Podtopienia w Polsce, a jeszcze niedawno baliśmy się suszy

Jeszcze całkiem niedawno ogłaszano w wielu rejonach naszego kraju stan suszy rolniczej. Tymczasem burze z nawalnym deszczem, występujące w dniach od 11 do 15 lipca br., doprowadziły do podtopienia upraw w Polsce. Zniszczyły również strukturę gleby. Podtopienia i zalania przyczynią się lokalnie do spadku plonu od 10-20 proc., natomiast na plantacjach ziemniaka straty mogą być znacznie wyższe.

podtopienia w polsce

Buraki pastewne w wodzie

fot. Katarzyna Kupczak

Front deszczowo-burzowy, który zasięgiem obejmuje centralną i wschodnią Europę, diametralnie odmienił sytuację hydrologiczną w Polsce.

Gdzie są podtopienia w Polsce?

Z godziny na godzinę wzrasta stan wód. Obecnie tylko w województwach zachodniopomorskim i pomorskim nie ogłoszono ostrzeżenia hydrologicznego. W Małopolsce obowiązuje 2. stopień – rzeki silnie wezbrały i przekroczyły stany ostrzegawcze.

straty w uprawach

Erozje wodne pól uprawnych mogą utrudniać agrotechnikę

fot. Katarzyna Kupczak

Na pozostałym obszarze dochodzi do gwałtownych wzrostów stanów wód, stąd na razie ostrzeżenia 1. stopnia. Ta sytuacja niestety jeszcze się pogorszy. Na pewno lokalnie będą kolejne podtopienia upraw, gdyż burzowe chmury (obejmujące znaczny obszar naszego kraju), będą się przetaczały nad Polską do 19 lipca. Wezbrane rzeki nie będą przyjmowały wód z rzek stanowiących zlewnie. Spodziewać się więc można cofki podtopieniowej, powodziowej.

Jest źle, a nawet tragicznie

Lokalnie sytuacja wygląda bardzo źle, a nawet czasami tragicznie.

podtopienia w polsce straty

Sytuacja na plantacji ziemniaka 10 godzin po ustaniu opadów

fot. Katarzyna Kupczak

W okolicach Krakowa, od 11 do 15 lipca, spadło łącznie nawet 110 mm deszczu (odczyty deszczomierza w północno-zachodnich rejonach). Gleba już nie jest w stanie przyjąć takich ilości wody.

Podtopienia pól w Polsce usytuowanych nawet u podnóża niewielkich wzniesień/zboczy (naturalne ukształtowanie powierzchni Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej) są częste obecne. Całkiem niedawno prezentowaliśmy w relacji sytuację na jednej z plantacji ziemniaka. Po ostatnich nawałnicach nie widać aby kiedykolwiek uformowano na części pola redliny i cokolwiek uprawiano.

Zniszczona struktura gleby

podtopienia upraw

Grad naruszył ciągłość blaszek liściowych, co spowoduje utrudnienie w transporcie asymilatów do rozwijających się kwiatostanów

fot. Katarzyna Kupczak

Struktura gleby jest bardzo zniszczona. Intensywny, obfity opad spowodował silne ubicie jak również zagęszczenie wierzchniej warstwy gleby i jej zamulenie. Utrudniona będzie wymiana gazowa i dotlenienie ryzosfery.

Wraz ze spływającą z części pól ku dolinkom wodą opadową zniesiona została warstwa nawozów i materii organicznej. Stagnująca woda przyczyniła się do zaistnienia warunków beztlenowych w obrębie systemu korzeniowego roślin. Przemijające podtopienia odsłoniły zamuloną warstwę, z której ulatnia się odór rozkładającej się materii organicznej zmieszany z nagromadzonymi różnymi substancjami chemicznymi.

Przeczytaj również: Po podtopieniach konieczne odżywki dolistne

Podtopienia w Polsce a zabiegi na polach

straty na południu polski

Dojazd do kilkudziesięciohektarowego pola kukurydzy

fot. Katarzyna Kupczak

W najbliższym czasie wjechanie na część pól nie będzie możliwe. Obfite opady, podtopienia i zalania sprawiły, że gleba jest bardzo grząska. Prognozowane kolejne deszcze pogłębią tę beznadziejną już dzisiaj sytuację.

Jest dodatkowo upalnie, dlatego też należy się spodziewać intensywnego i błyskawicznego rozwoju wielu agrofagów. Omacnica prosowianka składa jaja, czyli wskazany byłby zabieg, ale niestety nie będzie możliwy wjazd kilkutonowego opryskiwacza w pole kukurydzy. Populacja mszyc drastycznie się powiększa. Zboża i rzepak były gotowe do zbioru, ale część wyległa, co utrudni proces. Ponadto kombajn na wielu polach dzisiaj ugrzęźnie.

Podtopienia w Polsce. Co ze żniwami i jakością plonu?

podtopienia w małopolsce

Grzyby czerniowe i fuzaryjne na kłosie pszenicy

fot. Katarzyna Kupczak

W efekcie opadów, zalania i podtopienia, w obrębie łanów roślin uprawnych utrzymuje się bardzo wysoka wilgotność powietrza. Towarzysząca jej wysoka temperatura sprawia, że zaistniały idealne warunki dla rozwoju licznych grzybów patogenicznych. Powszechnym zjawiskiem są grzyby czerniowe na kłosach, ale także z rodzaju fuzarium.

Część zbóż wciąż dojrzewa. Na część pól rolnicy nie mogą wjechać, stąd perspektywa żniw jest bardzo pesymistyczna odnośnie do jakości plonu. Także na łuszczynach rzepaku rozwijają się grzyby sadzakowe.

Podtopienia 2021. Podsumowanie

klimatyczny bilans wodny

Klimatyczny bilans wodny – stan na 10 lipca

fot. IUNG

Podsumowując, podtopienia jakie wystąpiły w Polsce spowodowały, że w produkcji rolniczej dynamika zmian jest ogromna. Podtopienia i zalania już teraz są przyczyną znacznego spadku plonu. Szacujemy, że lokalnie nawet do 10–20%. Natomiast utrzymująca się kilkadziesiąt godzin woda w obrębie plantacji ziemniaka, może spowodować nawet 100% straty na tym obszarze. Dodatkowo porażenie chorobami, zasiedlenie przez liczne populacje szkodników, podduszenia korzeni, zmiany pH oraz procesy fermentacji w glebie – to wszystko bardzo pogorszy kondycję roślin i jakość plonu.

Klimatyczny bilans wodny (stan na 10 lipca) jeszcze przed silnymi burzami przetaczającymi się nad Polską 11–15 lipca, rokował poprawę hydrologiczną. Dzisiaj, tj. 16 lipca, większość kraju objęta byłaby różnymi odcieniami niebieskiej barwy, ze wskazaniem raczej na granatową.

Czy artykuł był przydatny?

Kliknij na gwiazdkę, by zagłosować

Ocena 4.4 / 5. Liczba głosów 16

Na razie brak głosów. Możesz być pierwszy!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Komentarze
  1. Avatar Irek pisze:

    Deszcz był, ale nie wszędzie. W okolicach Międzyrzeca Podlaskiego jest susza i to bardzo mocna…