę w zarodku, u pojedynczego osobnika. W późniejszych etapach choroba jest natomiast trudna do wyleczenia, ponieważ ma postać zaburzenia behawioralnego i pojawia się u wielu osobników.

Podczas zwalczania kanibalizmu, należy podjąć następujące kroki:

  • usunąć z kojca osobnika agresywnego;
  • zmniejszyć natężenie światła oraz długość dnia świetlnego;
  • zmniejszyć obsadę kojca i zróżnicowanie wiekowe;
  • zastanowić się nad poprawą dobrostanu świń – zwiększenie liczby legowisk, zastosowanie ściółki, zwiększenie liczby poideł i karmideł, umożliwienie świniom korzystania z wybiegów.
kanibalizm u świń

Niedostateczna liczba sutków dla prosiąt w licznych miotach może wywołać późniejszą agresję w grupie.

– Nasze świnki dają się głaskać, są spokojne. Korzystają z wybiegów, mają dużo słomy, w której bardzo chętnie się zagrzebują – opowiada Michał Pachlewski z farmy Cztery Pory Roku. Jego świnie wyglądają na szczęśliwe, a jest to podstawa do kreowania dobrych zachowań u zwierząt i uniknięcia agresji w stosunku do ludzi oraz towarzyszy z kojca.

W zwalczaniu kanibalizmu ważne jest również:

Większość agresywnych zachowań zwierząt wynika ze złego traktowania oraz nieodpowiednich warunków utrzymania.

lek. wet. Adam Siębor

  • dokonywanie częstej obserwacji zachowań świń;
  • zorganizowanie świniom czasu (zapewnienie jakiegoś zajęcia): podwieszane zabawki, duże piłki (np. rehabilitacyjne, ale bez wypustek), ściółka do rycia;
  • stosowanie preparatów odkażających rany już powstałe, aby nie leciała z nich krew zachęcająca do gryzienia, oraz preparatów w sprayu gorzkie w smaku, zniechęcające inne osobniki do gryzienia;
  • stosowanie dodatku do paszy, np. chlorku litu lub preparatu mineralno-tłuszczowego zawierającego w swoim składzie glinokrzemian, kwasy huminowe, tłuszcz roślinny i mikroelementy.

Kanibalizm u świń wynika z nieprawidłowych warunków utrzymania, zaburzenia kontaktów socjalnych w grupie lub złego traktowania. Jego efekty mogą prowadzić do dużych strat ekonomicznych. Zmniejszone lub nierówne przyrosty wywołane walkami hierarchicznymi mogą prowadzić do zmniejszenia zysków nawet o 10%.

Drożdże piwne w żywieniu zwierząt gospodarskich

Jak i kiedy powinno się stosować w żywieniu drożdże piwne? Dlaczego hodowcy zwrócili na nie większą uwagę?

13 grudnia 2017

Antyżywieniowe działanie NSP u drobiu i trzody chlewnej

Udział zbóż w mieszance treściwej musi być ograniczany ze względu na występowanie w nich polisacharydów nieskrobiowych. Dlaczego?

14 grudnia 2017

Walka z ASF – nowe rozwiązania prawne i nowe działania

Specustawa wejdzie w życie jeszcze w tym miesiącu lub na początku 2018 r. Będą zapory na granicy wschodniej i inne, dodatkowe rozwiązani prawne. Jakie?

14 grudnia 2017

Kontynuując przeglądanie strony, wyrażasz zgodę na używanie przez nas plików cookies. więcej informacji

Aby zapewnić Tobie najwyższy poziom realizacji usługi, opcje ciasteczek na tej stronie są ustawione na "zezwalaj na pliki cookies". Kontynuując przeglądanie strony bez zmiany ustawień lub klikając przycisk "Akceptuję" zgadzasz się na ich wykorzystanie.

Zamknij