Polscy rolnicy. Jaka czeka ich przyszłość?
Polscy rolnicy czekają na formalną odpowiedź Komisji Europejskiej na zaproponowany przez Polskę program dopłat do nawozów. To od tej odpowiedzi zależą dopłaty dla rolników poszkodowanych przez znaczne wzrosty cen środków produkcji. Kiedy ona nadejdzie?
Polscy rolnicy stoją obecnie przed szeregiem wyzwań. Były one tematem konferencji, która odbyła się w Białymstoku. Jej uczestnikiem był Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, który opowiadał o zmianach, jakie będą realizowane w ramach Wspólnej Polityki Rolnej 2023–2027. Ponadto uczestniczyli: Janusz Wojciechowski, Komisarz UE ds. Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Artur Kosicki, Marszałek Województwa Podlaskiego, a także sekretarze stanu w MRiRW Lech Kołakowski i Rafał Romanowski.
Spis treści
Wspólna Polityka Rolna – nowy model wdrażania
Zaproponowany przez Komisję Europejską Plan Strategiczny jest inny niż wcześniejsze programy rozwoju obszarów wiejskich, ponieważ opiera się na nowych zasadach wdrażania polityki rolnej. Wśród najważniejszych zmian są m.in. większa elastyczność przy programowaniu lepiej dostosowanych do potrzeb sektora interwencji. Ponadto konieczne będzie wykazanie wymiernych efektów podjętych działań.
Polscy rolnicy i wsparcie obszarowe
Płatności bezpośrednie oraz płatności ONW będą dostępne wyłącznie dla rolników aktywnym zawodowo. W tym roku wprowadzono Uzupełniającą Płatność Podstawową, finansowaną z budżetu krajowego w ramach Przejściowego Wsparcia Krajowego.
Nowym rodzajem płatności bezpośrednich będą Ekoschematy. Ich wdrożenie ma stać się obowiązkowe do wdrożenia przez państwa członkowskie, ale dobrowolne dla rolników.
Akcenty środowiskowo-klimatyczne
Polscy rolnicy stają też przed istotnym elementem Planu, jakim są cele środowiskowo-klimatyczne, które mają pomóc w osiągnięciu wyznaczonych celów, w tym Europejskiego Zielonego Ładu. Działania te przekładają się na projektowaną strategię wsparcia rolnictwa i obszarów wiejskich w ramach WPR.
Takie podejście wymaga też większej koordynacji z innymi politykami krajowymi i UE, w celu osiągnięcia wyznaczonych celów. Zaproponowany plan Strategiczny WPR na lata 2023–2027 w jest spójny z polityką państwa prowadzoną w obszarze środowiska i klimatu. Zdaniem wicepremiera Henryka Kowalczyka przyczyni się on do budowy nowoczesnego, konkurencyjnego i oszczędzającego zasoby rolnictwa i gospodarki na obszarach wiejskich.
Polscy rolnicy a konkurencyjność
Istotnym elementem planu, w który angażują się polscy rolnicy jest wsparcie zrównoważonego rozwoju gospodarstw rolnych i sektora przetwórstwa. Wzmocnieniu ulegnie struktura społeczno-ekonomiczna obszarów wiejskich, na których realizowane będą interwencje zachęcające do podejmowania działalności gospodarczej na obszarach wiejskich. Pomóc w tym ma także rozwój Rolniczego Handlu Detalicznego i małego przetwórstwa. Te dwa elementy dodatkowo przyczynią się do skrócenia łańcuchów dostaw żywności. Wsparcie uzyskają działania na rzecz rolników uczestniczących w krajowych i unijnych systemach jakości produkcji żywności. Ostatecznie działanie to poprawi warunki życia i pracy w miejscowościach wiejskich.
Jak polscy rolnicy poradzą sobie z nowymi wyzwaniami?
Promowane będą zrównoważone metody gospodarowania, przyjazne klimatowi i środowisku, w tym wykorzystanie energii odnawialnej, biogospodarka i rozwiązania i innowacje naukowe. Ważną role odegra cyfryzacja rolnictwa. Wszystkie powyższe działania mają przyczynić się do ochrony wody, gleby i powietrza oraz dbanie o bioróżnorodność.
Działania na rzecz rolnictwa i obszarów wiejskich będą finansowane szerzej niż dotychczas ze środków Polityki Spójności oraz ze środków krajowych. W rozwój sektora oraz terenów wiejskich zaangażowane będą także środki Krajowego Planu Odbudowy.
Po otrzymaniu formalnych uwag z KE rozpoczną się negocjacje, w czasie których wspólnie powinno wypracować się najlepsze rozwiązania zawarte w dokumencie. Działania zaproponowane przez MRiRW w PS WPR 2023–2027 opracowano tak, by dostosować je do możliwości polskich rolników i nie ograniczały ich zdolności produkcyjnych.
Wojna w Ukrainie i problemy po ustąpieniu pandemii
Polskie rolnictwo to nie tylko zmiany w ramach WPR 2023–2027, ale także wyzwania związane z wojną w Ukrainie. Wskutek jej wybuchu przerwano niektóre z dotychczasowych łańcuchów dostaw. W związku z tym konieczne są działania, które uniezależnią Unię Europejską od importu i zapewnią jej suwerenność żywnościową. Polscy rolnicy muszą bacznie monitorować sytuację.
Innym problemem są potrzeby, które wynikają ze wzrostu kosztów produkcji. Wymagają one natychmiastowego zastosowania krótkotrwałych instrumentów, pochodzących także ze środków UE, które pomogą rolnikom zrekompensować szok wysokich kosztów. Mają one utrzymać bądź nawet zwiększyć dotychczasowe poziomy produkcji rolnej.
Źródło: MRiRW
Obserwuj nas w Google News. Bądź na bieżąco!
