Postęp w strączkowych

Postęp w strączkowych

Jakie odmiany roślin strączkowych (bobowatych) są obecne na rynku i dlaczego tak ważny w rolnictwie jest postęp biologiczny?

Rolnik w swoim życiu zawodowym nieustannie poszukuje nowych, lepszych rozwiązań dotyczących uprawy roślin, czy chowu i hodowli zwierząt. Ponieważ pragnie wprowadzać postęp w swoim gospodarstwie. Postęp biologiczny dosięgnął także odmiany roślin strączkowych.

Postęp to ciąg różnych procesów i zmian zmierzających do doskonalenia tego, co aktualnie rośnie i rozwija się na polu czy w oborze. Dążenia to tego, co może być jeszcze lepsze i korzystniejsze dla naszego gospodarstwa. Na jakie odmiany roślin strączkowych warto więc zwrócić uwagę?

Rola postępu biologicznego

W wielu polskich gospodarstwach wykorzystuje się powszechnie postęp biologiczny. Jest on sumą zmian naturalnych i wynikających z celowej działalności człowieka w odniesieniu do roślin i zwierząt, wpływającą na cechy indywidualne tych organizmów. W sensie rolniczym jest to całokształt zmian wpływających na wartość technologiczno-użytkową roślin i zwierząt gospodarskich. Postęp biologiczny w rolnictwie ma na celu podniesienie wydajności lub poprawienie jakości produkcji rolniczej.

Rośliny strączkowe (bobowate grubonasienne) mają różne specyficzne właściwości i cechy. Niejednokrotnie decydują one o powodzeniu lub porażce prowadzonej w danym gospodarstwie uprawy.

Dla rolnictwa jako całości bardzo ważny jest postęp hodowlany w roślinach rolniczych. Czyli wszystkie nowe cechy użytkowe bądź polepszenie cech posiadanych przez roślinę, wnoszone przez nowo wyhodowane rody i odmiany zgłoszone do doświadczeń przedrejestrowych. Z kolei dla rolnika-producenta największe znaczenie praktyczne ma postęp odmianowy w roślinach rolniczych. Czyli wszystkie nowe cechy użytkowe bądź polepszenie cech posiadanych przez roślinę, wnoszone przez nowo zarejestrowane odmiany.

Dlaczego postęp odmianowy jest niezwykle ważny dla rolnika? Bo rolnik kupując nasiona nowej odmiany hodowlanej do siewu, kupuje „nowy zestaw genów”, które mają zapewnić jak najwyższy plon o jak najlepszej jakości. Dlatego znajomość charakterystyki odmian i możliwości ich wykorzystania w różnych warunkach środowiskowych danego gospodarstwa rolnego jest bardzo ważna dla jego właściciela.

Ciekawe odmiany roślin strączkowych…

Rośliny strączkowe (bobowate grubonasienne) mają różne specyficzne właściwości i cechy. Niejednokrotnie decydują one o powodzeniu lub porażce prowadzonej w danym gospodarstwie uprawy. Dlatego warto przyjrzeć się bliżej najważniejszym ich cechom.

bobik

fot. AgroFoto.pl, użytkownik: Setik

Przy układaniu dawek paszowych lepiej jest wykorzystywać jako źródło białka tzw. niskotaninowe odmiany bobiku.

Bobik

Bobik jest gatunkiem typowo paszowym, a jego nasiona mogą charakteryzować się wyższą lub niższą (korzystniej) zwartością tanin (substancji garbnikowych – nadających gorzki posmak paszy). Przy układaniu dawek paszowych jest lepiej wykorzystywać, jako źródło białka, odmiany bobiku tzw. niskotaninowe.

Odmiany o obniżonej na drodze hodowli zawartości tanin oznaczane są po nazwie odmiany skrótem NT. W oznaczeniach odmian hodowlanych bobiku stosuje się jeszcze 2 skróty: NK i SK. Skrót NK oznacza, że odmiana bobiku (lub innych gatunków strączkowych) pod względem wzrostu i rozwoju jest w typie niesamokończącym wegetację (tradycyjnym), czyli ma nieograniczony genetycznie wzrost i przy wilgotnej oraz ciepłej pogodzie dłużej i mniej równomiernie dojrzewa na plantacji. Z kolei skrót SK oznacza, że odmiana bobiku (lub innych gatunków strączkowych) pod względem wzrostu i rozwoju jest w typie samokończącym wegetację (synonimy: o zdeterminowanym wzroście, o szczytowym kwiatostanie), czyli ma ograniczony genetycznie wzrost przez blokujący dalszy rozwój szczytowy kwiatostan, co przyspiesza i wyrównuje dojrzewanie roślin na polu.

Aktualnie możemy wybierać do uprawy następujące odmiany hodowlane bobiku: Albus NK NT, Amulet NK NT, Ashleigh NK, Bobas NK, Granit SK, Kasztelan NK NT, Oena NK, Olga NK NT, Sonet NK.

Groch siewny

odmiany

fot. AgroFoto.pl, użytkownik: yacenty

Aktualnie gatunek groch siewny obejmuje odmiany hodowlane przeznaczone na nasiona ogólnoużytkowe, konsumpcyjne (skrót O) oraz nasiona paszowe (dawna peluszka, skrót P).

W tym momencie gatunek groch siewny obejmuje odmiany hodowlane przeznaczone na nasiona ogólnoużytkowe, konsumpcyjne (skrót O) oraz nasiona paszowe (dawna peluszka, skrót P). Cechą charakterystyczną odmian ogólnoużytkowych, jadalnych (konsumpcyjnych) grochu jest biała barwa kwiatów.

Wśród odmian pastewnych występują grochy kolorowo kwitnące (skrót KK) i biało kwitnące (skrót KB). Ze względu na budowę liści dzieli się odmiany grochu na wąsolistne (skrót SL) oraz o tradycyjnej blaszce liściowej – parzystopierzaste (skrót LPP).

Spośród grochów mamy do wyboru odmiany: Akord KB SL O, Arwena KB SL O, Audit KB SL O, Batuta KB SL O, Boruta KB SL O, Cysterski KB SL O, Ezop KB SL O, Hubal KK LPP P, Lasso KB SL O, Mecenas KB SL O, Medal KB SL O, Mentor KB SL O, Milwa KK SL P, Model KK SL P, Muza KB SL P, Pomorska KK SL P, Roch KK LPP P, Santana KB SL O, Sokolik KK SL P, Tarchalska KB SL O, Turnia KK SL P, Wenus KB SL O.

Łubin biały

W obrębie łubinu białego mamy obecnie zarejestrowane tylko 2 odmiany hodowlane: Boros SK i Butan NK. Warto również nadmienić, że aktualnie spada nieco zainteresowanie uprawą łubinu białego na rzecz łubinu wąskolistnego i żółtego. A na glebach zwięźlejszych pojawia się jako konkurencja bobik i soja.

łubin biały

fot. AgroFoto.pl, użytkownik: Muran001

W obrębie łubinu białego mamy obecnie zarejestrowane tylko 2 odmiany hodowlane: Boros SK i Butan NK.

Spośród wszystkich łubinów najwięcej zróżnicowanych odmian hodowlanych jest dostępnych dla Łubinu wąskolistnego. Są to: Bojar NK (niskoalkaloidowa – słodka), Boruta SK (niskoalkaloidowa – słodka), Dalbor NK (niskoalkaloidowa – słodka), Graf NK (niskoalkaloidowa – słodka), Heros NK (niskoalkaloidowa – słodka), Kadryl NK (niskoalkaloidowa – słodka), Kalif NK (niskoalkaloidowa – słodka), Karo NK (wysokoalkaloidowa – gorzka), Kurant NK (niskoalkaloidowa – słodka), Lazur NK (niskoalkaloidowa – słodka), Mirela NK (wysokoalkaloidowa – gorzka), Neptun NK (niskoalkaloidowa – słodka), Oskar NK (wysokoalkaloidowa – gorzka), Regent SK (niskoalkaloidowa – słodka), Rumba NK (niskoalkaloidowa – słodka), Salsa NK (niskoalkaloidowa – słodka), Sonet SK (niskoalkaloidowa – słodka), Tango NK (niskoalkaloidowa – słodka), Wars NK (niskoalkaloidowa – słodka), Zeus NK (niskoalkaloidowa – słodka).

łubin żółty odmiany roślin strączkowych

fot. AgroFoto.pl, użytkownik: BARTEK333

{ Wszystkie aktualnie zarejestrowane odmiany łubinu żółtego są niskoalkaloidowe, czyli „słodkie”. / Niektóre odmiany roślin strączkowych, jak np. łubin żółty, są bogatym źródłem białka w mieszankach paszowych. –> zdjęcie dodane przeze mnie }

Odmiany tzw. słodkie, o niskiej zawartości alkaloidów, są polecane do uprawy na nasiona paszowe. Podczas gdy odmiany tzw. gorzkie, o wysokiej zawartości alkaloidów, powinny być wysiewane na zielony nawóz do przyorania lub na nasiona do żywienia ryb w stawach hodowlanych po wypłukaniu alkaloidów z nasion.

Łubin żółty

Na glebach lekkich w Polsce spośród strączkowych króluje łubin żółty, którego wszystkie aktualnie zarejestrowane odmiany są niskoalkaloidowe, czyli „słodkie”. W związku z tym nadają się do mieszanek paszowych jako źródło białka. Są to: Baryt NK, Bursztyn NK, Dukat NK, Lord NK, Mister NK, Parys NK, Perkoz SK, Taper SK.

Wyka siewna (jara)

wyka siewna

fot. AgroFoto.pl, użytkownik: Matiz413

Aktualnie zainteresowanie rolników uprawą wyki jest stosunkowo niewielkie.

W obrębie wyki siewnej (jarej) zarejestrowane są 4 odmiany hodowlane, w tym 1 (Ina) o podwyższonej zawartości związków cyjanogennych (wicjaniny, skrot CY). Są to: Hanka NK, Ina SK CY, Jaga NK, Kwarta NK. Niestety aktualnie zainteresowanie rolników uprawą wyki jest stosunkowo niewielkie.  A to ze względu na niskie plony nasion tego gatunku i dość kłopotliwy zbiór, szczególnie wyległych roślin na polach.

Soja

soja

fot. AgroFoto.pl, użytkownik: pstaszek

Z roku na rok wzrasta w Polsce zainteresowanie uprawą soi, która stoi na pograniczu roślin wysokobiałkowych i oleistych, ze względu na duże gromadzenie w nasionach białka i tłuszczu.

Z roku na rok wzrasta jednak w Polsce zainteresowanie uprawą soi. Stoi ona na pograniczu roślin wysokobiałkowych i oleistych, ze względu na duże gromadzenie w nasionach białka i tłuszczu. W związku z tym oprócz starszych odmian polskich pojawiają się nowe odmiany zagraniczne: Aldana, Aligator, Augusta, Madlen, Mavka.

Na chwilę obecną wszystko wskazuje na to, że zainteresowanie polskich rolników uprawą roślin strączkowych (bobowatych) będzie wzrastać. Ponieważ realna staje się kontynuacja programu wieloletniego pod nazwą „Ulepszanie krajowych źródeł białka roślinnego, ich produkcji, systemu obrotu i wykorzystania w paszach” w okresie 2016–2020. To dobry sygnał do rozwoju produkcji roślin wysokobiałkowych w Polsce.

Interesują Cię odmiany roślin strączkowych? Przeczytaj także:

Uprawa roślin strączkowych: opłacalność i korzyści 

Uprawa roślin strączkowych: opłacalność i korzyści cz. II

 

BASF – podsumowanie trudnego sezonu 2018

Spadek rynku środków ochrony roślin na poziomie europejskim o 4 %. BASF wychodzi obronną ręką! Sprawdź relację z wydarzenia!

Mszyce w rzepaku. Ta jesień dała się we znaki.

Mszyce w rzepaku ozimym stanowią coraz większe zagrożenie. Tak jak w przypadku zbóż ozimych, są one wektorami groźnego wirusa.

16 grudnia 2018

Spoczynek zimowy – jak przygotowane są do niego zboża

Zboża powoli będą przechodziły w spoczynek zimowy. Dowiedz się, czy są do niego przygotowane oraz jakie problemy wystąpiły na plantacjach!

15 grudnia 2018

Używamy plików cookies, aby poprawić funkcjonowanie strony AgroFakt.pl. Pliki cookies dopasowują treść strony, w tym wyświetlanych reklam, do indywidualnych potrzeb i zainteresowań użytkownika, pozwalają nam również zrozumieć, w jaki sposób korzystasz z naszej strony. Informacje te są udostępniane naszym partnerom, z którymi współpracujemy w zakresie marketingu, reklamy i analizowania ruchu na stronie. Podmioty te mogą je łączyć z innymi informacjami, których im udzieliłeś. Kontynuując korzystanie z AgroFakt.pl bez zmiany ustawień dotyczących cookies wyrażasz zgodę na ich zamieszczanie w Twoim urządzeniu końcowym. Możesz jednak dokonać zmiany ustawień dotyczących cookies w każdym czasie. Dowiedz się więcej

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close